Украина долго време се потпира на старото руско оружје за своите вооружени сили. Сега таа се бори да набави муниција, а на помош ѝ доаѓаат производители од разни делови на Источна Европа.

Како што открива „Њујорк тајмс“, еден од нив доаѓа од соседна Бугарија, а потрагата по богатство е во тек во Србија и Босна и Херцеговина.

Фабриката престана да произведува гранати од 122 милиметри во 1988 година бидејќи Студената војна се приближуваше кон крајот. Набргу, сепак, монтажните линии ќе почнат повторно. Руската инвазија на Украина ги претвори оружјето и муницијата од советската ера во критично важен материјал.

И така во јануари, 35 години откако последните 122-милиметарски гранати ја напуштија фабриката „Терем“, компанијата го рестартира производството.

Бидејќи Соединетите Американски Држави и нивните сојузници во НАТО не произведуваат таква муниција, а неколкуте земји надвор од Русија, кои произведуваат, се главно во поранешната советска орбита.

Production at the state-owned VMZ #Sopot ordnance plant was suspended due to the heavy #rain last night
👉https://t.co/G4earWjEQV pic.twitter.com/lDK9BlJCeA

— Bulgarian News Agency (@BTAnewsENG) September 2, 2022

Претставниците на американската амбасада тивко присуствуваа на минатомесечното сечење лента за новата производна линија во Костенца, што се одржа пред фабриката, трошна зграда на крајот на градот. Со новите работни места фабриката би можела да стане еден од најголемите работодавци во Костенца.

„Ова е голема работа за градот“, рече заменик-градоначалничката Маргарита Минчева.

Богатството на Сопот се подобри од почетокот на инвазијата. Во него е сместена ВМЗ, компанија за производство на оружје, која вработува голем дел од локалната работна сила. Неодамна досадните удари од експлозии ги потресоа прозорците – веројатно тестови на свежо направена муниција.

Сепак, таа не е единствената земја што тивко придонесува за воените напори на Украина. Луксембург ја снабдува Украина со оружје со потекло од Чешка.

Важноста на таквите извори расте бидејќи Украина согорува муниција со голема брзина – што генералниот секретар на НАТО, Јенс Столтенберг, минатата недела рече дека е „многупати повисока од сегашната стапка на производство“.

„Ова ја става нашата одбранбена индустрија под притисок“, додаде Столтенберг.

Во последните месеци Украина лансира меѓу 2.000 и 4.000 артилериски гранати дневно, но би сакала повеќе со цел да ја врати територијата заземена од Русија. Во еден момент минатото лето Русија лансира по 50.000 гранати дневно. Тој број оттогаш се намали бидејќи и Русија страда од недостиг на муниција.

Поради ова, САД шесткратно го зголемуваат сопственото производство на артилериски гранати за да ја пополнат празнината. Главно се произведува муниција за „хаубици“ со стандард на НАТО.

Минатиот јуни Британија склучи договор за купување 40.000 артилериски гранати и ракети произведени од пакистанските владини фабрики за убојни средства. Според условите на договорот, Британија ќе плати романски посредник да купи пакистанско оружје. Официјалните документи за трансакцијата велат дека оружјето ќе биде пренесено од Пакистан во Британија, без да се спомене Украина.

Бугарската индустрија за оружје зазема посебна улога од падот на Советскиот Сојуз. Обезбедуваше оружје за двете страни во Иранско-ирачката војна и Либија, меѓу другите клиенти, а по падот на Советскиот Сојуз ги снабдуваше бунтовниците во Ангола и Тамилските тигри на Шри Ланка.

Дури и по влезот на Бугарија во Европската Унија и НАТО, нејзината индустрија за оружје продолжи да произведува муниција од советски калибар. Тоа создаде можност откако САД испратија војници во Авганистан и Ирак. Сојузниците на САД во тие земји користеа оружје од советската ера, а САД купуваа муниција од Бугарија за набавка.

Кога почна граѓанската војна во Сирија во 2011 година, таму се појави бугарска муниција – веројатно дел од кампањата за вооружување на групите што се борат против сирискиот режим.

Ова ја доведе Бугарија во конфликт со Русија, која ја поддржуваше владата на сирискиот претседател Башар ал-Асад. Руски атентатори отруја бугарски трговец со оружје во 2015 година и оттогаш низа необјаснети експлозии ги потресоа бугарските компании за оружје.