Свет
Објавени транскриптите, Виткоф до човекот на Путин: Знам што е потребно за да се постигне договор
Пратеникот на Трамп, Стив Виткоф, по успехот на мировниот договор за Газа, минатиот месец оствари телефонски разговор со висок функционер на Кремљ за да предложи да се работи на сличен план за Украина.
Во разговорот од 14 октомври, кој траеше нешто повеќе од пет минути, Виткоф го советуваше Јуриј Ушаков, врвниот советник за надворешна политика на Путин, за тоа како рускиот лидер треба да му пристапи на Трамп.
Неговиот совет вклучуваше предлози за закажување телефонски разговор меѓу Путин и Трамп пред украинскиот претседател Володимир Зеленски да ја посети Белата куќа подоцна таа недела, користејќи го договорот за Газа како вовед во разговорот.
„Излеговме со план од 20 точки за мир и мислам дека можеби би можеле да го сториме истото и со вас“, му рекол Виткоф на Ушаков, според снимка од разговорот прегледана и транскрибирана од Блумберг.
Фаворизирањето на Трамп кон Путин почнува да се намалува пред разговорите
Разговорот дава прв директен увид во неодамнешните тактики на Виткоф во преговорите со Русија и она што се чини дека е почеток на мировен предлог од 28 точки.
Путин овој месец изјави дека верува оти планот на САД може да се искористи како основа за мировен договор. Тој им рече на високите претставници на состанокот на Рускиот совет за безбедност дека планот сè уште не е детално разгледан со американската страна, но дека Москва добила копија.
Во времето на телефонскиот повик меѓу Виткоф и Ушаков, Трамп се радуваше на успехот на својата иницијатива за ставање крај на војната во Газа. Еден ден претходно, тој стана првиот американски претседател кој се обрати во израелскиот Кнесет од 2008 година, откако обезбеди ослободување на последните 20 живи заложници што ги држеше Хамас.
Фаворизирањето на Трамп кон Путин, сепак, почна видливо да се намалува. Додека се подготвуваше за средба со Зеленски на 17 октомври, тој размислуваше за испраќање ракети со долг дострел „Томахавк“ во Украина, разговараше за нови санкции против Русија и изрази фрустрација од однесувањето на Путин, според Блумберг.
„Не знам зошто ја продолжува таа војна. Тој едноставно не сака да ја заврши таа војна“, рече Трамп на 14 октомври, истиот ден кога Виткоф разговараше со Ушаков.

Виткоф му препорачува на Путин да му честита на Трамп за договорот за Газа
За време на разговорот со Ушаков, Виткоф порача дека има огромна почит кон Путин и дека му рекол на Трамп дека верува дека Русија отсекогаш сакала мировен договор. Американскиот пратеник, исто така, ја спомена претстојната посета на Зеленски и предложи Путин да разговара со Трамп пред таа средба.
„Зеленски доаѓа во Белата куќа во петок. Ќе одам затоа што сакаат да бидам таму, но мислам дека би било добро ако, доколку е можно, можеме да разговараме со вашиот шеф пред таа средба во петок“, рече Виткоф. Ушаков го прашал Виткоф дали би било „корисно“ Путин да му се јави на Трамп. Виткоф одговорил „да“.
Тој, исто така, му препорачал на Путин да му честита на Трамп за договорот за Газа, да каже дека Русија го поддржува договорот и го почитува претседателот како човек на мирот.
„Тоа ќе биде навистина добар разговор. Еве што мислам дека би било фантастично. Можеби би можел да му каже на претседателот Трамп: ‘Знаете, Стив и Јури разговараа за многу сличен план за мир’. И тоа можеби малку ќе ги помести работите, отворени сме за тие идеи“, советуваше Виткоф.
Ушаков се чини дека прифатил дел од советите. Тој најави дека Путин ќе му честита на Трамп и ќе му каже дека е „вистински човек на мирот“.
Дмитриев и Ушаков ги разгледувале опциите
Трамп и Путин разговараа два дена подоцна, на барање на Русија, а американскиот претседател го опиша разговорот од два и пол часа како „многу продуктивен“. Потоа ги објави плановите за средба со рускиот лидер во Будимпешта, самит што сè уште не се одржал, и рече дека Путин му честитал за договорот за Газа.
После тоа, Виткоф се сретна со Кирил Дмитриев, друг висок советник на Кремљ, во Мајами, според интервјуто што Дмитриев го даде за „Аксиос“. Дмитриев рече дека поминал три дена во Мајами од 24 октомври.
На 29 октомври, Дмитриев и Ушаков разговараа по телефон на руски јазик и разговараа колку силно Москва треба да инсистира на своите барања во мировниот предлог, според друга снимка што ја прегледа „Блумберг“.
