Регион
Голем број деца во Црна Гора без задолжителна вакцинација: Пропишани казни до 2.000 евра, досега казнети 94 родители
Прекршочните судови во изминатите три години казниле 94 родители затоа што не ги вакцинирале децата, а најголемата казна изнесувала 800 евра. Според податоците на судовите, од 2020 година до сега биле поднесени 547 предлози за поведување прекршочна постапка против родители кои не ги вакцинирале своите деца според задолжителниот распоред за имунизација, од кои решени се 237.
Од Институтот за јавно здравје предупредуваат дека родителите најчесто одбиваат да ги вакцинираат децата со ММР вакцината против сипаници, заушки и рубеола. Според податоците на ИЈЗ, над 50 отсто од децата до две години не се вакцинирани, додека вкупно 25.000 деца до 18 години не ја примиле вакцината.
Согласно законот за заштита на населението од заразни болести, казни од 100 до 2.000 евра се пропишани за родителите кои ќе одбијат да ги вакцинираат своите деца според задолжителниот распоред за имунизација.
Епидемиологот од Институтот за јавно здравје Милена Поповиќ Самарџиќ посочува дека судовите изрекуваат симболични казни за одбивање и одложување на вакцинацијата и дека на тој начин проблемот не се решава.
„Календарот за задолжителна имунизација предвидува децата да се вакцинираат до одредена возраст, а задача на инспекцијата е при посетите во здравствените домови да собира податоци за доцнење на вакцинацијата и да покрене постапка против родителите кои не го почитуваат законот. Многу често судовите им изрекуваат симболични казни од 100 евра на родителите, а нема упатство дека вакцинацијата мора да се изврши во определен временски рок. Со тоа се создава перцепција дека со плаќање на глобата изречена од прекршочниот суд престанува обврската на родителот да го вакцинира детето. Неопходно е државата да донесе јасни и одлучни прописи кои ќе обезбедат опфат со вакцинација. Сегашната обврска произлегува од Законот за заштита на населението од заразни болести, кој во член 27 вели дека родителот е должен да овозможи детето од предучилишна и училишна возраст да се вакцинира против наведените болести. Во членот 74 од истиот закон е пропишана глоба од 100 до 2.000 евра за одбивање или спречување вакцинација“, вели Поповиќ Самарџиќ.
Поповиќ Самарџиќ наведува дека сипаници (морбили) се најзаразна болест.
„Тоа значи дека едно заразено лице може да зарази голем број на осетливи лица. Во литературата ќе откриете дека се работи за 12 до 18 луѓе, а некаде ќе најдете дека е од 22 до 24 луѓе, значи е осум пати позаразно од ковид, а видовме во изминатите две години како сето тоа изгледа со заразни болести“, објасни Самарџиќ.
Посочува дека студиите покажале дека ММР не предизвикува болест или аутизам.
„Тоа е најпроучена и најпроверена вакцина. Студии се направени дури и кај ризичната популација, кај деца кои веќе имаат брат или сестра во семејството кои живеат со болести од спектарот на аутизам и затоа ги сметате за ризична популација, каде што имаат позитивна семејна историја и сл. Малите сипаници се најопасни за децата до пет години, а особено ризични за децата до две години. Токму поради оваа причина советуваме навремена вакцинација, која се спроведува меѓу 12 и 15 месец од животот“, вели Поповиќ Самарџиќ.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
На Мерц му е непријатно оти е закочено членството на Западен Балкан во ЕУ
Германскиот канцелар Мерц во Минхен зборуваше за иднината на проширувањето на Европската унија, откако расправата беше поттикната од прашање на претседателот на Црна Гора.
Тој призна дека чувствува „сè поголема непријатност“ поради тоа што Европската унија не успева да постигне значаен напредок во пристапните процеси со земјите од Западен Балкан и соседството.
„Мораме да осмислиме нова стратегија за да ги доближиме овие земји до ЕУ. Не сакам да ве изгубам“, порача Мерц.
Како главна пречка го наведе принципот на едногласност, со посебен акцент на постојаното блокирање од страна на Унгарија, која ја опиша како „слон во просторијата“. Тој изрази надеж дека ова може да се надмине.
„По изборите што ќе се одржат во април, се надеваме дека ќе можеме да ги отвориме следните поглавја и да ви се приближиме уште повеќе кон Европската унија“, заклучи тој.
Регион
Експерт по несреќата: Стари трамваи биле увезени за ситни пари, одржувањето мора да биде под контрола
По вчерашната трагична несреќа во која трамвај излета од шините во центарот на Сараево, што резултираше со губење на еден млад живот и сериозни повреди на граѓаните, јавноста со право бара прецизни одговори. Додека надлежните институции ја спроведуваат истрагата, клучно е да се слушне гласот на професијата. Шевал Ковачевиќ, дипломиран сообраќајно инженерство и постојан судски експерт во сообраќајната професија, во телевизиски настап истакна дека сè уште стои на ставот дека шемата на трагедијата е несоодветната брзина. Сепак, истакнува тој, причините зад оваа брзина сè уште се непознати.
„Што го предизвика, дали беше невнимание на возачот, дали ја занемари рутата што ја движеше, дали стануваше збор за технички дефект на возилото, дали контакторот на погонот се заглави и доби приклучок, дали беше нешто друго, но фактот е дека брзината го предизвика она што се случи“, подвлече тој, потсетувајќи дека брзината на движење на оваа раскрсница е 10 км.
Како што нагласи, тоа е „тројно и повеќекратно опасно место“, каде што се среќаваат трамвајот, раскрсницата и интересите на другите возила.
