Свет
Сонда со примерок од опасен астероид пристигнува на Земјата
Сондата OSIRIS-Rex на НАСА треба да се врати од своето долго патување во вселената и да ја допре почвата на западната пустина во американската држава Јута в недела.
Сондата носи скапоцен товар – прашина од огромниот астероид Бену, голем колку планина и најопасен за нас во целиот Сончев систем. Овој примерок би можел да одговори на многу важни прашања: Од каде доаѓаме? Како е возможен живот на Земјата?
„Кога астероидот Бену од 250 г ќе стигне до нас, во нашите раце ќе имаме материјал што постоел пред нашата планета, можеби дури и некои зрна што постоеле пред Сончевиот систем“, рече планетарниот научник Данте Лаурета, главниот истражувач на мисијата, како што соопшти Би-би-си.
„Се обидуваме да ја составиме сложувалката на нашите почетоци. Како настанала Земјата и зошто е возможен живот на неа? Од каде доаѓа водата во океаните, од каде воздухот во нашата атмосфера и што е најважно. Кој е изворот на органските молекули што го сочинуваат целиот живот на Земјата?“, тој додаде.
Имено, научниците претпоставуваат дека многу од клучните компоненти за развој на животот пристигнале на Земјата во нејзината рана историја преку удар на астероид. Со цел да се истражи оваа хипотеза, во 2016 година НАСА лансира сонда кон астероид со дијаметар од 500 метри.
Беа потребни две години за леталото да стигне до Бену, а потоа уште две мапирања на површината пред тимот да најде соодветно место за собирање на примерокот. На 20 октомври 2020 година сондата се спушти до астероидот и успеа да ја собере скапоцената прашина. Но, не помина сè како што очекуваа научниците.
Идејата беше сондата со својот дел да удри во површината и да ослободи излив на азотен гас што ќе подигне чакал и прашина. Но, во текот на тој процес дојде еден вид шок. Кога механизмот допрел, површината се одвоила како течност и притисокот создал кратер со дијаметар од 8 метри.
Материјалот се разлетал во сите правци, но за среќа и во комората за собирање примероци. Кога сондата ќе стигне до Земјата, ќе биде транспортирана во вселенскиот центар Џонсон во Тексас, каде што е создадена посебна „чиста просторија“ за анализа на примерокот.
НАСА го смета Бену за најопасната карпа во Сончевиот систем бидејќи има најголема веројатност да удри во Земјата од сите познати астероиди. Но, нема причина за грижа. Иако Бену претставува ризик за нашата планета, веројатноста за удар е многу мала, пишува Science Alert.
Имено, Бену, заедно со астероидот 1950 DA, се вбројува меѓу најопасните познати астероиди. Поради својата патека и орбита околу Сонцето, која трае 1,2 година, во следните неколку века во неколку наврати ќе се доближува до Земјата до тој степен што постои мала можност за судир.
НАСА вели дека постои шанса Бену да помине низ таканаречената гравитациска брава за време на неговото прелетување на 25 септември 2135 година – област во вселената што може да го насочи да се судри со нашата планета на крајот на 22 век.
Иако е тешко да се одреди точната веројатност за ваков катастрофален настан, со помош на податоците собрани од леталото OSIRIS-Rex, експертите успеаја да создадат подобар модел на развојот на орбитата на Бену. Нивната анализа покажува дека има само 0,037 % (1:2700) шанса да удри во Земјата на 24 септември 2182 година.
Бену, веројатно, содржи многу вода врзана во минерали, кои би можеле да сочинуваат дури 10 проценти од неговата тежина. Научниците имаат намера да откријат дали односот на разните видови атоми на водород на овој астероид е сличен на оној во океаните на Земјата.
Веројатно, има многу јаглерод на Бену. Како што знаеме, животот на нашата планета се заснова на органска хемија, па се поставува прашањето дали сложените молекули, како водата, дошле на младата Земја од вселената.
„Анализата на метеоритите покажува дека астероидите, веројатно, содржат зоолошка градина со разни органски молекули. Но, во метеоритите тие често се контаминирани, па со овој примерок можеме да откриеме точно кои органски компоненти се наоѓаат на Бену“, објасни планетарниот научник Сара Расел од Природонаучниот музеј во Лондон.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
САД објавуваат милиони документи за Џефри Епстин: Над 2.000 видеа и 180.000 фотографии
Американското Министерство за правда го заврши прегледот на документите поврзани со Џефри Епстин и во текот на денот ќе објави повеќе од три милиони страници, изјави заменик-главниот државен обвинител Тод Бланш.
