Регион
Хрватски геофизичар: Не е исклучено во наредните денови да се случи уште посилен земјотрес
Јосип Стипчевиќ, геофизичар од Природно-математичкиот факултет во Загреб, објави пост на „Фејсбук“ за вчерашниот разорен земјотрес во Хрватска.
Во него, тој се обиде да објасни која е причината за вчерашниот земјотрес со јачина од 6,2 степени, што предизвика огромна штета во Петриња, Сисак и околните места, пренесува Индекс.хр.
„Додека ги гледаме напорите на спасувачите во Петриња и неговата околина, ќе се обидам да објаснам нешто во врска со земјотресите што се случија во таа област.Главната причина за земјотресите денес и вчера е далеку од локацијата на земјотресот, поточно во јадранската област. Јадранската област е мала тектонска плоча која некогаш била дел од голема африканска плоча од која се одвојувала пред милиони години.
Оваа ’наша’ мала плоча се нарекува Јадран и нејзиното движење и интеракција со Европа е причина за земјотресите во Хрватска, Италија, Босна и Херцеговина, Словенија и сите околни области. Влијанието на оваа интеракција е највидливо во областите по должина на јадранскиот брег каде што планинските масиви јасно ги означуваат границите на Јадранот во однос на другите тектонски плочи. Исто така, најсилните земјотреси се случуваат во областите каде што се допираат различни плочи, но тој удар не е ограничен само на тие тесни зони, туку е делумно пренесен во поширокиот регион.
Исто така е важно да се погледне необичниот редослед на настаните во оваа шокантна серија. Иако се надевавме дека вчера се случи главниот земјотрес, се покажа дека, за жал, само му претходи на денешниот посилен земјотрес. Се разбира, можно е да се случи уште посилен удар во наредните денови, иако тоа е многу малку веројатно. Она што засега е сигурно е дека ќе има многу повеќе последователни потреси, од кои некои ќе бидат доста силни и може да предизвикаат дополнителна штета. Денешниот земјотрес и неговите катастрофални последици ќе имаат некаква корист. Ќе научиме многу од досегашните земјотреси и од оние што ќе се случат во наредните денови и недели, а тоа ќе овозможи спречување на разорните последици од идните земјотреси во Хрватска “, напиша геофизичарот.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Европската комисија повторно бара истрага за можната употреба на звучен топ на протестите во Белград
Европската комисија уште еднаш ги повика српските власти да спроведат брза, транспарентна и веродостојна истрага за наводната употреба на звучен топ за време на антивладиниот протест во Белград на 15 март 2025 година, јави Радио Слободна Европа (РСЕ).
Повикот доаѓа откако европските медиуми повторно го покренаа прашањето, а Политико објави дека српските разузнавачки служби, во соработка со руската ФСБ, тестирале звучни уреди на кучиња во обид да утврдат дали е користено звучно оружје врз демонстрантите.
Во извештајот што српскиот претседател Александар Вучиќ го презентирал, се тврди дека уредите не предизвикале реакции кај животните, па оттука било заклучено дека звучен топ не бил користен на протестот. Руската страна не коментираше за извештајот, пренесе РСЕ.
Во изјавата на Европската комисија се нагласува дека „односите со Русија не можат да продолжат како и досега, особено кога се работи за безбедносни прашања“, и се потсетува дека властите имаат обврска да ги заштитат демонстрантите од повреди и насилство.
Српските власти подоцна признаа дека полицијата поседува звучни уреди, но тврдат дека „никогаш не биле употребени“.
Демонстрантите сведочеле за силни и необични звуци, вибрации и здравствени тегоби по протестот – како вртоглавици, несвестица, покачен притисок и нарушувања на слухот.
Настанот го истражува и Европскиот суд за човекови права.
Фото: ЕПА
Регион
Научник од Ровињ: Сите примероци од Јадранското Море што ги обработив имаа микропластика
Бројот на микропластични честички во Јадранското Море драматично се зголемува, понекогаш надминувајќи половина милион на квадратен километар. Научниците велат дека опасните хемикалии можат да влезат и во синџирот на исхрана преку него, објавува Dnevnik.hr.
Просечната концентрација на микропластика во Јадранското Море е околу 250.000 честички на км². Според мерењата на водите во Ровињ, бројот понекогаш достигнува 600.000.
„Досега, сите примероци што ги обработив имаа микропластика. Нема примерок што го обработив досега, а кој немал микропластика“, рече Виктор Стинга Перуско од Центарот за морски истражувања на IRB во Ровињ.
„Бројот постојано расте бидејќи имаме нов влез, додека се произведува пластика, можеме да бидеме сигурни дека оваа пластика ќе заврши во морето во одреден момент“, додаде тој.
Голем дел од влакната што се невидливи за окото доаѓаат и од домаќинствата. И со секое перење на машината за перење, додаваме уште малку. Влегува во организмите на рибите, а потоа и во нашите тела преку храната.
Влијанието врз здравјето, велат научниците, сè уште не е доволно истражено.
фото/Depositphotos
Регион
Вучиќ: Не ја напаѓам ЕУ, туку ја штитам Србија, нема да бидеме понижени
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, денес изјави дека е сигурен дека Србија ќе најде решение и ќе го забрза патот кон ЕУ, додавајќи дека не ги бојкотира членовите на Европскиот парламент, туку дека тие покажале големо непочитување кон земјата.
„Ја повикувам претседателката на Собранието повторно да го отвори дијалогот со невладиниот сектор, да разговараме за сè што е добро за земјата. Секако, не правете го она што директно е во спротивност со интересите на Србија, и тоа е мое барање“, изјави Вучиќ за „ТВ Пинк“.
„Мојот повик до г-ѓа Брнабиќ е да го повтори тој процес, да ги вклучи сите во тој процес“, додаде Вучиќ и нагласи дека се надева дека ќе се најде решение.
Запрашан за европратениците кои рекоа дека доаѓаат во Србија, иако разговорите со српските претставници не беа соодветно најавени, Вучиќ рече дека го бојкотира само Тонино Пицула.
„Ниту нè прашаа дали се добредојдени, ниту ни ги соопштија датумите, ќе беше убаво да прашаа дали претседателот е тука, а пред еден месец го закажаваа тоа. Не направија ништо од тоа, туку рекоа „тогаш ќе стигнеме“, а јас сè се договорив во Давос пред пет месеци“, истакна Вучиќ.
Во исто време, ги праша европратениците зошто не покажаа почит кон неговата земја, додавајќи дека тие, заедно со блокадерите, не сакаат дијалог.
„Ние сме на европскиот пат, но нема да бидеме понижени од некои европратеници, а моја работа е да го спречам тоа“, рече Вучиќ.
Тој истакна дека е единствениот од регионот што е почестен и дека е најавен на бизнис форумот во Давос на исто ниво како и светските лидери.
„Сите доаѓаат во Давос и сите сакаат да бидат слушнати, а пред сè сакам да слушам и да присуствувам на сите настани што се организираат. Обично само еден претседател е таму цел ден, а тоа сум јас, од рано наутро до вечер, бидејќи немаме пари да плаќаме за скапи хотели. Се наоѓаме на околу 20 километри од центарот на настанот“, рече Вучиќ.

