Синоќа, руските сили започнаа напад врз Украина користејќи четири хиперсонични крстосувачки ракети „Циркон“, една балистичка ракета „Искандер-М“, една антирадарска ракета „Х-31П“ и 62 беспилотни летала. Од вкупниот број дронови, околу 40 беа од типовите „Шахед“, „Гербера“ и „Италмас“, соопштија украинските воздухопловни сили, пренесува „Украинска правда“.

Според утринските извештаи, украинската воздушна одбрана уништила или попречила две хиперсонични крстосувачки ракети „Циркон“ и 52 дронови од различни типови до 9 часот наутро.

Напади на една ракета и девет дронови биле регистрирани на осум локации, додека остатоци од соборените летала паднале на две локации.

Информациите за преостанатите три ракети сè уште се проверуваат.

Во одбивањето на нападот учествуваа воздухопловни авиони, противвоздушни ракетни единици, единици за електронско војување, системи за беспилотни летала и мобилни противпожарни групи на украинските одбранбени сили. Нападот сè уште е во тек бидејќи неколку руски беспилотни летала остануваат во украинскиот воздушен простор.

Рускиот опозициски лидер Алексеј Навални беше убиен од смртоносен токсин пронајден во јужноамериканските отровни жаби, соопштија Велика Британија и неколку европски сојузници.

Траги од епибатидин се пронајдени во примероците од телото на Навални, за кои се верува дека ја предизвикале неговата смрт во сибирската казнена колонија пред две години, соопшти Министерството за надворешни работи на Велика Британија. Сојузниците велат дека само руската држава имала „средства, мотив и можност“ да го употреби смртоносниот отров. Кремљ ги отфрли тврдењата како „информативна кампања“, според новинската агенција Тасс, пренесува Би-Би-Си.

Што е епибатидин?
Епибатидинот е природен невротоксин изолиран од кожата на еквадорската отровна жаба, објаснува токсикологот Џил Џонсон. Таа за Би-Би-Си изјави дека е „200 пати посилен“ од морфинот. Епибатидинот може да се најде природно во отровните жаби во дивината на Јужна Америка, но може да се произведе и во лабораторија.

Отровот не е природно присутен во Русија, наведоа европските сојузници во нивната изјава. Иако епибатидинот е испитуван како лек против болки и за ублажување на болни воспалителни состојби на белите дробови, тој не се користи медицински поради неговата токсичност.

Ова моќно хемиско соединение делува на никотинските рецепторите во нервниот систем, според Џонсон. Таа објасни како ги претерано стимулира овие нервни рецептори, што во вистинската доза може да предизвика грчеви во мускулите, парализа, напади, забавен срцев ритам, респираторна инсуфициенција и на крајот смрт.

Аластер Хеј, професор по еколошка токсикологија на Универзитетот во Лидс, изјави за агенцијата PA дека неговите ефекти можат да доведат до прекин на дишењето и дека „секое отруено лице умира од задушување“. Наоѓањето на токсинот во нечија крв „сугерира намерна администрација“, додаде тој. Токсичноста на епибатидинот може дури и да се „зголеми со истовремена употреба на одредени други лекови, а тие комбинации се испитувани“, рече Хеј.

Што рече Русија?
Европските лаборатории потврдија дека Навални починал од непознат отров, објавија сојузниците во саботата. Москва претходно тврдеше дека Навални починал од природна смрт, иако неговата вдовица Јулија Навални постојано тврдеше дека нејзиниот сопруг бил „убиен“ со труење. Руската амбасада во Лондон ја негираше вмешаноста на Москва во смртта на Навални, опишувајќи го извештајот како „измислица од западните фабулисти“ и „некропропаганда“.

Портпаролката на Кремљ, Марија Захарова, беше цитирана од руската државна новинска агенција Тасс: „Сите овие разговори и изјави се информативна кампања насочена кон одвлекување на вниманието од итни проблеми на Западот“. Навални беше во затвор три години, а непосредно пред неговата смрт бил префрлен во арктичка казнена колонија. Според руските извештаи, 47-годишникот рекол дека се чувствувал лошо по кратка прошетка, а потоа се срушил и никогаш не се освестил.

Од есен наставната програма „Вештачка интелигенција: од концепт до примена“ ќе се спроведува во сите класови на средните училишта во Хрватска, со што Министерството за наука, образование и млади ја проширува програмата што веќе опфаќа 5.455 ученици во основното и средното образование.

Според податоците на Министерството, наставата за вештачка интелигенција моментално се реализира во 147 основни и 93 средни училишта. Во основните училишта програмата се спроведува како воннаставна активност за ученици од 5. до 8. одделение, додека во средните училишта се нуди како изборен предмет за ученици од 2. и 3. година.

Наставната програма е изработена од работна група составена од наставници, педагози, експерти по информатика, претставници од стопанството и ЦАРНЕТ, во соработка со проектни партнери. Во тек е нејзина ревизија врз основа на резултатите од експерименталната примена во учебната 2024/2025 година, при што се прават прилагодувања на целите, исходите од учење, содржините и методите на настава.

Од учебната 2026/2027 година е планирано програмата да се прошири на сите класови во средното образование.

Хрватската асоцијација за вештачка интелигенција го поздрави воведувањето на предметот, оценувајќи дека станува збор за значаен чекор за образовниот систем. Извршната директорка Лорена Бариќ изјави дека основното ниво на ВИ-писменост треба да стане дел од општата култура на современото образование, вклучително и разбирањето на етичките аспекти и начинот на функционирање на алгоритмите.

Како клучен предизвик се посочува квалитетот на спроведувањето, особено обуката на наставниците, како и обезбедувањето еднакви услови за сите ученици, со цел да се избегне создавање „ВИ јаз“ меѓу училиштата.