Ново истражување покажа дека раседот Сан Андреас во Калифорнија го достигнал своето највисоко ниво на стрес во последните илјада години. Раседната линија долга речиси 1300 километри, која се протега од Палм Спрингс до областа на заливот Сан Франциско, била релативно мирна во последните децении, но геолозите предупредуваат дека овој период на мирување довел до зголемување на огромен притисок што може да предизвика катастрофален земјотрес, наречен „The Big One“, пишува CBS News.

Неизбежен, но не и непосреден
Иако голем земјотрес е неизбежен, научниците истакнуваат дека геолошкото време има различна скала. „Мора да запомните дека ‘неизбежно’ за геологот може да значи ‘во следниот век’“, објасни познатиот сеизмолог д-р Луси Џонс. Таа додаде дека студијата дава важни нови сознанија, но не одговара на клучно прашање. „Не ни кажува кога ќе се случи следниот земјотрес“, рече Џонс.

За да ги проценат идните ризици, геолозите анализирале податоци собрани во текот на изминатиот милениум. Резултатите покажаа историски високо ниво на напнатост, првенствено затоа што во последните сто години немало значаен земјотрес што би ја ослободил акумулираната енергија по раседот.

Критичната точка во Јужна Калифорнија
Ситуацијата во Јужна Калифорнија е дополнително комплицирана од мрежа од различни раседни линии. „За жал, во Јужна Калифорнија, постојат многу различни раседи што го предизвикуваат проблемот, вклучувајќи делови од самиот Сан Андреас и други раседи како Сан Хасинто“, рече Харолд Тобин, директор на Пацифичката северозападна сеизмичка мрежа на Универзитетот во Вашингтон.

Овие раседи се сечат во клучен коридор, превојот Кахон, кој служи како главна транспортна артерија за целата држава. Ова создава потенцијал за ширење на потенцијално масивен земјотрес од едниот до другиот крај на Калифорнија.

„Во минатото имало земјотреси кои се чини дека се протегаат по целата должина, од југ кон север, точно низ превојот Кахон“, рече Тобин.

„Напрегањето во моментов е исклучително високо од двете страни, што ја зголемува веројатноста дека следниот земјотрес би можел да помине низ таа област и да биде значително поголем.“

Опасноста од двоен расцеп
Таков настан, познат како двоен расцеп, би предизвикал многу поголема штета од земјотрес со еден расцеп. За споредба, земјотресот Лома Приета во 1989 година што го погоди Сан Франциско беше настан со еден расцеп, при што загинаа 63 лица. Д-р Џонс забележува дека помалите земјотреси во областа на превојот Кахон не би биле доволни за да ја ослободат огромната енергија складирана таму.

Експертите се надеваат дека студијата ќе послужи како дополнителна мотивација за посериозно сфаќање на заканата од „голем земјотрес“. Д-р Џонс ја нагласува важноста на социјалната поврзаност во справувањето со катастрофи. „Заедниците се опоравуваат од катастрофи затоа што се силни, затоа што луѓето се поврзани“, рече таа. „Сакаме да ги познаваме нашите соседи за да знаеме како да си помогнеме едни на други по земјотрес“.

Синоќа, дванаесетгодишно момче од Младеновац, Србија е примено во детската болница во Белград со исклучително тешки повреди, објави „Телеграф.рс“.

Според првичните информации, момчето е во критична состојба, а лекарите се борат за неговиот живот откако целата конструкција на автобуска постојка паднала врз него.

Во еден момент, момчето се држело за конструкцијата на постојката. Следната секунда, масивната конструкција целосно попуштила и се урнала директно врз детето – според очевидци кои биле на местото на настанот.

Лекарите се борат за животот на детето

Брзата помош брзо реагирала и го пренела тешко повреденото момче во итната детска клиника во Белград.

Полицијата и надлежното обвинителство се известени за случајот.

Истрагата е во тек.

SpaceX на Илон Маск го престигна Amazon и стана петтата највредна компанија во светот по силниот раст на цената на акциите. Само неколку дена откако се котираше на берзата Nasdaq во Њујорк, фокусирана на технологија, на најголемата јавна листа досега, нејзините акции скокнаа за повеќе од 50 проценти.

Тоа ја проценува вселенската компанија на Маск на околу 2,78 билиони долари (2,1 билион фунти), додека интернет и медиумскиот гигант Amazon на Џеф Безос моментално е проценет на околу 2,66 билиони долари.

Порастот на SpaceX доаѓа откако компанијата објави дека го купува AI стартапот Cursor за 60 милијарди долари. SpaceX соопшти дека ја презема Anysphere, матичната компанија на Cursor, која развива алатка за програмирање базирана на вештачка интелигенција.

Компанијата привлече силен интерес на инвеститорите во последниве години, благодарение на својата визија за испраќање вештачка интелигенција и центри за податоци во вселената и долгорочниот план за колонизација на Марс.

Неодамнешната јавна понуда на берзата собра 85,7 милијарди долари, со што Маск стана првиот човек во светот што надмина богатство од билион долари. Од почетната цена од 135 долари по акција во петокот, акциите се искачија на 209 долари.

Сепак, аналитичарите предупредуваат за одржливоста на толку високата проценка со оглед на големата неизвесност за идните заработки. Додека Amazon е широко признат бренд кој е присутен во животот на потрошувачите речиси секој ден, SpaceX останува помалку интегриран во секојдневната потрошувачка и пазарот.