Регион
Бугарија ја менува приказната за авионот на Урсула фон дер Лајен
Целосна конфузија владееше вчера кога бугарската влада неколкупати го промени својот официјален став за наводното руско блокирање на ГПС-сигналот на авионот на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен. Поради контрадикторни изјави, службениците во Брисел беа оставени во целосна неизвесност за тоа што навистина се случило, пишува „Политико“.
Сè почна вчера наутро кога бугарскиот премиер Росен Желјасков изјави во парламентот дека авионот на претседателката на Комисијата не бил блокиран, туку само доживеал делумно прекинување на сигналот, што е вообичаено во густо населените подрачја.
Неговите зборови ги потврди вицепремиерот и министер за транспорт Гроздан Караџов, кој исто така негира постоење на докази за мешање.
„Според емпириските податоци, според радиодетекцијата, евиденцијата на нашите агенции, цивилни и воени, не постои ниту еден факт што би го поткрепил тврдењето за пречки на ГПС-сигналот што влијаел на авионот“, изјави Караџов за бугарската телевизија bTV.
Сепак, само неколку часа подоцна дојде до нов пресврт. Премиерот Желјасков свика вонредна прес-конференција, на која ја врати официјалната верзија на приказната за можноста за електронско војување поврзано со Украина.
„Имаше конфузија на информациите со прашања, факти и околности, што беа толкувани на начин што имаше цел да им наштети на бугарските институции“, рече премиерот.
Тој нагласи дека фактот што копнените инструменти не ги регистрирале пречките не ја исклучува можноста дека се откриени од уреди на самиот авион.
„Во овој поглед ѝ наложив на Управата за цивилно воздухопловство да стапи во контакт со авиокомпанијата што го управува летот за да спроведе дополнителни проверки на инструментите и на компјутерите на авионот“, додаде тој.
„Фајненшл тајмс“ во понеделникот објави дека авион на Европската комисија за време на турнеја во „земјите на фронтот“ наводно го изгубил својот ГПС-сигнал додека се приближувал кон аеродромот во Пловдив, Бугарија. Новинар во авионот објави дека авионот слетал користејќи хартиени мапи и кружел околу аеродромот еден час, што Брисел веднаш ѝ го припиша на Русија како „очигледно мешање“.
Инцидентот одекна во цела Европа и предизвика реакции од американскиот претседател Доналд Трамп, генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, и други функционери. Сепак, во последните денови аналитичарите почнаа да ги доведуваат во прашање деталите од инцидентот.
Податоците за следење на летот наводно покажуваат дека ГПС-сигналот никогаш не бил целосно изгубен, а доцнењето на слетувањето било само девет минути. Јавните записи исто така сугерираат дека истиот авион доживеал ГПС-блокирање еден ден претходно над Балтикот, но не и над Бугарија.
Портпаролката на Европската комисија, Аријана Подеста, вчера изјави дека бугарските власти ја информирале Комисијата за мешањето осврнувајќи се на нивната изјава од понеделникот.
„Бев многу јасна во мојата изјава дека немаме информации во оваа смисла. Но, ние сме исклучително свесни дека ова е проблем што… постојано се случува на нашето небо и во нашите мориња од почетокот на војната и затоа е важно да се справиме со него заедно со нашите земји членки“, изјави таа за новинарите во Брисел.
Фото: ЕПА
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Италија ги истражува „викенд-снајперистите“, Сараево се приклучува на постапката
Градскиот совет на Сараево денес даде согласност Градот да се приклучи кон кривичната постапка што во Милано се води против лица осомничени за снајперско дејствување врз цивили за време на војната. Одлуката е донесена откога италијанското обвинителство покрена истрага за таканаречените „викенд-снајперисти“, кои наводно плаќале за да пукаат врз цивили во опколениот град, пренесе Радио Слободна Европа.
Италијанските медиуми на почетокот на ноември минатата година објавија дека обвинителството во Милано покренало истрага врз основа на пријава од писателот и новинар Ецио Гавацени. Според неговата пријава, странци плаќале големи суми пари за со снајпер да убиваат граѓани.
Гавацени, по неколку обиди на Радио Слободна Европа да добие изјава, индиректно порача дека не сака јавно да истапува. Во меѓувреме, во Милано одржал прес-конференција на која најавил дека во февруари ќе објави книга за „снајперското сафари“.
Првите наводи за доаѓање странци на боиштето, како што вели, ги видел уште во 1995 година во текст на весникот Кориере дела Сера, по што почнал да пишува трилер на таа тема. Но, набрзо се откажал бидејќи сфатил дека знае премалку. На идејата повторно се вратил дури во 2022 година, поттикнат од документарниот филм Сараево сафари на словенечкиот режисер Миран Жупанич.
Се очекува обвинителството во Милано јавноста да ја информира за резултатите од истрагата во март оваа година. Доколку биде подигнато обвинение и се докаже вината на осомничените, тоа ќе биде прв случај во Европа некој пред суд да одговара за снајперски убиства на цивили во Сараево.
Додека се чека исходот од истрагата во Италија, и правосудството на Босна и Херцеговина ги проверува наводите, но до денес ниту еден снајперист не е процесиран за убиствата на цивили, а особено на деца, во Сараево.
