Свет
Детали за американскиот напад на Иран: Користеле и подморници, контактирале со Иранците со порака
Американски воени авиони и подморници нападнаа три клучни нуклеарни постројки во Иран во раните утрински часови во неделата, што ја вовлече американската војска директно во војната против Иран и ги зголеми стравувањата дека нападите би можеле да предизвикаат опасна ескалација на Блискиот Исток, пишува „Њујорк Тајмс“.
Претседателот Доналд Трамп рече дека целта на нападот била да се уништат капацитетите на Иран за нуклеарно збогатување и да се запре нуклеарната закана од државата која го спонзорира тероризмот. Тој тврди дека мисијата била успешна, наведувајќи во обраќањето во Белата куќа дека нуклеарните постројки се целосно уништени.
Според извештаите на САД, нападите погодиле два од главните ирански центри за збогатување ураниум: силно утврдениот планински комплекс во Фордо и поголемиот објект во Натанц, кој Израел веќе го нападна неколку дена претходно со мало оружје.
Фордо се наоѓа во планинска област јужно од Техеран и се верува дека е подлабоко под земја од тунелот под Ла Манш што ги поврзува Велика Британија и Франција. Длабочината на Фордо го отежнува пристапот до израелското оружје и се верува дека само САД поседуваат бомба „уништувач бункер“ доволно моќна да го уништи објектот, според Би-Би-Си.
Таа бомба се нарекува GBU-57 Massive Ordnance Penetrator (МОП). Тежи околу 13 тони и според експертите може да навлезе околу 18 метри бетон или 61 метар земја пред да експлодира.
Се верува дека тунелите во Фордо се наоѓаат на 80 до 90 метри под површината, така што успехот на бомбата МОП не е загарантиран, но таа е единствената бомба што може да се доближи до целта. Според извештаите на американските медиуми, овие бомби биле користени во нападот.
Соединетите Држави му кажале на Иран преку дипломатски канали преку порака дека воздушните напади се единствената планирана акција и дека промената на режимот не е целта, изјавија американски официјални лица за „Си-би-ес Њуз“.
Третиот објект што беше бомбардиран се наоѓа во близина на античкиот град Исфахан, а се верува дека Иран складира ураниум со речиси доволна чистота за да направи бомба. Иранските власти ги потврдија нападите, но веднаш не го наведоа степенот на штетата.
Новинарот на Фокс Њуз, Шон Ханити, рече дека објектите во Натанц и Исфахан биле погодени со 30 ракети Томахавк, лансирани од американски подморници оддалечени околу 650 километри.
„Иран, насилникот на Блискиот Исток, мора да се согласи на мир сега. Ако не се согласи, следните напади ќе бидат многу посилни и многу полесни“, рече Трамп.
Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, кој беше во Европа на дипломатски разговори, во раните утрински часови на мрежата „Икс„ одговори дека неговата земја „ги задржува сите опции за одбрана на својот суверенитет, интереси и народ“. Во исто време, во Израел се огласија сирените за воздушен напад, предупредувајќи за пристигнување на ирански балистички ракети.
Генералниот секретар на ОН Антонио Гутереш ги нарече нападите на САД „опасна ескалација во регион кој веќе е на работ на конфликт – и директна закана за меѓународниот мир и безбедност“.
Додека луѓето ширум Блискиот Исток се разбудија со вестите за нападите, одлуката на Трамп предизвика бурни реакции во американскиот Конгрес.
Истакнати републиканци го поддржаа, нарекувајќи ги нападите неопходен чекор за ограничување на нуклеарните амбиции на Иран. Но, високи демократски и некои републикански пратеници го осудија потегот како неуставен, предупредувајќи дека може да ги вовлече САД во општа војна.
Иран предупреди дека влегувањето на САД во војната може да предизвика сериозна одмазда, вклучително и напади врз американските сили во регионот или забрзување на сопствената нуклеарна програма – под услов програмата да го преживее американското бомбардирање.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп ги поништил сите уредби и документи потпишани од Бајден
Американскиот претседател Доналд Трамп соопшти дека ги поништил сите уредби и документи потпишани од неговиот претходник на функцијата, демократот Џозеф Бајден, бидејќи користел уред за автоматско потпишување.
Кои се правните последици од одлуката на Трамп засега не е јасно.
„Секој документ кој го потпишал Поспаниот Џо користејќи автоматско пенкало, што е околу 92 проценти од нив, со ова се поништува и повеќе нема никаква правна сила или ефект“, напиша републиканскиот претседател на својата платформа Трут Соушл.
Свет
Преговорите со САД за мировниот план за прекин на конфликтот со Русија ќе почнат наскоро, вели Зеленски
Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека на преговорите со Соединетите Американски Држави за мировниот план за прекин на конфликтот со Русија, кои, како што наведе, наскоро ќе започнат, земјата ќе ја претставуваат началникот на Генералштабот на вооружените сили на Украина, Андреј Гнатов и секретарот на Советот за национална безбедност и одбрана Рустем Умеров.
