Свет
Почина најопасниот човек во Америка кој ги разоткри тајните на Вашингтон за Виетнам
Даниел Елсберг, таткото на сите свиркачи кои го разоткри вистинскиот обем на вмешаноста на американската војска во Виетнам, и поради што беше прогласен за „најопасниот човек во Америка“, почина на 93-годишна возраст.
Тој стана познат кога во 1971 година ги даде документите на Пентагон на „Тајмс“.
Во текот на неколку месеци во 1969 и 1970 година, тој копирал илјадници страници тајни документи кои откриле како четворица претседатели, од Труман до Џонсон, ја лажеле јавноста за американската политика во Виетнам.
Во исто време, Елсберг планирал уште поголемо откритие – неколку илјади страници, кои никогаш не беа објавени во јавноста, а ги откриваа наводните планови на Вашингтон за нуклеарна војна со Советскиот Сојуз и Кина, објави Њујоркер.
Работел за огранокот „Корпорација“, огранок на воздухопловните сили со седиште во Лос Анџелес, за време на Студената војна во 1959 година, како и за елитна единица која се занимавала со обликување на американската нуклеарна стратегија и начини за контрола на нуклеарното оружје.
Неговата работа вклучуваше редовни консултации со Пентагон. Откако Џон Кенеди беше избран за претседател во 1961 година, Елсберг брзо стана ѕвезда во подем, наведува Њујоркер, додавајќи дека Елсберг работел за Роберт Мекнамара, секретар за одбрана на Кенеди.
„Документите на Пентагон“ доведоа до забрзан крај на војната во Виетнам, пад на популарноста на администрацијата на Никсон, која на секој начин се обидуваше да го блокира нивното објавување во „Њујорк тајмс“, како и многу влијателните пресуди на Врховниот суд на САД и инспирираа други свиркачи во иднина.
Знаењето кое го стекнал во тој период, како што повеќепати има кажано, му било исклучително тешко. Тој знаел сè за „класифицираните информации што американската јавност има право да ги знае“.
„Тоа е единствената вистинска работа. Ако јавноста знаеше, политичкиот притисок за завршување на војната би бил преголем“, смета Елсберг. Овој заклучок го принуди да ги објави „Документите на Пентагон“ во 1971 година – 7.000 страници документи кои открија бројни лаги и измами на администрациите на неколку американски претседатели – Хари Труман, Двајт Ајзенхауер, Џон Кенеди и Линдон Б. Џонсон.
Документите го покажаа степенот на политичко и воено учество на САД во Виетнам од 1945 до 1967 година. „Документите на Пентагон“ без сомнение докажаа дека администрацијата на Линдон Б. Џонсон, како и другите претседатели, систематски го лажеле народот и Конгресот.
Вашингтон тајно го прошируваше учеството во своите операции во Виетнам, како и нападите во крајбрежните области на Северен Виетнам. Покрај тоа, беше скриен и бројот на американските жртви во војната. Иако функционерите зборуваа оптимистички за војната и најавуваа победа, знаеја дека всушност губат. Во 1967 година, министерот за одбрана Роберт Мекнамара го советуваше Џонсон да ја прекине војната.
Храброста на Елсберг придонесе за несомнената промена на мислењето на јавното мислење за војната во Виетнам и нејзиниот забрзан крај, но и го означи почетокот на крајот на режимот на Никсон.
Затоа многумина го нарекуваат „татко на свиркачите“ и инспирација за многумина по него да дејствуваат во општ интерес и да откриваат државни тајни и покрај тоа што тоа е незаконско. Поранешниот главен уредник на „Гардијан“ Алан Расбриџер вели дека Елсберг ги обликувал Едвард Сноуден и Џулијан Асанж.
И покрај тоа што беше обвинет пред федералниот суд во Лос Анџелес за кражба на документи, шпионажа и завера, судијата го отфрли целиот случај пред да изрече казна поради сериозни и флагрантни прекршувања на судскиот процес од страна на властите, вклучително и нелегалното прислушување.
Дури и по „Документите на Пентагон“, Елсберг продолжи со својата мисија да ја контролира владата и да ги повикува идните администрации на одговорност. Во декември минатата година тој откри дека бил во контакт со Џулијан Асанж во врска со објавите на Викиликс.
Кога во февруари годинава му беше дијагностициран рак на панкреасот, му беше кажано дека има уште три до шест месеци живот.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Америка подготвува терен за влез на нафтени компании во Венецуела
Американските претставници работат на наскоро издавање на општа дозвола со која би се укинале одредени санкции врз енергетскиот сектор на Венецуела, сигнализирајќи промена во практиката на индивидуални исклучоци, велат четири извори.
САД со месеци го блокираат извозот на венецуелска нафта, распоредувајќи воени бродови во карипскиот регион. На почетокот на јануари, американските сили го заробија венецуелскиот претседател Николас Мадуро, тврдејќи дека тој треба да биде изведен пред американски суд по обвинение за, како што наведоа, „наркотероризам“.