„Многу сложена раскрсница која има безброј точки на конфликт, можеби ако требаше да се пресмета сообраќајот, ќе имаше 35-36 точки на конфликт. Мора да се пристапи кон оваа раскрсница со голема претпазливост“, додаде Ковачевиќ.
Коментирајќи го видеото, Ковачевиќ повторува дека очигледно станува збор за „огромна брзина“.
На прашањето дали една од причините за неприлагодената брзина може да биде фактот што железницата е реконструирана на тоа место, а трамвајот што излетал од шините бил од постар датум на производство, тој одговара:
„Веројатно е дека пругата е обновена на таа локација и дека нема технички дефекти, не знаеме, тоа ќе го утврди истрагата. Но, што се однесува до вториот дел, без разлика каква била пругата, дали е овозможено нормално движење, дали трамвајот е неисправен, дали има гуми или тркала што се потпираат на шините и ја пренесуваат тежината, дали количките на кои се потпира каросеријата се со зголемен клиренс, во празен òд или ако гумите се истрошени, возилото станува нестабилно и колку е поголема брзината, толку е поголема нестабилноста“.
Тој, исто така, апелираше до обвинителот или раководителот на случајот да ги користат сите достапни видео надзори од околните згради и објекти од железничките станици до влегувањето во процесот на удар, „да се види кој одел директно зад ова возило, никој да не го вознемирува возачот, едноставно да се расчисти“.
Како едно од решенијата за оваа комплексна раскрсница, тој смета дека е потребно да се инсталира видео камера со контрола на брзината и за трамваите и за сите други возила што минуваат низ тој дел од патот.
Осврнувајќи се на староста и рокот на траење на трамвајот, Ковачевиќ смета дека овој исход веројатно немаше да се случи доколку беше еден од новите трамваи, со оглед на техничката исправност, висококвалитетните гуми и амортизерите, кои овозможуваат безбедно движење по шините.
Факт е, продолжува тој, дека станува збор за трамвај стар 55-60 години, и ја истакнува потребата од квалитетен дневен, неделен и квартален преглед на возилото, со прецизни информации во картичката – кој го направил тоа и што направил.
„Пред војната работев во GRAS околу 3 и пол години, имавме таканаречена регенерација на делови, сите оние делови што беа во исправна состојба, се чистеа од маснотии, прашина, загадување, се ставаа во решетка за кога ќе бидат потребни за да не мора да се купуваат нови и да бидат во резерва. За жал, по војната, се увезуваа стари трамваи за ситни пари, а беа увезувани и делови што не беа потребни. Денес, во хангари има делови што никогаш не се користеле“.
„Оваа старост на трамвајот без понатамошно оправдување не требаше да се пушта во сообраќај. Има некои што се подобри, но бараат редовно одржување проследено со документација. Такво нешто не постои, само писмено. Дневна инспекција, кој ја извршил работата, седумдневни, тримесечни инспекции, што е направено и кој го извршил тоа. Не гледам дека има некаков ред во оваа ситуација. Последиците се големи. Работа со возачите. Трамвајскиот сообраќај е армија и треба да се почитува на тој начин. „Одговорноста е голема. Нема алтернатива, сè мора да работи беспрекорно“, нагласи тој.
Регион
(Видео) Страшна сообраќајна несреќа во Сараево: 23-годишник загина кога го удри трамвај на станица
Окружното обвинителство на Сараево денес ја продолжи истрагата за околностите околу тешката сообраќајна несреќа што се случи претходниот ден кога трамвај излета од шините во центарот на Сараево, при што загина едно лице, а четири други беа повредени, од кои едно тешко.
Обвинителството најави дека нема да изнесуваат никакви информации додека не заврши истрагата, вклучително и стручен преглед на уништениот трамвај кој беше изваден од шините дури вчера вечерта. Видео од моментот на несреќата што се појави на социјалните мрежи и е снимено од автомобил што минува, јасно го покажува трамвајот како влегува во кривината со голема брзина, иако ограничувањето за трамвај на таа локација е 10 километри на час.
Zašto je hitna stala usred raskrsnice? Kao da čeka nešto. #tramvaj #sarajevo pic.twitter.com/I1D9ulmUmx
— Bosnia Reporter (@BosniaReporter) February 12, 2026
Првичните проценки се дека големата брзина, но и лошата состојба на стариот трамвај, довеле до излетувањето од шините, каде што тој ја пробил заштитната ограда и завршил на прометен пат.
По полициската истрага, беше потврдено дека лицето кое беше згмечено до смрт од трамвајот всушност е 23-годишен млад човек. Во времето на несреќата, тој го чекал на станицата трамвајот што го уби.
Медиумите објавија дека станува збор за Ердоан Моранкиќ од Брчко, кој студирал ликовни уметности во Сараево.
„Никогаш не поминуваше без да се поздрави. Им помагаше на сите и сите го фалеа. Во шок сме и не можеме да веруваме дека ова се случи“, изјави неименуван извор од Академијата за ликовни уметности за порталот „Дневни аваз“.

Повредена девојка сè уште се бори за живот
Општата болница во Сараево потврди дека на 17-годишно девојче кое е тешко повредено по ударот од трамвај, морало да ѝ се ампутира ногата, а нејзиниот живот сè уште е во опасност.
„Продолжуваме со интензивната терапија“, изјави директорот на болницата Исмет Гавранкапетановиќ.
Јавната транспортна компанија ГРАС во Сараево, која управува со трамвајскиот сообраќај, објави дека нема да коментира за случајот додека не заврши истрагата.
Окружниот министер за транспорт Аднан Штета објави дека ќе инсистира да се утврдат сите околности на несреќата и одговорните да бидат казнети.

