Свет
Турција ја затвори границата со Сирија
Турција го затвори својот главен граничен премин кон североисточна Сирија во вторникот, откако турските војници беа нападнати од Сиријци лути поради насилството врз нивните сонародници во Турција, изјавија локални жители и извор од сириската опозиција.
Турската полиција уапси 474 лица вклучени во нападите врз сириската заедница ширум земјата во текот на ноќта, изјави турскиот министер за внатрешни работи Али Јерликаја. Насилството започна доцна во неделата.
Во централниот град Кајсери, сириски имот, куќи и возила се уништени и запалени. Насилството беше поттикнато од објавите на социјалните мрежи дека Сириец малтретирал роднина. Јерликаја рече дека инцидентот се истражува.
Насилството се прошири во провинциите Хатај, Газиантеп, Коња, Бурса и областа Истанбул, објави турската разузнавачка агенција МИТ. На социјалните мрежи беше објавено дека меѓу Сиријците има и повредени.
После тоа, стотици гневни Сиријци излегоа на улиците во неколку градови во северозападна Сирија под контрола на бунтовниците, област каде Турција има илјадници војници и ја изгради својата сфера на влијание што го спречи сирискиот претседател Башар ал-Асад да ја преземе контролата.
Доцна во понеделникот, Турција одговори на немирите со затворање на граничниот премин Баб ал Хаву, главна трговска и патна рута за повеќе од три милиони жители, како и Баб ал Салам и други помали премини до понатамошно известување, изјави граничен претставник за Ројтерс. .
Сирискиот пограничен град Африн беше место на најжестоките судири. Најмалку четири лица загинаа. Цивилите фрлаа камења врз турските конвои во неколку градови и го тргнаа турското знаме од некои канцеларии. Неколку турски официјални лица ги опишаа немирите во Сирија како „провокации“.
Турскиот претседател Таип Ердоган ја обвини опозицијата за антисириските напади, обвинувајќи ја, без докази, за поттикнување расизам во земја која е дом на повеќе од три милиони сириски бегалци. „Ништо не може да се постигне со поттикнување ксенофобија или омраза кон бегалците во јавноста“, рече тој во понеделникот.
Ердоган во петокот рече дека е можна средба со Асад за обнова на билатералните односи. Турција ги прекина односите со Сирија по избувнувањето на сириската граѓанска војна во 2011 година и ги поддржа бунтовниците кои сакаат да го соборат Асад.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Француската агенција за храна: Електронските цигари носат ризици по здравјето
Француската агенција за храна, животна средина и здравје при работа (ANSES) денеска соопшти дека електронските цигари се поврзани со потенцијални среднорочни и долгорочни здравствени ризици, вклучувајќи кардиоваскуларни, респираторни и канцерогени последици, иако го признава нивниот потенцијал како привремена алатка за откажување од пушење.
По анализа на околу 3.000 научни студии и извештаи, ANSES заклучува дека ризиците по здравјето се поврзани со вдишување на токсични супстанции, присутни во течностите за е-цигари или создадени при нивното вдишување.
Според агенцијата, електронските цигари со никотин можат да предизвикаат кардиоваскуларни ефекти, како што е покачен крвен притисок, додека ризикот од респираторни и канцерогени ефекти постои и кај производите без никотин.
ANSES истакнува дека корисниците мора да бидат подобро информирани за здравствените ризици, а истовремено е потребно да се обесхрабрат непушачите и младите лица да почнуваат со употреба на електронски цигари.
Агенцијата заклучува дека овие производи можат да се сметаат за преодна опција во рамки на програми за откажување од пушење, но тој период треба да биде краток.
Според Барометарот за јавно здравје на Франција за 2024 година, околу три милиони луѓе во земјата користат електронски цигари.
Свет
Украина и Русија почнаа втор круг мировни преговори во Абу Даби
Украински и руски преговарачи денеска во Абу Даби почнаа втор круг преговори за завршување на војната, со посредство на САД.
Дводневните трилатерални средби следат по изјавата на украинскиот претседател Володимир Зеленски, кој рече дека Русија го искористила минатонеделниот „енергетски“ прекин на огнот — договорен со помош на САД — за да натрупа муниција, при што во вторникот нападнала со рекорден број балистички проектили.
„Во Абу Даби започна уште еден круг преговори. Преговарачкиот процес започна во трилатерален формат — Украина, САД и Русија“, соопшти на Телеграм главниот украински преговарач Рустем Умеров.
Тој додаде дека тимовите ќе се среќаваат и во одвоени групи за да разговараат за специфични теми, по што ќе следи заедничка средба за усогласување на ставовите.
Изминатата година, администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп ги охрабруваше и Киев и Москва да најдат компромис за ставање крај на четиригодишниот конфликт, кој започна со руската инвазија врз Украина во февруари 2022 година. Но, двете страни остануваат на различни позиции околу клучните точки и покрај неколкуте рунди разговори со американски претставници.
Најчувствителни теми се: Барањето на Москва Киев да се откаже од територии кои сѐ уште ги контролира, судбината на нуклеарната централа Запорожје — најголемата во Европа — која се наоѓа на територија под руска окупација. Русија бара повлекување на украинските сили од целата источна област Доњецк, вклучително и утврдените градови кои претставуваат силни упоришта на украинската одбрана. Украина, пак, предлага конфликтот да се замрзне долж сегашната линија на фронтот и одбива какво било еднострано повлекување.
Свет
Повеќе од една третина од случаите на рак во светот можеле да се спречат, покажува нова анализа
Речиси 40 отсто од случаите на рак во светот во 2022 година биле поврзани со причини кои можеле да се спречат, според глобална анализа објавена во вторникот во списанието Nature Medicine.
Анализата е објавена во пресрет на Меѓународниот ден за борба против ракот, кој се одбележува на 4 февруари.
Истражувањето го водела Изабел Сориоматарам од Меѓународната агенција за истражување на ракот (IARC) во Лион, а утврдено е дека тутунот, алкохолот и инфекциите биле најчестите ризик-фактори.
„Околу 30 отсто од карциномите кај жените и 45 отсто кај мажите можеле да се избегнат“, покажува анализата.
Вкупно, од 18,7 милиони нови случаи на рак регистрирани на глобално ниво во 2022 година, околу седум милиони биле потенцијално спречливи, што претставува приближно 38 отсто од вкупниот број.
Истражувачите користеле глобални податоци за да ги поврзат новите случаи на рак со фактори на ризик за кои постои докажана причинско-последична поврзаност со болеста. Истражувањето ги вклучувало и однесувачките ризици како пушење, како и изложеност на еколошки и професионални ризици.
Во субсахарска Африка, 38 отсто од случаите на рак кај жените биле потенцијално спречливи, во споредба со околу 25 отсто во северна Африка и западна Азија. Во тие региони, инфекциите биле водечки спречливи причини.
Во Европа, САД, Канада и Австралија, тутунот бил најдоминантен ризик-фактор.
Коавторот на истражувањето, Андре Илбави од Светската здравствена организација (СЗО), изјавил дека овие наоди даваат прв глобален увид во уделот на случаите на рак кои може да се припишат на ризици што можат да се спречат. Тој истакнал дека разбирањето на регионалните модели може да им помогне на владите и на поединците да преземат насочени мерки за намалување на ризикот од рак.
Изабел Сориоматарам додала дека справувањето со причините кои можат да се спречат е еден од најефикасните начини за ограничување на растечкиот глобален товар од рак, за кој, според податоците на СЗО, се предвидува дека би можел да порасне за 50% до 2040 година, ако сегашните трендови продолжат.