Заменик-претседателката на Мадуро, Делси Родригез, привремено ја презеде претседателската функција, а Вашингтон истакна дека постигнал договор за снабдување со нафта во вредност од 2 милијарди долари со Каракас, поканувајќи ги компаниите да инвестираат во Венецуела, со проценки дека износот треба да достигне 100 милијарди долари во следните десет години.
Голем број индивидуални барања до американската влада го забавија спроведувањето на плановите за проширување на извозот и брзо инвестирање во Венецуела, соопштија два извори.
Свет
(Видео) Град на Сицилија се урива, прогласена е вонредна состојба, снимките се драматични
Дури и по уривањето на дел од градот во 1997 година, ништо не се промени во Нишеми. Жителите на тој сицилијански град, кој ги освои светските насловни страници поради свлечиште, со децении ги слушаат истите ветувања, целосно свесни дека порано или подоцна катастрофата ќе се повтори.
Најавите за инвестиции во хидрогеолошка стабилност, како што е неодамнешната изјава на сицилијанскиот претседател Ренато Скифани за Сицилија како „референтен модел за управување“, денес звучат како потсмев, пишува „Кориере дела Сера“.
A giant landslide is sweeping a town underground in Sicily: thousands of residents have been evacuated.
According to media reports, houses and roads in the town of Niscemi are sliding down a slope due to a landslide following heavy rains. The mayor called the situation… pic.twitter.com/T3OvtblkRd
— Dr. Gevorg Melikyan (@GeorgeMelikyan) January 27, 2026
За потсетување, градоначалникот на Нишеми вчера изјави дека „ситуацијата е драматична“ откако силна бура предизвика големо свлечиште кое урна долг дел од падината, оставајќи куќи на работ на карпата.
Досега, околу 1.500 луѓе се евакуирани од своите домови поради свлечиштето, кое покажа знаци на движење во неделата, а потоа се прошири по должината на фронт долг околу четири километри. Пукнатината продолжува да се шири, зголемувајќи ги стравувањата дека може да го проголта историскиот центар на градот.
Салваторе Кочина, генерален директор на сицилијанската цивилна заштита, синоќа изјави: „Сите куќи во радиус од 50 до 70 метри ќе се урнат“. Во интервју за „Ла Република“, Конти рече: „Не можеме да го негираме тоа, исплашени сме“.
Италијанската влада вчера прогласи вонредна состојба за јужните региони погодени од циклонот Хари. Моќната бура донесе обилни дождови и бранови високи до девет метри, предизвикувајќи големи штети во Сицилија, Калабрија и Сардинија, каде што патиштата беа уништени, а бројни туристички одморалишта беа однесени од морето. Вкупната штета се проценува дека надминува една милијарда евра.
Дека градењето на глинените ридови над Гела била голема грешка е познато најмалку 236 години, пишува „Кориере“. На ова потсетува книга од 1792 година пронајдена од Џузепе Кариди, директор на порталот meteoweb.eu. Делото на археологот и натуралист Саверио Ландолина Нава опишува лизгање на земјиштето што се случило на 19 март 1790 година.
Слично сценарио се повторило на 12 октомври 1997 година. Жителите на населбите Санте Крочи и Санта Марија почувствуваа „злокобен крцкав звук што доаѓаше од ѕидовите на нивните домови“, според реконструкцијата на Џузепе Кариди. „Пукнатините, на почетокот тенки како пајажина, се проширија пред нашите очи под притисок на почвата веќе заситена со вода“. Наскоро, делови од градот почнаа да се одделуваат во слоеви.
фото/Depositphotos
Свет
Трамп: Огромна армада плови кон Иран, времето истекува
Претседателот на САД, Доналд Трамп, денес на социјалната мрежа Truth Social објави дека „огромна армада“ од американски воени бродови е на пат кон Иран, со порака дека Техеран мора брзо да седне на масата за преговори и да преговара за „фер договор без нуклеарно оружје“.
„Огромна армада плови кон Иран. Се движи брзо, со голема моќ, ентузијазам и цел. Тоа е поголема флота, предводена од големиот носач на авиони Abraham Lincoln, од онаа испратена во Венецуела. Како и со Венецуела, таа е подготвена, спремна и способна брзо да ја заврши својата мисија, со брзина и насилство, доколку е потребно“, објави Трамп.
*Се надевам дека Иран брзо ќе „седне на маса“ и ќе преговара за фер и праведен договор – БЕЗ НУКЛЕАРНО ОРУЖЈЕ – договор што е добар за сите страни. Времето истекува, навистина е критично! Како што еднаш му реков на Иран, ПОДГОТОВЕТЕ ДОГОВОР! Тие не го направија тоа, а имаше и „Операција полноќен чекан“, големото уништување на Иран. Следниот напад ќе биде многу полош! Не дозволувајте ова да се случи повторно. Ви благодарам за вниманието по ова прашање! Претседател ДОНАЛД Џ. ТРАМП.“
Пораката на Трамп дојде неколку часа откако тој во говорот во Ајова објави дека „уште една прекрасна армада“ е на пат кон Иран, но не прецизираше за кои сили станува збор.
Трамп претходно изјави дека се надева на дипломатско решение со Иран, нагласувајќи ја важноста на конструктивните преговори меѓу страните пред „да истече времето“.
фото/depositphotos