За време на војната од 1992 до крајот на 1995 година, странски новинари и фоторепортери повремено престојувале на позициите на српските сили околу градот. Радио Слободна Европа контактирала некои од нив, но никој не можел да потврди дека лично видел странец кој платил за да пука врз градот.
За време на речиси четиригодишната опсада на Сараево, според податоците на здруженијата на жртви и пресудите на меѓународните судови, секое десетто дете убиено во градот загинало од снајперски истрел. Ранети се повеќе од 14.000 деца.
И покрај тоа, ниту еден снајперист до денес не одговарал по лична одговорност, ниту пред домашните, ниту пред меѓународните судови. Хашкиот суд во пресудите против највисоките функционери на Република Српска заклучи дека снајперската кампања имала една цел – „тероризирање на цивилите во Сараево“.
Регион
Софија предупредува: Блокадата на границите со Србија и Македонија носи критични економски загуби
Економските загуби за Бугарија и соседните земји ќе бидат критични поради блокадата на границите со Србија и Северна Македонија, изјави бугарскиот вицепремиер и министер за транспорт и врски Гроздан Караџов за време на денешниот „Софски економски форум“.
„Ваквите блокади водат до многу сериозни последици не само за транспортот, туку и за целата економија што зависи од снабдувањето“, рече Караџов, цитиран од БНТ. Според него, постапките на превозниците од Западен Балкан ги кршат основните европски права за слободно движење на стоки.
И покрај сериозноста на ситуацијата, министерот за транспорт појасни дека Бугарија нема овластување сама да го реши проблемот. Тој ги упати превозниците кон европските институции, бидејќи спорот е поврзан со новите правила за влез во Шенген зоната, пренесува „Факти.бг“.
„Подобро е да седнеме и да разговараме со европските институции. Ниту владата во Бугарија, ниту која било друга земја-членка немаат никаква врска со оваа одлука“, додаде Гроздан Караџов. Тој ја повика Европската комисија што поскоро да почне преговори за да се најде компромис додека не се отворат границите.
Вицепремиерот изрази сериозна загриженост дека неговите обиди да иницира „прозорци“ за премин преку граничните премини Калотина и Гујешево може да бидат неуспешни.
Во моментов, загубите за превозниците се проценуваат на десетици илјади евра дневно, а ризикот од последователни потреси врз цените на основните производи останува висок.
Регион
Црна Гора го затвори 13-то поглавје од преговорите со ЕУ
Црна Гора го затвори преговарачкото поглавје 32 – Финансиски надзор вчера, на Меѓувладината конференција меѓу Црна Гора и Европската Унија во Брисел. Ова значи дека Црна Гора го затвори 13-то од 33-те преговарачки поглавја во преговорите со Европската Унија.
Европската комесарка за проширување Марта Кос потсети дека Црна Гора затворила пет преговарачки поглавја во декември 2025 година и дека оваа серија продолжила и оваа година. Таа, исто така, истакна дека Црна Гора слави 20 години од враќањето на независноста, па затоа 2026 година нема да биде обележана само со прославата на таа годишнина, туку и со посветена работа.
Montenegro has closed another negotiating chapter.
That makes 13 in total. More than a third.
It shows Montenegro’s strong progress in the accession talks.
Now it’s crucial to keep the momentum and step up reforms. Above all on the rule of law. pic.twitter.com/HuR5R3DjBa
— Marta Kos (@MartaKosEU) January 26, 2026
„Ова е добар почеток на годината и Црна Гора е на добар пат да ги затвори сите преостанати поглавја до крајот на 2026 година“, рече Кос.
Црногорскиот премиер Милојко Спајиќ изјави дека брзината со која Црна Гора ги затвора поглавјата од преговорите е доказ дека процесот на проширување е сè уште жив. Спајиќ, исто така, верува дека Црна Гора може да ги затвори сите поглавја од преговорите до крајот на оваа година.
One step closer to the 🇪🇺 membership!
🇨🇿 congratulates Montenegro 🇲🇪 on provisionally closing Chapter 32 – Financial control – at today’s IGC in Brussels.
🇨🇿 encourages 🇲🇪 to continue its current reform dynamics and supports 🇲🇪’s ambition to conclude accession negotiations… pic.twitter.com/UMf1yCJNwn
— Czech Permanent Representation to the EU (@CZtoEU_Brussels) January 26, 2026
„Оваа Меѓувладина конференција е доказ дека нема кратенки на европскиот пат“, нагласи тој. Тој, исто така, рече дека Европската Унија, во време на неизвесност, е столб на мирот, демократијата и владеењето на правото.
„Нема поголем идеал од обединета Европа. Црна Гора со сигурност се движи кон оваа цел“, додаде Спајиќ.
Поглавје 32 – Финансиски надзор се однесува на усвојување на меѓународно прифатени стандарди во областите на јавна внатрешна финансиска контрола, надворешна ревизија и најдобри практики на Европската Унија и нивна примена во целиот јавен сектор, како и на дисциплина и транспарентност во користењето на националните и средствата на Европската Унија.

