Авганистан и Пакистан повторно се во војна. Тие разменуваат оган по должината на нивната тешко проодна граница. Министерот за одбрана на Пакистан рече дека неговата земја „нема трпение“ и објави „отворена војна“ против соседниот Авганистан, кој е управуван од Талибанците.

Тоа е најновата ескалација во долготрајниот конфликт што ги спротивставува добро финансираната, моќна и нуклеарно вооружена пакистанска војска против авганистанските талибански борци со децениско воено искуство, вклучувајќи ја и победата над силите на САД и НАТО во 2021 година по години бунт, пишува CNN.

Како започна најновото насилство?

Доцна синоќа, талибанските сили започнаа напади врз пакистанските позиции по должината на делови од порозната и спорна граница долга 2.600 километри, која се протега низ планини и пустина. Кабул соопшти дека нападите биле одмазда за бомбардирањето на Пакистан од минатата недела. Пакистанците тврдат дека потоа погодиле милитантни кампови во Авганистан и убиле најмалку 18 лица.

Пакистан одговори на нападите на Талибанците вечерва со „Операција Праведен гнев“. Пакистанските воздушни напади ги погодија Кабул, југоисточната покраина Пактија и Кандахар, кој се смета за упориште на Талибанците и каде, според проценките, се наоѓа нивниот лидер Хибатула Ахунџада.

Исламабад соопшти дека целите биле одбранбени објекти на авганистанските Талибанци, што претставува значајна ескалација на претходната стратегија за одмазда.

Комплицирана историја на односите

И покрај блиските економски и културни врски, двете земји имаат сложена историја. Минатиот октомври, тие се бореа во нивниот најсмртоносен конфликт во последните години, по што беше воспоставено кревко примирје.

Откако силите на НАТО ги соборија Талибанците во 2001 година поради тоа што ги засолнуваа сторителите на нападите од 11 септември, Пакистан стана еден од нивните главни спонзори. Талибанските борци најдоа засолниште преку границата во Пакистан и поддршка за бунт против владата во Кабул, поддржана од САД.

Но, по повлекувањето на американските сили и враќањето на Талибанците на власт во 2021 година, Пакистан се соочи со пораст на исламистичкото насилство. Исламабад за голем дел од насилството ги обвинува пакистанските Талибанци и тврди дека Кабул им обезбедува засолниште, обвинение што авганистанските Талибанци го негираат.

Според бројките што ги сподели пакистанската војска со CNN, повеќе од 1.200 луѓе, вклучувајќи војници и цивили, беа убиени во милитантни напади низ целата земја во 2025 година, што е двојно повеќе од бројот во 2021 година.

Пакистанскиот министер за одбрана, Хаваџа Асиф, во ноември изјави дека многу авганистански талибански функционери сè уште имаат средства и семејства во Пакистан.

Асиф утрово се огласи на социјалните медиуми за да го обвини Авганистан дека е домаќин на „сите терористи од светот“ и „извоз на тероризам“, додека на сопствениот народ му ги негира човековите права. „Нашето трпение е исцрпено. Сега е отворена војна меѓу нас и вас“, рече тој.

фото/Depositphotos

Кина отстрани 19 функционери, вклучувајќи девет од војската, од списокот на членови на своето највисоко законодавно тело, пред најголемиот годишен политички состанок следната недела. Одлуката ја објави Постојаниот комитет на Секинескиот народен конгрес.

Не беше дадена официјална причина за отстранувањата, но тие доаѓаат само неколку недели откако претседателот Кси Џинпинг го разреши Џанг Јуксија, неговиот врвен генерал и еден од неговите најблиски воени сојузници.

Според извештаите на државните медиуми, меѓу отстранетите се Ли Ќаоминг, командант на копнените сили на Народноослободителната армија и Шен Џинлонг, поранешен командант на морнарицата. На листата се наоѓаат и неколку други воени офицери и голем број покраински функционери, вклучувајќи го и Сун Шаочонг, поранешниот партиски шеф на Внатрешна Монголија.

Овој потег следи по отстранувањето на генералот Џанг по обвинение за „сериозни прекршувања на дисциплината и законот“, вообичаен еуфемизам за корупција. Ова е последното во низата високорангирани воени отстранувања во последните години. Девет врвни генерали беа отстранети во октомври 2025 година, во она што властите го оценија како дел од кампањата против корупцијата.

Кси ја направи борбата против корупцијата централен столб на своето владеење, почнувајќи со кампања насочена кон високорангирани и нискорангирани функционери, започната кратко откако ја презеде власта во 2013 година. Тој неодамна рече дека битката „останува тешка и сложена“.

Клучни состаноци во Пекинг
Се очекува илјадници делегати да пристигнат во главниот град Пекинг следната недела за таканаречените „Две заседанија“. Ова се годишните состаноци на Секинескиот народен конгрес, законодавното тело на Кина, и Кинеската народна политичка консултативна конференција, највисокото политичко советодавно тело во земјата.

„Двете заседанија“ ќе се одржат од 4 до 11 март, а на нив владата ќе го објави својот петгодишен план, во кој ќе бидат наведени клучните политички цели, како и годишните економски цели.

Само еден ден пред апсењето во 2019 година, Џефри Епстин се обидел да купи вила вредна повеќе милиони долари во Мароко, откриваат документи објавени од Министерството за правда на САД минатиот месец. Епстин со години се обидувал да ја стекне сопственоста на Бин Енакхил, вила во луксузниот кварт Палмераи во Маракеш, а споровите со продавачот околу цената и условите за купување се влечеле од 2011 година, објавува Би-би-си.