На прес-конференција, Бланш соопшти дека ќе бидат објавени над 2.000 видеоснимки и околу 180.000 фотографии, при што вкупниот материјал изнесува приближно три и пол милиони страници, подготвени во согласност со законот.
Со оваа објава, според Министерството, треба да завршат повеќемесечните тензии меѓу Министерството за правда, федералните судии и дел од пратениците околу тоа дали и како да се објават документите од истрагата против Епстин.
Сепак, останува нејасно дали објавата ќе ги задоволи критичарите, кои тврдат дека ветувањата за целосна транспарентност не биле исполнети, особено во врска со тврдењата за наводна „листа на клиенти“.
Бланш изјави дека Министерството не штитело никого, вклучително и Доналд Трамп, и дека целта била документите да се објават што е можно поотворено. Тој нагласи дека приоритет била заштитата на жртвите, поради што бил потребен темелен преглед на огромниот обем материјали.
Зборувајќи за жртвите на Епстин, Бланш изрази надеж дека објавата на документите ќе им донесе одредено чувство на завршница, истакнувајќи дека нивната болка не смее да се оспори.
Свет
Орбан договорил евтин гас со Трамп, Путин и Ердоган
Унгарскиот премиер Виктор Орбан изјави дека без интервенција на владата, сметките на домаќинствата би пораснале за околу 30 отсто поради екстремно студеното време. Во редовното интервју за радиото „Кошут“, тој рече дека постигнал договор со Доналд Трамп, Владимир Путин и турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган за понатамошно снабдување на Унгарија со евтин гас.
Орбан изјави дека на изборите во април ќе се одлучува за опстанокот на намалените цени на енергенсите, кои, како што рече, „Брисел сака да ги уништи“. Според него, за тоа е неопходен рускиот гас, поради што Унгарија има година и пол да ја „заобиколи“ забраната на Европската унија.
Европската унија неделава усвои уредба со која постепено се укинува увозот на природен гас од Русија, при што целосната забрана за увоз на течен природен гас стапува на сила на почетокот на 2027 година, а за гасоводниот увоз од есента истата година. Орбан изјави дека доколку тоа не се случи, домаќинствата ќе се најдат „во хаос“, додавајќи дека одлуката на ЕУ има за цел поддршка на Украина.
Во однос на Украина, Орбан оцени дека таа „не ја зајакнува, туку ја ослабува Европа“. Тој смета дека во Брисел се води битка што мора да се добие и дека, како што рече, како што била добиена битката за миграцијата, така може да се добие и битката за членството на Украина во ЕУ.
Свет
(Видео) Обид за подигнување американско знаме во Нуак: Градоначалничката на Гренланд вели „Ова не е смешно“
Градоначалничката на главниот град на Гренланд, Аваарак Олсен, повика на одговорно однесување на медиумските работници и креаторите на содржини, откако германски комичар се обидел да подигне американско знаме во Нуак, што предизвикало огорченост кај локалното население, пренесе „Гардијан“.
Баварскиот комичар Макси Шафрот (41) се обидел да постави американско знаме на јарбол во близина на културен центар во Нуак, но бил спречен од минувачи. На прашањето што прави, тврдел дека е американски функционер, по што се оддалечил, јави новинар на АФП од местото на настанот. Локалните медиуми наведуваат дека Шафрот бил пријавен во полиција и казнет со парична казна.
German satirist Maxi Schafroth pretended to be a US representative, tried to raise the US flag in Nuuk, the capitol of #Greenland.
For context, however untactful, this was satire intended against the US threats of annexation, not against Greenland. pic.twitter.com/oXqSnfKze0
— Hecateus 🇩🇪🇪🇺🇺🇦 (@Hecateon) January 29, 2026
Олсен, градоначалничка на округот Сермерсоок, во кој припаѓа и главниот град, оцени дека подигнувањето на знаме на воена суперсила која со недели ѝ се заканува на земјата не е шега и дека таквото однесување е „исклучително штетно“.
Таа изјави дека жителите на Гренланд, особено децата, се загрижени и исплашени поради актуелната состојба и предупреди дека ваквите постапки само ја зголемуваат анксиозноста кај ранливото население.
Според „Гардијан“, тензиите се зголемени поради повеќекратните изјави на поранешниот американски претседател Доналд Трамп за можноста САД да го преземат Гренланд.
Заврши мониторингот за Македонија од страна на Советот на Европа, за Мицкоски тоа е историски момент и признание за нивото на демократија
Премиерот Христијан Мицкоски денеска одговарајќи на новинарско прашање во однос на тоа дека заврши мониторингот за Македонија од страна на...
