Регион
ЕУ: Хрватска ги исполни условите за шенген
Земјите членки на ЕУ се согласија за текстот на заклучоците со кои се потврдува дека Хрватска ги исполнува сите услови за спроведување на правото на шенген, што го отвора патот за конечна одлука за влез во зоната без контроли на внатрешните граници на Унијата.
Договорениот текст на заклучоците беше формално усвоен од министрите за внатрешни работи на земјите членки без дискусија.
Вчера на состанокот на Комитетот на постојаните претставници, Холандија и Шведска имаа процедурални резерви бидејќи нивните претставници чекаа консултации со соодветните комисии во нивните парламенти, а заклучоците не можеа да се донесат без согласност на сите членови. Зеленото светло пристигна денеска, кога министрите за внатрешни работи се собраа во Брисел и официјално да го потврдат.
„Хрватска ги исполни сите неопходни услови за имплементација на сите делови од шенгенското право“, се вели во текстот на договорените заклучоци. Ова создаде предуслови Советот да донесе одлука во согласност со член 4 (2) од Договорот за пристапување на Хрватска, кој дозволува укинување на контролите на внатрешните граници.
„Во поглед на пристапувањето на Хрватска во шенген земјата е повикана да продолжи доследно да ги спроведува правата и обврските“, се вели во заклучоците.
Овие заклучоци се процедурално неопходен услов за донесување одлука за влез во шенген-зоната и отстранување на граничните контроли на хрватската копнена граница со Словенија и Унгарија, како и на аеродромите и поморските пристаништа.
Конечната одлука за пристапување во шенген би можела да биде донесена за околу шест месеци за време на француското претседателство, а потребна е согласност од сите земји од шенген. Советот треба да побара и мислење од Европскиот парламент, што може, но и не мора да го следи.
Усвоените заклучоци не значат дека одлуката за влез во шенген е загарантирана бидејќи се одлучува едногласно и не може да се исклучи можноста дека некоја од членките ќе ја блокира одлуката. Заклучоците за шенгенската подготвеност за Бугарија и Романија беа донесени уште во 2011 година, а двете земји се надвор од шенген-зоната.
Во самиот текст се наведува дека усвоените заклучоци ги исполнуваат предусловите Советот да може последователно да одлучи дека сите делови од шенгенското право се применуваат во Хрватска.
„Советот може да започне со работа на нацрт-одлуката со цел да се проследи до Европскиот парламент на консултации што е можно поскоро“, се вели во заклучоците.
Пристапот до Шенген бара темелни евалуации за да се процени дали земјата може да преземе одговорност за контрола на надворешните граници во име на други земји, ефективно да соработува со полициските власти на земји-членки на Шенген, со цел да се одржи високо ниво на безбедност по укинувањето на гранични контроли.
На 6 март 2015 година, Хрватска испрати писмо во кое се наведува дека е подготвена да започне со евалуации. Процесот на евалуација започна во јуни 2016 година и беше завршен во мај 2019 година, а Европската комисија на 22 октомври 2019 година потврди дека Хрватска ги исполнува сите технички услови за пристапување во Шенген.
Постапката ја спроведоа тимови експерти од Европската комисија и земјите-членки, кои по извршените инспекции напишаа низа извештаи и препораки за исправање на констатираните недостатоци. Следејќи ги овие препораки, Хрватска разви акциони планови за справување со овие недостатоци. Последниот акционен план за областа на управувањето со надворешните граници беше завршен во февруари 2021 година.
Хрватска го помина најсеопфатниот и детален процес на проценка на нејзината подготвеност за членство во Шенген зоната, со кој досега не се сретнала ниту една земја-членка на ЕУ. Исполни 281 препорака во осум области на правото на шенген, од кои 145 препораки се однесуваат само на областа на контролата на надворешните граници.
Со помош на ЕУ, Хрватска вложи значителни средства во заштитата на границата, која ја чуваат шест и пол илјади полицајци. Долго време е под голем притисок од мигрантите кои се обидуваат да влезат на територијата на ЕУ. Хрватската гранична полиција е обвинета од медиумите и невладините организации за насилно враќање и нехумано постапување со илегалните мигранти.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Бугарија го воведе еврото
Бугарија го воведе еврото на полноќ, станувајќи 21-ва европска земја што ја користи единствената европска валута.
По дваесет години членство во Европската Унија, Бугарија го напушти левот, својата национална валута од крајот на 19 век, на полноќ по локално време.
Последната земја што ја усвои европската валута беше Хрватска на 1 јануари 2023 година.
Очекувања и стравувања
Софија се надева дека ова ќе ги зајакне економските врски со другите земји-членки, но бугарските граѓани стравуваат дека преминот кон новата валута би можел да доведе до нагло зголемување на цените во веќе нестабилен политички контекст.
