Регион
Во Хрватска се повеќе агенции носат странски работници – нема домашни
Од укинувањето на квотите за вработување на странци на почетокот на 2021 година, бројот на агенции за привремени вработувања и посредување при вработување на странски работници порасна на неколку стотици. „До сега не сме виделе толку брзо закрепнување од кризата, а токму тоа го отвори пазарот на трудот за странските работници“, вели економистот Дамир Новотни за големиот пораст на бројот на странски работници.
Според податоците на хрватското МВР, од 1 јануари до 30 ноември 2023 година издадени се вкупно 160.464 одобренија за престој и работа, од кои најголем број се во градежништвото – 63.632, туризмот и угостителството – 43.951. , и индустрија – 22 249. , сообраќај и врски – 10 456 и трговија – 4 647.
Од јануари до ноември 2023 година, Хрватската служба за вработување (ЦЕС) обработила 160.445 барања за дозволи за престој и работа за странски работници, додека биле поднесени 190.696 барања. За споредба, до 2022 година бројот на дозволи за престој и работа на странски работници бил под сто илјади, а само во 2022 година бројката се искачува на 124.121 издадена дозвола.
Од вкупниот број издадени дозволи за престој и работа, 104.432 се издадени за нови вработувања, 37.402 за продолжување на одобренијата, а 18.630 за сезонски работници, од кои најголем дел се во туризмот и угостителството – 16.675.
„Ваквото зголемување е неизбежно“, рече Новотни за Индекс.хр, додавајќи: „На нашата економија и требаат луѓе, а нашите луѓе одат во други земји и се враќаат само кога ќе се пензионираат“. Според податоците на Националното биро за статистика, Хрватска има повеќе од 43 отсто од населението над 50 години. „Стапката на наталитетот се намалува, а еден од начините на кои функционира економијата е да увезува работници“, вели Новотни.
Според податоците на МВР, работниците продолжуваат да пристигнуваат од соседните земји, а лани од 1 јануари до 30 ноември 2023 година се издадени 36.012 дозволи за работници од Босна и Херцеговина, 22.980 од Србија, 13.412 од Северна Македонија, Косово. 9922 и Албанија 4244.
Претседателот на Независните хрватски синдикати (НХС) Крешимир Север вели дека единствената предност што Хрватска ја има пред остатокот од Европската унија (ЕУ) за традиционалните странски работници, како Босанците, Херцеговците и Србите, е само јазикот. „Во Германија заработувачката е поголема, но близината и познавањето на јазикот значи многу“, вели Север.
Додека Хрватите и традиционалните странски работници ја напуштаат Хрватска, приближно 53.204 дозволи за престој и работа беа издадени за работници од Блискиот Исток, од кои 20.900 беа издадени на работници од Непал, 14.317 од Индија и 7.822 од Бангладеш. Укинувањето на квотите за вработување странски работници, кое стапи на сила од 1 јануари 2021 година, создаде простор за поголем прилив на странски работници.
Доказ за тоа е евиденцијата на Министерството за труд, пензиски систем, семејство и социјална политика, во кое во 2018 година се регистрирани 109 агенции за посредување при вработување и 187 агенции за привремени вработувања, а оваа бројка секоја година расте.
Така, во 2019 година се евидентирани 170 агенции за посредување при вработување, во 2020 година имало 216, а потоа доаѓаме до годината кога е укината квотата за вработување на странски работници и бројот на агенции експлодира на 291. Веќе следната година , имало 424 агенции за посредување, а лани биле регистрирани 566 агенции за посредување при вработување.
Зголемен е и бројот на агенции за привремени вработувања – во 2018 година имало 187, следната година 255, а во 2020 година бројот скокнал на 311. За разлика од агенциите за вработување, бројот на агенции за привремени вработувања во 2021 година паднал на 292, но следната година бројот скокна на 448, а во 2023 година на 657.
Имаше неколку измени на Законот за работни односи од 2018 до 2023 година, а повеќето од нив се однесуваа на странски работници и прифаќање на европските директиви. Новотни вели дека Законот за работни односи е полн со дупки и крајно нејасен, а Законот за странци допрва треба да се подобрува.