ССМ следната недела ќе го блокира Собранието: Пратениците ќе мораат на работа пеш и без патни трошоци, ќе ги удриме по џебот како тие нас
Прва институција која ќе ја блокираат работниците како продолжение на протестот за 600 евра минимална плата и зголемување од 100...
Кремљ: Путин се согласи на привремен прекин на огнот
Кремљ соопшти дека рускиот претседател, Владимир Путин, се согласил да ги запре нападите врз украинските градови до 1 февруари. Портпаролот...
Левица: ДПМНЕ со 2,2 милиони денари ја почестиле фирмата на синот на антикорупционерката Ристовска
Само во 2024 година, во рамки на изборната кампања за претседателските избори, една од фирмите на синовите на Цвета Ристовска...
Утре посебен сообраќаен режим во Скопје поради протестниот марш „Стоп за Цементара“
Утре, со почеток во 12:00 часот ќе се одржи протестен марш „Стоп за Цементара“ со траса на движење од пред...
Изгласана Резолуцијата за затворање на постмониторинг дијалогот со Македонија: „Ова е потврда за напредокот на државата“
Во текот на јануарската сесија на Парламентарното собрание на Советот на Европа, на која учествуваат пратениците Иванка Василевска, Беким Ќоку...
Мишел го критикува Руте: Престани да бидеш американски агент и обедини го НАТО
Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, треба да престане да биде „американски агент“ и да го обедини расцепканиот воен сојуз...
Кривична пријава за „проневера во службата“ против претседател на ловечко друштво од Струмица
СВР Струмица до Основното јавно обвинителство Струмица поднесе кривична пријава против 41-годишниот Д.Р. од Струмица, поради постоење на основи на...
Стармер ја посети Кина, односите меѓу двете земји се зајакнуваат; Трамп: Она што го прават е многу опасно
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека е „многу опасно“ за Велика Британија да соработува со Кина, додека британскиот премиер Кир...
САД се закануваат со царини за увозниците на нафта за Куба: „Очекувам Куба наскоро да пропадне“
Американскиот претседател Доналд Трамп се закани со нови царини за земјите што испорачуваат нафта на Куба, засилувајќи го притисокот врз...
Нова анкета: Довербата во Трамп опадна, поддршката губи и кај републиканците
Една година по неговиот втор мандат, ставовите на Американците за претседателот Доналд Трамп, кои и претходно беа повеќе негативни отколку...
Голем одрон кај село Ратево, магла на патниот правец Тетово – Гостивар
На патниот правец Р-1302 Берово – Струмица (кај село Ратево) поради поголем одрон сообраќајот се одвива по направена девијација во...
(Видео) Русите се предадоа на украински вооружен робот
Додека руската инвазија на Украина влегува во својата четврта година, далечински управуваните копнени роботи стануваат вообичаена глетка на бојното поле....
Мицкоски: Ако заѕиданите пари биле од продажба на нива, што би барале во ѕидот?
Којзнае колку илјадници евра биле заѕидани, изедени и потрошени, ова е последица на антиуставниот имплант СЈО, вели премиерот Христијан Мицкоски....
Грипот стивнува, намалени бројките на новозаболени, но остануваат препораките за маска во простории со многу лица
Институтот за јавно здравје и оваа недела пријави помал број новозаболени од грип и заболувања слични на грип. Директорката Марија...
Брисел ги прифати барањата, возачите се признаени како професионалци, го решаваме проблемот со превозниците, објави Николоски
Вицепремиерот и министер за транспорт и врски Александар Николоски соопшти дека од Брисел пристигнале, како што вели, „одлични вести“ во...
(Видео) Филипче: Техничката влада мора да остане, не се созреани условите за укинување
Претседателот на СДСМ, Венко Филипче истакна дека техничката влада мора да остане затоа што не се созреани условите за нејзино...
Бислимоски и РКЕ очекуваат расчистување на случајот со „Тритерол Петрол“: Постапено е согласно закон
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад (РКЕ) и претседателот Марко Бислимоски се отворени...
Мицкоски: Нема да има уставни измени без загарантираните права на Македонците во Бугарија и без гаранции дека нема да се соочуваме со блокади од субјективни причини
На денешната собраниска седница за пратенички прашања премиерот Христијан Мицкоски одговарајќи на пратеничко прашање на пратеникот Скендер Реџепи околу уставните...
Силувале 13-годишно девојче, ја удирале и навредувале: осомничени четири лица од Неготинско
Јавен обвинител од Основното јавно обвинителство Кавадарци донесе Наредба за спроведување истражна постапка против четири лица за кои постои основано...
