САД и Европската Унија планираат да соберат 800 милијарди долари од јавни и приватни извори за обнова на Украина по завршувањето на руската инвазија. Документот од 18 страници, во кој увид имал Политико, опишува 10-годишен план за да се обезбеди закрепнување на Украина и да се забрза нејзиниот пат кон членство во ЕУ, објавува Политико.

Европската комисија ги достави плановите до земјите-членки пред самитот на лидерите синоќа, каде што беше дискутиран документот, потврдија тројца претставници и дипломати на ЕУ, кои зборуваа под услов да останат анонимни поради чувствителноста на темата.

Сè зависи од прекин на огнот
Додека Брисел и Вашингтон подготвуваат стотици милијарди долари долгорочно финансирање, целата стратегија зависи од постигнување прекин на огнот, кој останува неизвесен, што го прави планот ранлив сè додека борбите продолжуваат.

Стратегијата за финансирање се протега до 2040 година, со непосреден оперативен план од 100 дена за започнување на проектот. Но, планот ќе се бори да привлече надворешни инвестиции ако конфликтот продолжи, предупредува „BlackRock“, најголемиот светски управител на средства, кој дава про боно совети за планот за реконструкција.

„Размислете. Ако сте пензиски фонд, имате доверителна должност кон вашите клиенти, кон вашите пензионери. Речиси е невозможно да се инвестира во воена зона“, рече потпретседателот на „BlackRock“, Филип Хилдебранд, во интервју во среда на Светскиот економски форум во Давос. „Мислам дека тоа мора да се подреди и ќе биде потребно време.“

Мировниот процес и улогата на САД
Планот за просперитет е дел од мировен план од 20 точки, посредуван од САД меѓу Киев и Москва. Документот експлицитно тргнува од тоа дека безбедносните гаранции веќе се воспоставени и не е наменет како воен план, туку се фокусира на транзицијата на Украина од итна помош кон самоодржлив просперитет.

Трилатералниот состанок – Украина, Русија и САД – ќе се одржи во Абу Даби во петок и сабота, додека конфликтот се приближува кон својата четврта годишнина. Документот ги позиционира САД не само како донатор, туку и како стратешки економски партнер, инвеститор и гарант за кредибилитетот на закрепнувањето на Украина.

Планот предвидува директно учество на американски компании и експерти на терен и ја нагласува улогата на САД во мобилизирањето на приватниот капитал. На мировните разговори со Киев присуствуваа извршниот директор на „BlackRock“, Лари Финк, зетот на американскиот претседател Доналд Трамп, Џаред Кушнер, и неговиот специјален пратеник Стив Виткоф.

Финансиска рамка на планот
Според документот, во текот на следните 10 години, ЕУ, САД и меѓународните финансиски институции, вклучувајќи го Меѓународниот монетарен фонд и Светската банка, планираат да инвестираат 500 милијарди долари во јавен и приватен капитал.

Комисијата има намера да издвои дополнителни 100 милијарди евра за Киев преку буџетска поддршка и инвестициски гаранции како дел од следниот седумгодишен буџет на ЕУ што започнува во 2028 година. Се очекува овие средства да поттикнат дополнителни 207 милијарди евра инвестиции во Украина. САД се обврзаа да мобилизираат капитал преку посебен Инвестициски фонд за реконструкција меѓу САД и Украина, но не е прецизирана конкретна сума.

Иако администрацијата на Трамп ја намали воената и хуманитарната помош за Украина за време на војната, таа покажа подготвеност да инвестира во земјата по завршувањето на конфликтот. Вашингтон посочи во документот дека ќе инвестира во клучни суровини, инфраструктура и енергетски и технолошки проекти во Украина. Сепак, малку е веројатно дека инвестициите ќе се материјализираат пред да завршат борбите на источниот фронт.

„Многу е тешко да се замисли дека тоа ќе се случи во голем обем сè додека има беспилотни летала и ракети што летаат наоколу“, рече Хилдебранд од „BlackRock“.

Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека со американскиот претседател Доналд Трамп во Давос разговарале за прашања поврзани со противвоздушната одбрана, безбедносни гаранции и финансирање на обновата на Украина, вклучувајќи ја и областа Донбас.

Како што пренесе „Европска правда“, Зеленски појасни дека договорот за безбедносни гаранции е подготвен за потпишување и изрази надеж дека САД ќе реагираат позитивно.

„Сега чекам претседателот Трамп да предложи датум и место. Подготвени сме да го потпишеме овој документ, кој за нас е историски важен“, рече тој, додавајќи дека договорот ќе треба да биде ратификуван од Конгресот на САД и од украинската Врховна рада.

Во врска со финансиската помош, Зеленски спомена дека пакетот документи познат како „план за просперитет“ сè уште не е финализиран. „Важно е да се утврдат јасни и транспарентни извори на финансирање, затоа што токму тие ќе бидат темелот на обновата на Украина во наредните години“, истакна тој.

Тема на разговор била и областа Донбас. Според Зеленски, прашањето ќе продолжи да се разгледува во Абу Даби, каде што е најавена дискусија за ставовите на трите страни: Русија, Украина и САД.

Состанокот на Зеленски и Трамп се одржал вчера и траел околу 50 минути. Обата тима го оцениле како „добар“ и „многу добар“.

Уставниот суд ја прифати оставката на бугарскиот претседател Румен Радев, јавуваат бугарските медиуми.

Според одлуката на судиите, овластувањата на Румен Радев како претседател престануваат предвреме со потврдувањето на неговата оставка од страна на Уставниот суд . Одлуката стапува во сила денес, 23 јануари.

Уставниот суд го разгледа барањето на Радев без да мора да го сослуша или да побара дополнителни докази, бидејќи испитувањето беше ограничено на утврдување на лична изјава за волја – прашање кое, според судот, нема сложени правни пречки.

На расправата учествуваа 12 уставни судии, а за уставниот случај извести судијката Павлина Панова.

Оставката ја поднесе Радев по обраќањето до бугарскиот народ на 19 јануари, во кое објави дека се повлекува од функцијата со цел активно да учествува на претстојните предвремени парламентарни избори и евентуално да учествува во политички проект или партија.

„Инвестор.бг“ потсетува дека одлуката на Уставниот суд е историска – ова е прв случај во поновата историја на Бугарија во кој актуелен претседател поднесува оставка пред истекот на мандатот, а судот го разрешува од функцијата.

Потпретседателката Илијана Јотова автоматски ја презема функцијата нов шеф на државата до крајот на нејзиниот мандат на 21 јануари 2027 година. Таа ќе ги извршува функциите на претседател, вклучително и назначување на привремена влада и подготовка за следниот изборен процес.

Фото: ЕПА