Свет
Ким Џонг-ун лансира шпионски сателит во орбитата
Јужна Кореја денеска одлучи да суспендира дел од воениот договор што го потпиша со Пјонгјанг во 2018 година откако Северна Кореја ги игнорира предупредувањата од САД и нивните сојузници и лансира шпионски сателит. Северна Кореја објави дека вчера успешно го лансирала својот прв шпионски сателит во орбитата и вети дека ќе лансира уште повеќе во блиска иднина.
Фотографиите објавени од севернокорејските државни медиуми се чини дека покажуваат оти севернокорејскиот лидер Ким Џонг-Ун го гледа лансирањето на ракетата. Официјални лица во Јужна Кореја и Јапонија, кои први го пријавија лансирањето, не можеа веднаш да потврдат дали сателитот е во орбитата. Портпаролката на Пентагон, Сабрина Синг, рече дека американската војска сè уште проценува дали лансирањето било успешно.
Јужнокорејскиот премиер Хан Дак-Су во средата одржа состанок на владата по што најави дека таа ќе продолжи со процесот на суспендирање на дел од меѓукорејскиот пакт. Претседателот Јун Сук Јеол е во Обединетото Кралство во државна посета и претходно водеше состанок на Советот за национална безбедност преку видеоврска со некои министри и шефот на националното разузнавање.

Пактот, познат како сеопфатен воен договор, чија цел е намалување на тензиите на Корејскиот Полуостров, беше потпишан во 2018 година на состанокот меѓу поранешниот јужнокорејски претседател, Мун Џае-Ин, и севернокорејскиот лидер, Ким Џонг-Ун.
Двете страни се договорија за формирање тампон-зони во кои ќе бидат прекинати воените вежби со воено оружје, договорени се зони за забранети летови, како и отстранување на некои стражарски места од демилитаризираната зона што ги дели двете држави и одржување телефонски линии.
Но, договорот наиде на критики од критичарите, кои повикаа да биде укинат или суспендиран. Според нив, пактот ја ограничува способноста на Сеул да ги следи дејствата на Северна Кореја околу границата. Советот за национална безбедност на Јужна Кореја соопшти дека потегот ќе опфати продолжување на операциите за извидување и надзор по должината на воената демаркациска линија меѓу земјите.
Севернокорејската државна новинска агенција КЦНА објави дека сателитот Malligyong-1 бил лансиран со ракета Chollima-1 од станицата за лансирање „Сохае“ доцна навечер по локално време или попладнето по средноевропско време и влегол во орбитата во 22.54 часот по локално време или 14.54 часот по средноевропско време.

Портпаролката на Советот за национална безбедност на САД, Адриен Вотсон, лансирањето го нарече „безобразно кршење повеќе резолуции на Советот за безбедност на ОН“ и рече дека тоа „ги зголемува тензиите и го зголемува ризикот од дестабилизација на безбедносната ситуација во регионот и пошироко“.
Вчерашното лансирање беше прво откако севернокорејскиот лидер Ким Џонг-ун се сретна со Владимир Путин во најсовремениот руски вселенски објект во септември, состанок на кој рускиот претседател вети дека ќе му помогне на Пјонгјанг во изградбата на сателити.
Јужнокорејските власти соопштија дека најновиот обид за лансирање најверојатно вклучувал техничка помош од Москва како дел од растечкото партнерство во кое Северна Кореја испратила милиони артилериски гранати во Русија. Русија и Северна Кореја негираа дека спроведоа договори за оружје, но јавно ветуваат подлабока соработка.
Војската на Јужна Кореја соопшти дека верува оти најновата ракета носи извидувачки сателит и дека била лансирана кон југ.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Унгарија: ЕУ сака утре да го усвои 20-тиот пакет санкции кон Русија, ние ќе го блокираме
Унгарскиот министер за надворешни работи, Петер Сијарто, преку две објави на X повторно ја засили реториката кон Украина поради транзитот на нафта до Унгарија и Словачка преку нафтоводот „Дружба“, заканувајќи се дека Будимпешта ќе блокира одлуки на ЕУ важни за Киев.
Неговите изјави следуваат откако украинското Министерство за надворешни работи го отфрли притисокот од Будимпешта и Братислава, велејќи дека уценувањето со енергетските извори во услови на руски напади врз инфраструктурата му оди во прилог на агресорот.
„Решението е едноставно“
Во првата објава, Сијарто порача дека решението е „едноставно“ – Украина да ги обнови испораките.
„Едноставно е и лесно. Наместо да се мешате во нашите избори, рестартирајте ги испораките на нафта кон Унгарија и Словачка. И едните и другите знаеме дека нема технички пречки“, напиша тој.
