Свет
Гренланд се колеба околу понудата за финансиска помош во САД
Додека американскиот предлог да му се помогне на Гренланд, финансиски удри во болно место во Данска, која го оцени како незамислив, реакциите во Гренланд се многу поблаги, пренесува „Спутник“.
Сè додека не се познати точните услови за финансиската помош од Вашингтон, нема причина да ја отфрлиме, велат пратениците од Гренланд за ветувањето за помош на американскиот амбасадор Карла Сандс.
Во својата неодамнешна колумна во весникот „Алтингет“, Сандс изрази желба да соработува со целото данско кралство за да ги промовираат претприемништвото и иновациите и со тоа да го стимулираат одржливиот економски развој на Арктикот. Притоа, американската влада подготвува значителен пакет финансиска поддршка за промовирање на растот на Гренланд.
Реакциите од двете водечки партии на Гренланд, социјалдемократскиот Сиумт и Инуит Атакатигит, беа многу пофлексибилни. Аки-Матилда Хег-Дам од Сиумут го нарече предлогот начин да се каже „отворени сме за бизнис“.
„Ако само им ја треснеме вратата, тоа ќе беше понепристојно од она што наводно го прават САД. Премалку знаеме за тоа што сакаат САД за да кажеме ‘не, благодарам’. Верувам дека е важно да направиме чекор назад и да признаеме дека и Данска е зависна од другите земји. Ајде да се опуштиме и да видиме што ќе биде понудено“, рече Хаг-Дам за Данското радио.
Аја Хемниц Ларсен од „Инуит Атакатигит“ изјави дека потегот на САД не е изненадувачки, бидејќи интересот за Гренланд, каде што САД ја има својата најсеверната база, Туле, од 1950-тите, се намалува.
„Американците во основа се добредојдени ако сакаат да дадат финансиски придонес и да инвестираат во Гренланд. Но, важно е да нагласиме дека не им должиме ништо потоа“, рече Хемниц Ларсен.
Иако не е невообичаено данските политичари да делат слични чувства со оглед на тоа дека „руската закана“ и „кинеската закана“ се чини цврсто влегоа во наративот што го користеа и политичкиот врв, разузнавачката заедница и меинстрим медиумите, предлогот на САД внесе лоша крв меѓу данските партии.
Сандс и Вашингтон се обидуваат да го поткопаат единството меѓу Данска, Гренланд и Фарските Острови во корист на своите стратешки интереси, посочи портпаролот на Социјалистичката народна партија на Гренланд, Карстен Хонге.
„Тие не можат да го загрозат Гренланд. Не можат да купат Гренланд. Сега се обидуваат да ја замајат гренландската јавност на вистински начин, така што во одреден момент ќе им биде природно да ги изберат САД како партнер. Ова е нечуено“, рече тој.
Градоначалникот на Гренланд од национал- конзервативната Данска народна партија, Сорен Есперсен, исто така, е згрозен од однесувањето на САД.
„Се чини чудно. Изразот ‘значителен економски поттик’ е нешто што ќе го кажете за земјите од третиот свет кога ќе дадете помош за развој. Но, Гренланд не е земја во развој. Тој е западна демократија“, рече Есперсен.
Сорен Есперсен се прашува зошто тој и Комисијата за надворешна политика во данскиот парламент не биле свесни за американските планови во Гренланд.
Минатата година американскиот претседател Трамп ја шокираше Данска со својата предлог за купување на Гренланд, понуда што данската премиерка Мете Фредериксен учтиво ја одби, објаснувајќи дека Гренланд не е на продажба, по што Трамп ја откажа најавената посета.
До денес Гренланд е крајно зависен од годишната субвенција од 3,5 милијарди дански круни (510 милиони американски долари). Иако ужива широка автономија и е дом на „Туле“, најсеверната воздухопловна база на САД, Гренланд останува дел од данското кралство.
Но американските планови да го засилат присуството таму се во полн ек. САД неодамна отворија конзулат на Гренланд со надеж дека ќе станат најпосакуван трговски партнер на Арктикот. Сандс напиша дека конзулатот во главниот град Нук ќе биде почетна точка за зголемен, секојдневен контакт со народот на Гренланд.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Масовни протести и исклучен интернет во Иран, Хамнеи со остар говор: „Ги уништуваат сопствените улици за да го усреќат Трамп“
Врховниот лидер на Иран, ајатолах Али Хамнеи, ги осуди демонстрантите во говор што беше емитуван на државната телевизија.