Последна трансакција пред апсењето
Откако го договорил купувањето на офшор компанија која го поседувала имотот за 18 милиони евра, Епстин потпишал налог за банкарски трансфер за 14,95 милиони долари на 5 јули 2019 година, еден ден пред неговото апсење. Според објавените документи, тоа била неговата последна голема финансиска трансакција пред американските власти да го уапсат под обвинение за трговија со луѓе по неговото враќање во Њујорк.

Три дена по апсењето, сметководителот на Епстин, Ричард Кан, го откажал банкарскиот трансфер, а купувањето никогаш не било завршено. Палатата Бин Енахил е опишана како архитектонско ремек-дело, изградено од 1.300 мајстори, и располага со раскошни резби и мозаици.

View this post on Instagram

A post shared by @atelierduzellige

Можно засолниште?
Мароко нема договор за екстрадиција со Соединетите Американски Држави, а локалните медиуми шпекулираат дека еден од мотивите на Епстин за купување на имотот бил да избега во земјата за да избегне апсење доколку бидат поднесени нови обвиненија. Сепак, поранешен соработник на Епстин, кој зборуваше под услов да остане анонимен, рече дека самата трансакција покажува дека Епстин „немал поим“ за неговото непосредно апсење.

Сепак, тој додаде дека „би имало смисла ако размислувал за потенцијално засолниште каде што сè уште би можел да живее како крал“. Објавените документи не споменуваат дека Епштајн некогаш разговарал за Мароко како можно засолниште од американските власти.

Врските на Епстин со Мароко
Врските на Епстин со Мароко датираат барем од почетокот на 2000-тите. Вирџинија Џуфре, една од неговите најпознати обвинителки, раскажа во своите мемоари како Епстин и Гислен Максвел ја однеле со авион во Тангер за да го надгледува дизајнот на ентериер за неколку луксузни имоти.

Во тоа време, Епстин сакал да реновира делови од својата островска куќа во марокански стил. Во 2002 година, на покана на поранешниот американски претседател Бил Клинтон, Епстин и Максвел присуствувале на свадбата на мароканскиот крал Мохамед.

Откако бил осуден во САД во 2008 година за подведување на малолетник во проституција, интересот на Епстин за Мароко се чини дека се зголемил по неговото ослободување од домашен притвор во 2010 година. Објавените досиеја покажуваат дека истата година тој го замолил поранешниот министер Питер Манделсон да му најде асистент кој би можел „да му најде куќа во Маракеш“.

Документите детално опишуваат како, од 2012 година, Епстин повремено го посетувал Мароко и престојувал во ексклузивната населба Палмерај, дом на богата заедница на иселеници. Меѓу нив бил и Џабор ал Тани од катарското кралско семејство, близок соработник кого Епстин го опишал како свој „арапски брат“. Самото споменување или фотографирање во документите на Епстин не подразбира никаква вина.

Долготрајни преговори за палатата
Потрагата по имотот во Маракеш ја водеше долгогодишната девојка на Епстин, Карина Шулиак, а нејзините бројни посети и преговори се документирани во е-пошта. Марк Леон, партнер во „Кенсингтон Луксузи Пропертис“, изјави за Би-би-си дека Епстин го насочил вниманието кон нивниот имот, Бин Енахил, што на арапски значи „меѓу палмите“, уште во 2011 година.

Сопственикот во тоа време, германскиот тајкун Гинтер Кис, барал 55 милиони евра, што Епстин го сметал за превисоко. Неговата почетна понуда била толку ниска што Кис бил навреден и одбил да соработува со него, изјавил извор близок до Епстин за Би-би-си. После тоа, Епстин ја искористил својата девојка Шулиак и мрежа на контакти во Мароко за понатамошен увид во имотот.

Во 2018 година, Епстин лично го посетил имотот, по што Шулиак дал конечни понуди, преправајќи се дека дејствува во име на Леон Блек, милијардер и пријател на Епстин.

На крајот стана јасно дека Епстин бил вистинскиот купувач, но продавачот, наведен во е-пораките како „Господин Кис“, се согласил да продолжи со преговорите, според документите и извор близок до Епстин.

Контроверзна даночна стратегија

Документите покажуваат дека во еден момент, „Кенсингтон Луксузи Пропертис“ му предложилe на Епстин „стратегија за продажба и данок“. Според планот, имотот би бил регистриран кај мароканските власти како продаден за 10 милиони евра, додека посебна трансакција од 20 милиони евра би била направена за акции во офшор компанијата што го поседувала имотот.

Таквиот аранжман би му овозможил на Епстин да го регистрира своето име во книгите за имот, но и да го намали данокот што би го платил на мароканските власти. Сепак, агенцијата негираше за Би-би-си дека имало каков било неетички или нелегален обид за намалување на данокот. „Оваа трансакција не ги прекршила даночните закони“, рече Леон.

„Г-дин Епстин сакал да ги плати таксите за регистрација во Мароко, иако не бил должен да го стори тоа… за да го регистрира имотот на свое име.“ На крајот, Епстин одлучил да го купи имотот исклучиво со плаќање за акции во офшор компанијата, а во времето на неговото апсење во 2019 година, тој бил во процес на сфаќање како да го регистрира во Мароко.