Во втората објава најави дека Унгарија ќе го блокира усвојувањето на 20-тиот пакет санкции против Русија на Советот за надворешни работи на ЕУ.
„Додека Украина не го обнови транзитот на нафта преку ‘Дружба’, нема да дозволиме носење одлуки важни за Киев“, истакна Сијарто.
Украина: Не прифаќаме ултиматуми
Од украинска страна порачаа дека не прифаќаат ултиматуми и дека работат на стабилизирање на енергетскиот систем под постојани руски напади.
Киев соопшти и дека предложил алтернативни начини за снабдување со неруска нафта за Унгарија и Словачка.
Свет
Трамп најави одлука за напад врз Иран, но сè уште се соочува со три клучни пречки
Американскиот претседател Доналд Трамп објави дека во рок од десет дена ќе донесе одлука дали ќе изврши воена акција врз Иран, но сè уште не е подготвен за напад, и покрај распоредувањето на моќната американска воздушна и поморска армада во Персискиот Залив, пишува Blick.ch.
Иако многу експерти во Тел Авив тврдат дека режимот на ајатоласите, на власт од 1979 година, никогаш не бил послаб, Трамп останува воздржан. Претходно, во јуни 2025 година, САД и Израел водеа „Дванаесетдневна војна“ за уништување на делумно преживеаните нуклеарни капацитети на Иран со бомбардери Б-2.
Првата пречка: политичка нестабилност
Првиот фактор е политички. Доколку Трамп сака да го нападне режимот со цел да го „обезглави“, потребна е алтернатива на владеење. Постојат две можности:
1.Фракција во самиот режим да ја преземе власта и да дозволи договор со САД, слично на сценариото со Венецуела.
2.Промена на режимот со доаѓање на Реза Пахлави, синот на соборениот шах, кој пред неколку недели беше поздравен од повеќе од 200.000 Иранци во дијаспората.
Проблемот е што другите опозициски групи, како Курдите, категорично го отфрлаат таквото решение, а распоредување на американски копнени сили за заштита би создадало дополнителен хаос.
Втората пречка: воени гаранции и инфилтрации
Втор фактор е воен. Трамп мора да има гаранции за ефикасноста на воздушните напади во координација со Израел, чиј разузнавачки капацитет е длабоко инфилтриран во иранскиот режим.
Нападите би се соочиле со истиот проблем како и претходната „Дванаесетдневна војна“: Иран може да ги сокрие своите нуклеарни и балистички капацитети во планинската територија, а масовните напади би предизвикале голем број цивилни жртви.
Идеалната стратегија би била нападите да предизвикаат народно востание и офанзива на пријателски вооружени групи, со цел да се собори режимот, но повторно останува дилемата кој би ја наследил власта без копнени сили на САД.
Третата пречка: регионални сојузници и Израел
Третиот фактор е улогата на Израел, кој врши притисок за итен удар за отстранување на „егзистенцијалната“ закана од иранската нуклеарна програма.
По војната во Газа, Израел станал непожелен партнер за многу земји во регионот, како Турција или Саудиска Арабија, кои се позадоволни на краток рок со ослабен Иран, кој е сè помалку способен да им снабдува оружје на своите сојузници (Хутите во Јемен, Хезболах во Либан…). Затоа, Трамп мора да ги убеди регионалните сојузници – од Турција и Саудиска Арабија до Катар – дека ситуацијата е под контрола.
Свет
Путин потпиша закон кој им дозволува на ФСБ да го исклучат интернетот во Русија
Рускиот претседател Владимир Путин потпиша закон со кој Федералната служба за безбедност (ФСБ) добива овластување да го исклучи интернетот во земјата, пренесуваат медиумите.
„Само претседателот може да воведе ограничувања“, изјави адвокатот и долгогодишен интернет активист Саркис Дарбињан.
Зошто се воведуваат ограничувања
Во последните месеци, руските власти се обидуваат да најдат начини да спречат влегување на украински беспилотни летала во рускиот воздушен простор. Во многу случаи, дроновите користат руски сигнали за навигација, понекогаш на долги растојанија.
Притисок врз интернет апликациите
Властите го засилија притисокот врз популарните апликации за размена на пораки, особено WhatsApp и Telegram. Двете апликации се значително забавени како дел од владините напори да ги охрабрат Русите да ја користат државно поддржаната апликација Max.
Според еден извештај, Telegram би можел целосно да биде блокиран од 1 април.
Ограничувањата предизвикаа незадоволство кај блогерите кои ја следат ситуацијата во Украина и собираат средства за руските трупи.
Telegram исто така е широко користен од руските војници на терен.
Технолошкиот регулатор Роскомнадзор го обвини Telegram, основан од протераниот претприемач Павел Дуров, за создавање на пазар за протечени лични податоци на руски граѓани.