Додека двајцата помошници на Путин разгледуваа различни опции, Ушаков се залагаше за барање „максимум“ во предлогот до Белата куќа. Тој призна дека е загрижен за можноста САД погрешно да протолкуваат кој било предлог, да исфрлат некој дел, а потоа да тврдат дека постои договор, што би довело до прекин на преговорите.
Дмитриев, кој е и раководител на Рускиот фонд за директни инвестиции, предложи документот да се сподели неформално и рече дека е уверен дека дури и ако САД не ја прифатат руската верзија во целост, ќе направат нешто многу слично. Подоцна го увери Ушаков дека ќе се држи до она што му е кажано да го каже и дека документот на Ушаков може да се дискутира подоцна со „Стив“.

Што содржи планот од 28 точки?
Блумберг не можеше точно да потврди кои предлози Русија ги споделила со САД или до кој степен тие влијаеле врз подоцнежниот план од 28 точки.
Во меѓувреме, Украина е под сериозен притисок да го прифати предлогот, кој Виткоф го составил со помош на неговите колеги од Кремљ. Американските претставници се заканија дека ќе ја прекинат клучната разузнавачка поддршка за украинската војска ако Зеленски го отфрли предлогот, иако Киев оттогаш успеа да обезбеди некои отстапки и да ги убеди САД да забават.
Според условите што првично ги предложија САД претходно овој месец, Украина ќе мора да се повлече од делови од источен Донбас што Русија не успеа да ги освои со сила. Областа ќе стане неутрална демилитаризирана тампон зона, меѓународно призната како припадност на Русија.
Москва, исто така, ќе добие де факто признание за своите претензии во регионите Крим, Луганск и Донецк. Голем дел од преостанатата линија на фронтот, вклучувајќи ги областите во Херсон и Запорожје, ќе бидат замрзнати. Украина и нејзините европски сојузници инсистираат дека војната мора да заврши на постојната линија на поделба.
Виткоф споменува размена на територии
Ова се некои од условите што Виткоф и Ушаков се чини дека ги наведоа во нивниот разговор минатиот месец. „Знам што е потребно за да се постигне мировен договор. Донецк и можеби некоја територија да се размени некаде. Но, велам, наместо да зборуваме така, ајде да разговараме со поголема надеж бидејќи мислам дека ќе постигнеме договор“, му рече Виткоф на Ушаков.
„Претседателот ќе ми даде многу простор и дискреција за да постигнам договор. Ако можеме да создадеме можност да кажеме по ова дека разговарав со Јури и дека имавме разговор што би можел да доведе до големи работи“, додаде тој.
„Добро. Звучи добро“, одговори Ушаков.
фото: принтскрин
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Видео) Продолжуваат протестите во Иран, насилството ескалира
Антивладините протести во Иран се проширија во најмалку 16 градови низ земјата, јавува Би-Би-Си. Последните немири се регистрирани во градот Захедан, на истокот на земјата, во близина на границата со Пакистан. Поради прекинот на интернетот и ограничената комуникација, точниот обем на протестите тешко се утврдува.
Протестите траат од 28 декември и се оценуваат како најраспространети немири во Иран во последните години. Демонстрантите извикуваат пароли против врховниот верски лидер, ајатолахот Али Хамнеи, кого го обвинуваат за лошите економски и општествени услови во земјата. Дел од учесниците бараат и враќање на поранешниот престолонаследник Реза Пахлави, кој живее во егзил и важи за еден од лидерите на опозицијата.
عجب جمعیت بینظیری! دریافتی از هفتحوض تهران، همین حالا ۱۸ دی؛ مردم همراه با شعار «جاویدشاه» شاهد سوختن یک ساختمان حکومتی هستند. فرستنده گفت: «امشب مردم تهران برای فراخوان شاهزاده میلیونی به خیابانها آمدهاند.» pic.twitter.com/MIbbkzssJr
— Amirhossein Miresmaeili (@AmirMiresmaeili) January 8, 2026
Пахлави, син на последниот ирански шах соборен во Исламската револуција во 1979 година, ги повика Иранците да им се приклучат на протестите, исто како и седум курдски политички партии и шест курдски организации за права на жените, кои повикаа и на генерален штрајк.
Покрај антивладините демонстрации, во одредени градови се одржаа и контрапротести во поддршка на власта.
Во меѓувреме, насилството ескалира. Во западниот дел на Иран, во местото Малекшахи, демонстрантите се судриле со припадници на Револуционерната гарда, при што било употребено огнено оружје. Сведоци јавуваат за повредени и загинати лица.