Врховниот лидер (86) на Иран изјави дека демонстрантите „ги уништуваат сопствените улици за да го усреќат претседателот на друга земја“, алудирајќи на американскиот претседател Доналд Трамп.
„Сите треба да знаат дека Исламската Република дојде на власт со крвта на стотици илјади чесни луѓе и нема да попушти пред саботери“, порача Хамнеи во обраќањето на државната телевизија.
Тој додаде дека постојат многу проблеми во рамки на Соединетите Американски Држави, пренесе Иран интернешнел. Хамнеи ги повика поддржувачите да останат обединети.
„Драги млади луѓе, зачувајте ја подготвеноста и единството. Обединета нација ќе го победи секој непријател“, порача иранскиот верски лидер.
Вчера иранските власти го ограничија пристапот до интернет во Техеран и во некои други региони, на 12-тиот ден од масовните протести против владата.
Massive protest in Tehran, Iran. People had enough. Not much mainstream media coverage. Why? pic.twitter.com/RqIikXbW94
— Lily Tang Williams (@Lily4Liberty) January 8, 2026
Два извора потврдија дека интернетот во престолнината бил во прекин, додека организацијата NetBlocks, која ја следи достапноста на мрежата, соопшти дека нејзините податоци покажуваат оти Техеран и други делови на Иран влегуваат во „дигитален мрак“, со пад на поврзаноста кај повеќе провајдери.
Извор на CBS News наведе дека на улиците на Техеран има „огромни, досега невидени маси луѓе“, додавајќи дека поголемиот дел од граѓаните немаат пристап до интернет, додека на помал број корисници со постабилни деловни сметки врската сè уште им е достапна.
Аналитичарите оценуваат дека обемот на овој одѕив може да одреди дали протестите, кои траат 12 дена, ќе стивнат како претходните бранови незадоволство или ќе прераснат во сериозен предизвик за власта, со можност за поширока репресија.
Протестите започнаа на 28 декември поради економската криза и претставуваат најзначаен предизвик за иранската влада во последните неколку години, истакнува АП.
Свет
По руските удари, Зеленски повторно бара повеќе противвоздушна одбрана
Украинскиот претседател, Володимир Зеленски, по руските воздушни удари и употребата на ракетата „Орешник“, повторно побара од западните земји да ѝ испорачаат на Украина повеќе средства за противвоздушна одбрана.
„Денешниот удар најсилно ги потсетува сите наши партнери дека поддршката за ПВО за Украина е постојан приоритет“, напиша тој на својот канал на Телеграм.
Во петокот Министерството за одбрана соопшти дека руските сили употребиле ракети „Орешник“ во рамки на масовен удар врз критични објекти во Украина, како одговор на нападот врз резиденцијата на Владимир Путин.
Медиумите известија за серија експлозии во Киев и Лавов. Според градоначалникот на украинската престолнина, Виталиј Кличко, во градот има оштетувања на критичната инфраструктура. Во одделни делови се регистрирани и прекини во снабдувањето со електрична енергија.
Фото:Depositphotos
Европа
(Видео) Трагедија во Турција: куп снег падна од покрив и усмрти 21-годишна девојка, несреќата снимена од безбедносни камери
Невидена трагедија се случи во турскиот град Битлис, кога куп снег падна од покрив и уби девојка.
Трагедијата се случи во вторник, 6 јануари, кога снег од покривот падна врз 21-годишната Ајше Идер додека одеше по тротоарот, објавија турските медиуми.
Ајше Идер беше тешко повредена во инцидентот, а снегот се натрупа врз неа двапати, соборувајќи ја на земја. Минувачите веднаш истрчаа да ѝ помогнат, дури и ризикувајќи го сопствениот живот кога снегот падна на земја по трет пат.
📹Bitlis'in Tatvan ilçesinde çatıdan düşen kar ve buz kütlesinin altında kalan 21 yaşındaki Ayşe İder hayatını kaybetti https://t.co/Bcs5z4BaDF pic.twitter.com/4rqQ9yeEvi
— Habertürk (@Haberturk) January 6, 2026
Младата девојка, на која ѝ беше укажана прва помош од медицински екипи испратени на местото на настанот, а потоа однесена во државната болница Татван, не можеше да се спаси. И покрај сите напори им подлегна на повредите.
Инцидентот, кој беше снимен и од безбедносните камери, и смртта на младата девојка, која се подготвуваше за приемен испит на универзитет, предизвикаа голема тага во округот Татван. Телото на Ајше Идер, кое беше преземено од болницата наутро, беше погребано на гробиштата Кучукшу.

