Регион
Швајцарски весник со истражување: Зошто Балканот е легло на антиваксери?
Весникот Ноје Цирхер Цајтунг (НЗЗ), на почетокот на анализата од дописникот на Југоисточна Европа, Волкер Пабст, истакнува дека до неодамна, Србија важела за земја со најголема стапка на вакцинација против коронавирус во Европа (покрај Велика Британија).
Но, во меѓувреме, кампањата, како што се наведува во текстот, постепено забавува. Како главна причина се посочува недовербата на граѓаните кон вакцинацијата. Тоа е и една од причините за отворање на српската програма за вакцинација за граѓаните од соседните држави.
„Фактот што Србија ја отвори својата програма за вакцинација за странци во март, покрај ПР-ефектот, е поврзан и со вишокот на вакцини. Во тоа време, само една четвртина од возрасните српски граѓани се пријавиле за вакцинација“, пишува НЗЗ во своето понеделничко издание, а пренесува „Дојче веле“.
Исто така, се посочува дека кампањата станала толку тешка што претседателот на Србија, Александар Вучиќ, сега ги наградува сите оние што ќе решат да се вакцинираат со по 3.000 динари (околу 25 евра), што е околу една десетина од минималецот. НЗЗ наведува дека не е подобро ниту во соседството и посочува за тоа како властите во Република Српска во БиХ, телефонски ги повикуваат оние кои сè уште не се вакцинирани. Но, и тоа не е успешно.
„Една лекарка од Бања Лука сведочи дека од петмина повикани граѓани само еден одговорил на повикот за вакцинирање“, пишува НЗЗ. Слично е и во Косово и во Северна Македонија. Весникот се повикува и на анкета од агенцијата „Галуп“ која покажува дека, со исклучок на некои земји настанати од распадот на Советскиот Сојуз, ниту еден дел од светот не е толку скептичен за вакцинацијата против коронавирус како Источна и Југоисточна Европа.
„Во Босна и Херцеговина и Унгарија, само тројца од десет испитаници би примиле вакцина. На Косово 32 проценти, во Бугарија 33 проценти. И во Албанија, Црна Гора, Северна Македонија, Србија, Романија и Чешка помалку од 40 проценти од луѓето се подготвени да бидат вакцинирани“. НЗЗ наведува дека испитувањето било спроведено во 2020 година, кога многу малку се знаело за вакцините. Но, сепак во текстот додава: „Оттогаш, довербата порасна во многу делови на светот, но не и во Југоисточна Европа“.
Овој скептицизам кон државните кампањи за вакцинација, авторот го поврзува со недовербата кон државата што датира од социјалистичкиот период, со посебен акцент на маргинализираните групи на населението, како што се Ромите.
Но, уште поголема улога во создавањето недоверба, според НЗЗ, се припишува на посебната подготвеност на жителите од овој дел на Европа да ги прифатат различните теории на заговор поврзани со вакцинацијата. Според извештајот на групацијата The Balkans in Europe Policy Advisory Group (BiEPAG) во САД и Западна Европа е забележана подготвеност за прифаќање на теории на заговор во врска со вакцините кај максимум 25 проценти од населението. Во исто време, оваа вредност во земјите од Југоисточна Европа некаде е и двојно поголема. „Повеќе од 60 проценти од анкетираните веруваат дека фармацевтската индустрија придонела за ширење на вирусот, а скоро половина веруваат во вмешаноста на Бил Гејтс или американската воена индустрија“.
Според весникот, геополитичка поларизација е видлива и во фактот што мнозинството жители на Република Српска ја претпочитаат руската вакцина „Спутник в“. На Косово, пак, владата категорично ги отфрла вакцините од Русија и Кина од политички причини затоа што Москва и Пекинг не ја признаваат независноста на поранешната српска покраина.
Медиумските кампањи што би помогнале да се спречи ширењето на теории на заговор се попречени, според НЗЗ.
„Скоро и да нема медиуми кои би се спротивставиле на социјалните мрежи преку кои се шират претежно лажни информации… Во авторитарните земји како што се Србија и Албанија, но и членки на Европската унија како Бугарија, преовладуваат сензационалистички, владини, масовни медиуми, кои често придонесуваат за ширење лажни информации“, се наведува во текстот.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Трагедија во Дубровник: тело на маж од БиХ извлечено од морето: бил повлечен во водата додека се фотографирал со семејството
Телото на граѓанин на Босна и Херцеговина беше извлечено од морето на бродот на Пристанишната управа на Дубровник по долга и исклучително тешка борба со многу високи бранови, објави Хина.