Во синоќешното видео обраќање, Зеленски рече дека претставници на Министерството за надворешни работи и украинската разузнавачка служба ќе бидат меѓу членовите на украинската делегација, пренесува „Униан“.
Тој додаде дека во моментов се во тек подготовки за состанок со американската страна.
„Преговорите наскоро ќе започнат, а наши претставници ќе бидат таму – началникот на Генералштабот, претставници на Министерството за надворешни работи, секретарот на Советот за национална безбедност и одбрана и нашата разузнавачка служба. Состаноци со американската страна ќе се одржат во блиска иднина“, нагласи Зеленски.
Украинската делегација досега ја предводеше Андриј Јермак, кој вчера поднесе оставка од функцијата шеф на претседателскиот кабинет.
Регион
Денешниот датум 29 ноември на овие простори беше голем празник, се славеше СФРЈ
Денешниот датум 29 ноември на овие простори беше голем празник познат како Денот на Републиката. Овој празник се славеше во Социјалистичка Фередативна Република Југославија,… „Од Вардара па доТриглава„
Денот на Републиката беше еден од петте национални празници во социјалистичка Југославија и се славеше во спомен на Второто заседание на АВНОЈ на 29 ноември 1943 година, кога АВНОЈ беше конституирана како законодавен и извршен претставнички орган на Југославија. По завршувањето на Втората светска војна, од 1945 година, тој датум се слави низ целата тогашна Југославија како Ден на Републиката.
Во главните градови на републиките на СФРЈ беа организирани свечени академии, а се одржуваа и бројни спортски и културни настани.
АВНОЈ и Македонија
АВНОЈ во новоконституираната државна заедница ги вброил како рамноправни конститутивни елементи македонскиот народ и македонската држава. Македонскиот јазик бил прогласен за рамноправен со српско-хрватскиот и словенечкиот на целата територија на Југославија. Со сето тоа, правно и политички биле санкционирани стремежите на македонскиот народ за самостоен национален живот во сопствена национална држава. Токму заради усогласеноста на решенијата на АВНОЈ со целите на антифашистичката и националноослободителна борба и со македонските национални интереси, тие решенија, децидно, биле потврдени од Првото заседание на АСНОМ.
Злонамерните антимакедонски толкувања дека поради неприсуството на македонски претставници АВНОЈ нема легитимитет за Македонија, било во минатото, а и денес, фактички е дел од вокабуларот на антимакедонските пропаганди што го негираат македонскиот национален индивидуалитет и го проблематизираат самостојниот македонски државноправен развој. Фактички, решенијата на АВНОЈ за Македонија биле антиципирани и одобрени преку Манифестот на Главниот штаб на НОВ и ПОМ од октомври 1943 г.
СРЈ ја укина СФРЈ
На познатото Второ заседание на АВНОЈ присуствуваа 142 делегати, а претседаваше предвоениот претседател на Собранието на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците, доктор Иван Рибар.
АВНОЈ тогаш беше конституиран како законодавно и извршно претставничко тело на Југославија, додека Националниот комитет за ослободување на Југославија (НКОЈ) беше конституиран како највисок извршен и орган на народната власт, кој ги имаше сите карактеристики на народна револуционерна власт.
Сите одлуки и обврски на претходната власт беа поништени и таа заедно со Петар II Караѓорѓевиќ беше протерана од државата.
Во тоа време, словенечките и хрватските делегати во Јајце настапуваа како претставници на одделни држави, а Словенија имаше посебни барања во однос на границите и јазикот.
Како посебна одлука на АВНОЈ, на Јосип Броз Тито му е доделена титулата „Маршал на Југославија“, врз основа на предлогот на словенечката делегација.
Југославија е име што означува три различни но последователни политички ентитети што постоеја во поголемиот дел од 20. век на Балканскиот Полуостров, а во чии рамки спаѓаа јужнословенските земји меѓу кои и Македонија.
По завршувањето на војната – од 1945 година, тој датум се прославуваше како Ден на Републиката и беше еден од најголемите државни празници во поранешна СФРЈ, кој свечено се прославуваше низ целата земја.
На овој ден се пееја пофални песни за Тито, се одржуваа приредби во културните домови, а учениците од прва класа станаа пионери. Последната генерација пионери е родена во 1982 година. За многумина, пак, првата асоцијација за овој празник е рано станување и одење во кланица за свињи. Поради општата еуфорија што го придружуваше овој ден, го прославија и оние кои не беа големи љубители на Тито и социјализмот.
По распаѓањето на СФРЈ, Денот на Републиката престана да се слави во речиси сите поранешни републики, а од крајот на деведесеттите се славеше само во Србија, до нејзиното официјално укинување, на 14 ноември 2002 година, со одлука на Сојузното собрание на Сојузна Република Југославија