Организациите за човекови права наведуваат дека од почетокот на протестите загинале најмалку 48 демонстранти и 14 припадници на безбедносните сили, додека норвешката организација „Iran Human Rights“ тврди дека бројот на убиени демонстранти достигнал најмалку 51, меѓу кои и девет деца. Иранските власти, пак, соопштија дека во судирите загинале и двајца припадници на безбедносните сили, како и тригодишно девојче.
Поради блокадата на интернетот, банкоматите не функционираат, а дебитните картички се неупотребливи, што предизвика паника и масовно снабдување со основни намирници во некои градови, јавуваат локални извори.
Иранската влада официјално потврди дека вовела интернет-блокада поради „безбедносни причини“, наведувајќи дека работи на постепено обновување на услугите.
Техеран ја обвини администрацијата на САД, во координација со Израел, за мешање во внатрешните работи на земјата и за поттикнување насилство. Иранскиот амбасадор во Обединетите нации во писмо до Советот за безбедност наведе дека ваквите дејствија го загрозуваат меѓународниот мир.
Од друга страна, француската, британската и германската влада во заедничко соопштение остро го осудија убиството на демонстранти и повикаа иранските власти да овозможат слобода на изразување и мирно собирање.
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека Иран се соочува со „голема неволја“ и дека САД внимателно ја следат состојбата, предупредувајќи дека Вашингтон би можел да интервенира доколку дојде до масовно убивање на демонстранти.
Во меѓувреме, иранскиот јавен обвинител порача дека учесниците во немирите кои ќе оштетат државна имот или ќе се судрат со безбедносните сили може да се соочат и со смртна казна, согласно иранските закони.
Свет
Трамп ќе го пречека претседателот на Колумбија во Белата куќа на почетокот на февруари
Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, денеска објави дека во првата недела од февруари ќе го пречека колумбискиот претседател Густаво Петро на разговори во Белата куќа.
„Сигурен сум дека ќе биде многу добро и за Колумбија и за САД, но кокаинот и другите дроги мора да бидат запрени пред да влезат во Соединетите Држави“, напиша Трамп на својата платформа Truth Social.
Зборовите на Трамп претставуваат промена во тонот по месеците остри критики кон Петро и неговата влада, обвинувајќи го колумбискиот претседател дека управува со „фабрики за кокаин“.
Трамп објави дека тој и Петро разговарале по телефон во средата и се согласиле да се сретнат во Белата куќа, но не го прецизираше точниот датум на средбата.
Во изјавите објавени денеска, Петро рече дека Трамп му рекол во телефонски разговор дека размислува за воени операции во Колумбија, што е поврзано со регионалните тензии по американската воена операција во Венецуела.
„Трамп ми рече во телефонски разговор дека размислува за лоши работи во Колумбија. Пораката беше дека тие веќе се подготвуваат, планираат воена операција“, изјави Петро за шпанскиот весник „Ел Паис“, додавајќи дека верува оти заканата е замрзната по разговорот, но призна: „Можеби грешам“.
Петро рече дека Колумбија нема капацитети за воздушна одбрана, но повика на народен отпор во случај на таква воена операција во неговата земја.
Средбата треба да се одржи во време кога односите меѓу САД и Колумбија се обидуваат да се стабилизираат и да се префрлат кон дијалог, и покрај широко распространетите разлики околу политиката за дрога и регионалната безбедност.
фото/депозитфотос
Свет
Венецуела сака да ги обнови дипломатските односи со САД
Венецуелската влада започна да истражува опции за проширување на дипломатските односи со САД, а се очекува претставници на американскиот Стејт департмент да отпатуваат во Каракас за технички и логистички проценки, соопштија двете земји. Стејт департментот соопшти дека американските претставници го проценуваат „потенцијалното продолжување“ на работењето на амбасадата во јужноамериканската земја.
Вашингтон и Каракас сигнализираа подготвеност за соработка по американската воена операција од минатата недела што резултираше со апсење на венецуелскиот претседател Николас Мадуро. Неговата потпретседателка Делси Родригез ја презеде функцијата привремен шеф на државата.
„Венецуелската влада одлучи да започне прелиминарен дипломатски процес со американската влада, со цел повторно воспоставување дипломатски мисии во двете земји“, соопшти венецуелската влада.
Претходно денеска, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека ослободувањето на политичките затвореници во Венецуела е знак за „барање мир“ и дека како резултат на тоа го откажал планираниот втор бран напади.
Во среда, Трамп рече дека САД „се сложуваат многу добро“ со венецуелската влада предводена од Родригез, особено кога станува збор за обнова на нафтената и гасната инфраструктура.
фото/епа