Капетанот на пристаништето во Дубровник, Мато Кекез, претходно потврди дека телото на маж е пронајдено во морето на 200 метри од брегот, кое утрово го повлекле брановите во морето од карпата во подножјето на ѕидините на Дубровник.
Мажот бил повлечен од брановите во морето од карпата додека тој се фотографирал со семејството.
Бродот на Капетанот на пристаништето, тројца вработени во поморската гранична полиција, двајца пожарникари и еден нуркач беа на позиции за спасувачка акција , но времето беше многу лошо, што го отежнуваше извлекувањето на телата.
Заедно со Пристанишната управа и полицијата, во потрагата учествуваа и членови на ХГС С и граѓанинот Доминко Радиќ.
„Најдов еден пар патики. Не можам да се приближам, ниту пак службите на капетанот, нема теоретска шанса. Брановите се високи од четири до пет, па дури и шест метри понекогаш“, ја опиша ситуацијата Радиќ.
Регион
Бугарија го воведе еврото
Бугарија го воведе еврото на полноќ, станувајќи 21-ва европска земја што ја користи единствената европска валута.
По дваесет години членство во Европската Унија, Бугарија го напушти левот, својата национална валута од крајот на 19 век, на полноќ по локално време.
Последната земја што ја усвои европската валута беше Хрватска на 1 јануари 2023 година.
Очекувања и стравувања
Софија се надева дека ова ќе ги зајакне економските врски со другите земји-членки, но бугарските граѓани стравуваат дека преминот кон новата валута би можел да доведе до нагло зголемување на цените во веќе нестабилен политички контекст.
Со влегувањето на Бугарија, земја со население од околу 6,4 милиони, бројот на Европејци што го користат еврото се зголемува на над 350 милиони, пренесуваат медиумите во регионот.
Регион
На новогодишната ноќ: Дали објектите во Банско и нивните клиенти се подготвени за новата валута?
Стотици туристи ја пречекуваат новата валута и Новата година во зимските одморалишта во Бугарија. Во Банско, кое е едно од омилените места за зимување на Македонците, и Добриниште, прославите почнаа од почетокот на денот.
Колку се подготвени рестораните и персоналот за примената на еврата по полноќ вечерва, со што ќе плаќаат клиентите и дали се очекуваат прекини на Нова Година?
Помалку од четири часа пред почетокот на 2026 година, толку време останува додека еврото влезе во Бугарија. Нема загриженост во угостителската индустрија во Банско, Добриниште и цела југозападна Бугарија. Голем дел од персоналот поминал обука во последните месеци и нема загриженост за враќање на кусур во евра во првите минути од новата година, пишува бугарски „Фокус“.
Не се очекуваат проблеми ниту во однос на клиентите. Тие се снабдиле со готовина за да избегнат проблеми при плаќање со картичка.
Во полни ресторани и таверни во Добриништесе дочекува новата 2026 година. Славениците не ги забораваат предупредувањата за прекин на плаќањата со картички за неколку часа на новогодишната ноќ и велат дека се подготвени за ситуацијата.
„Вечерва ќе славиме со моите пријатели во таверна. Зедовме пари во готово, знаеме дека ќе има проблеми со плаќањето со картичка, па затоа немаме никакви грижи“, изјави Магдалена Балабанова за БНТ.
„Возбудена сум поради новата валута, сигурно немам ништо против неа. Се подготвивме со готовина, па затоа нема проблеми. Ќе ги потрошам левите што ги имам во готово, а потоа во евра“, рече Георги.
Персоналот во објектите е обучен да работи со обете валути, а потребната количина евра во готово им беше доставена на повеќето објекти пред неколку недели.
„Знаеме како да управуваме, да броиме и во лева и во евра. Мислам дека повеќето ќе плаќаат во лева на новогодишната ноќ, а од утре можеби ќе плаќаат во евра“, рече Пламена Николова, келнерка.
„Подготвени сме за плаќања и во лева и во евра. Целиот наш персонал е подготвен, воопшто не се грижиме за враќање во евра. Сè е обучено, тие знаат што да прават. Долго време работиме со странци и немаме никакви грижи“, рече Асен Мавриков, сопственик на таверна.
Во Банско, над 60% од оние што слават имаат однапред подмирени новогодишни пакети. На овој начин, голем дел од туристите нема да мора да плаќаат на самата новогодишна ноќ.
Фото: Depositphot