Со влегувањето на Бугарија, земја со население од околу 6,4 милиони, бројот на Европејци што го користат еврото се зголемува на над 350 милиони, пренесуваат медиумите во регионот.
Регион
На новогодишната ноќ: Дали објектите во Банско и нивните клиенти се подготвени за новата валута?
Стотици туристи ја пречекуваат новата валута и Новата година во зимските одморалишта во Бугарија. Во Банско, кое е едно од омилените места за зимување на Македонците, и Добриниште, прославите почнаа од почетокот на денот.
Колку се подготвени рестораните и персоналот за примената на еврата по полноќ вечерва, со што ќе плаќаат клиентите и дали се очекуваат прекини на Нова Година?
Помалку од четири часа пред почетокот на 2026 година, толку време останува додека еврото влезе во Бугарија. Нема загриженост во угостителската индустрија во Банско, Добриниште и цела југозападна Бугарија. Голем дел од персоналот поминал обука во последните месеци и нема загриженост за враќање на кусур во евра во првите минути од новата година, пишува бугарски „Фокус“.
Не се очекуваат проблеми ниту во однос на клиентите. Тие се снабдиле со готовина за да избегнат проблеми при плаќање со картичка.
Во полни ресторани и таверни во Добриништесе дочекува новата 2026 година. Славениците не ги забораваат предупредувањата за прекин на плаќањата со картички за неколку часа на новогодишната ноќ и велат дека се подготвени за ситуацијата.
„Вечерва ќе славиме со моите пријатели во таверна. Зедовме пари во готово, знаеме дека ќе има проблеми со плаќањето со картичка, па затоа немаме никакви грижи“, изјави Магдалена Балабанова за БНТ.
„Возбудена сум поради новата валута, сигурно немам ништо против неа. Се подготвивме со готовина, па затоа нема проблеми. Ќе ги потрошам левите што ги имам во готово, а потоа во евра“, рече Георги.
Персоналот во објектите е обучен да работи со обете валути, а потребната количина евра во готово им беше доставена на повеќето објекти пред неколку недели.
„Знаеме како да управуваме, да броиме и во лева и во евра. Мислам дека повеќето ќе плаќаат во лева на новогодишната ноќ, а од утре можеби ќе плаќаат во евра“, рече Пламена Николова, келнерка.
„Подготвени сме за плаќања и во лева и во евра. Целиот наш персонал е подготвен, воопшто не се грижиме за враќање во евра. Сè е обучено, тие знаат што да прават. Долго време работиме со странци и немаме никакви грижи“, рече Асен Мавриков, сопственик на таверна.
Во Банско, над 60% од оние што слават имаат однапред подмирени новогодишни пакети. На овој начин, голем дел од туристите нема да мора да плаќаат на самата новогодишна ноќ.
Фото: Depositphot
Регион
Вучиќ: Верувам дека ќе се радуваме на феноменални вести во следните 24 часа
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, изјави дека имал важни разговори во врска со српската нафтена индустрија со администрацијата во Вашингтон, OFAC и Стејт департментот, како и со унгарскиот премиер Виктор Орбан, пренесува „Н1“.
Подетални информации за тоа што ова значи за Србија и решавањето на санкциите против NIS ќе презентира претседателот утре, според РТС. Претходно денес, Вучиќ им ја честиташе Новата година на граѓаните на Србија и нагласи дека верува дека во следните 24 часа ќе се радуваат на феноменални политички вести.
„Драги граѓани, среќна Нова Година, а во следните 24 часа, верувам дека ќе се радуваме на феноменални политички вести. Работевме напорно, го заслуживме тоа! Да живее Србија“, рече Вучиќ.
Компаниите што беа јавно споменати како можни купувачи на рускиот удел во НИС беа унгарскиот МОЛ и Националната нафтена компанија Абу Даби (АДНОК). Порано во текот на неделата, српската министерка Дубравка Ѓедовиќ Хандановиќ изјави дека и НИС и МОЛ се обратиле до ОФАК, без да ја прецизира содржината на тоа барање.
Санкциите против НИС стапија на сила на 10 јануари, кога ОФАК го додаде НИС на листата на санкции на СДН, а нивното спроведување е одложено осум пати. Последната издадена лиценца истече на 8 октомври 2025 година, според извештајот на самата компанија од Белградската берза. Моментално се работи на обезбедување лиценца што ќе му овозможи на НИС да работи додека конечно не биде отстранета од листата на СДН.
Нафтената индустрија на Србија е во мнозинска сопственост на Русија. „Газпромнефт“ има удел од 44,85 проценти, Србија 29,87 проценти, а „ЈСК Интелиџенс“ 11,3 проценти (исто така дел од групацијата „Газпром“).
Фото: Depositphotos