„Согласно Законот за работни односи, агенциите за привремени вработувања и агенциите за посредување при вработување немаат одреден процент на провизија на заработката како на пример, агенциите за недвижности, кои имаат плафон од три до 3,5 проценти“, рече Новотни. Затоа, тие можат да наплатат значително повисока провизија.
Агенциите за привремени вработувања и агенциите за посредување при вработување доживеаја апсолутен бум на пазарот и ако ги погледнеме нивните годишни приходи достапни на Fine услугите, тие растат од година во година.
Агенциите се под надзор на Државниот инспекторат од каде велат дека во инспекциските контроли извршени во 2023 година не се констатирани повреди на одредбите со кои се предвидува дека физичките и правните лица кои вршат дејности поврзани со вработување на баратели на работа дејноста ја вршат без надомест и постапува незаконски.
Иако агенциите се под надзор на инспекторатот, профитот сам по себе не е регулиран, а Новотни вели дека има голема соработка меѓу хрватските и странските агенции. Север вели дека не е невообичаено работниците да се задолжуваат во матичните земји за да стигнат пред се во Хрватска, а парите што ги заработуваат во Хрватска патуваат во нивните матични земји за да го отплатат долгот.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Превозниците од Србија донесоа одлука: прекината блокадата на граничните премини
Превозниците од Србија денес ќе престанат да го блокираат товарниот сообраќај на премините, изјави за Танјуг претседателот на Меѓународното транспортно деловно здружение, Неѓо Мандиќ.
„Сега ги информираме нашите редари кои се на границите да ги отстранат камионите што беа на чело на конвојот, за да може сообраќајот да се движи. Значи ги прекинуваме протестите“, рече Мандиќ по состанокот.
Превозниците од Црна Гора и Северна Македонија вчера ги прекинаа блокадите откако Европската комисија објави нова визна стратегија што ќе го реши проблемот со ограничувањата за престој на професионалните возачи во Шенген зоната, а сè уште се чека одлуката на превозниците од БиХ дали ќе донесат иста одлука, пренесуваат медиумите во соседството.
Мандиќ вели дека транспортерите од Србија донеле одлука за прекин на блокадите еден ден откако Европската комисија почнала да ја разгледува можноста за воведување специјални визи за професионалните возачи на камиони, што би им овозможило да останат подолго во земјите од ЕУ и непречено да ја извршуваат својата работа.
„Одлуката ја донесовме по вчерашното соопштение, бидејќи она што го добивме е доволно добар пат и она што го сакавме. А од друга страна, секако имаме ветување дека ќе има состанок на работната група во Брисел веќе во вторник, 3 февруари. Исто така, имаме дневен ред кој го содржи само она што дополнително го бараме, да донесеме краткорочни и долгорочни решенија сè додека не се спроведе она што е предвидено. Она што го сакаме се решенија за возачите повеќе да не бидат малтретирани или апсени“, рече Мандиќ, пренесува Танјуг.
Меѓународното транспортно бизнис здружение објави дека денес во 15 часот ја прекинале блокадата на товарниот сообраќај на премините и дека ќе продолжат да превезуваат стока.
Во соопштението се проценува дека секое понатамошно продолжување на нарушувањето на синџирите за товарен транспорт би ги ставило домашните производствени компании и граѓаните во тешка положба.
„Апелираме до Европската комисија, земјите-членки на Шенген, бизнисмените од Европа, сега свесни за важноста на непрекинатите транспортни синџири, да помогнат да се спречат повторно несфатливите апсења и депортации на нашите возачи. Очекуваме помош од другата страна и однос што го заслужуваат луѓето кои, во вонредни ситуации како што е пандемијата, беа единствените што носеа стока до сите нас во Европа. Да не чекаме додека не останеме без нив. Синџирите на снабдување не смеат повторно да бидат прекинати“, беше кажано од здруженијата, според написите.
Се чека одлуката на превозникот од Босна и Херцеговина
Мандиќ рече дека сè уште не добиле одговор од нивните колеги од БиХ дали и тие ќе ги суспендираат блокадите, но дека очекува тие да донесат иста одлука.
„Само чекаме нивен одговор, иако седевме со нив до 22 часот синоќа, 10 од нив беа таму и мислиме дека ќе донесат иста одлука, но тие не го направија тоа и не можат да кажат што ќе одлучат нивните тела, но веруваме дека ќе го одлучат истото“, истакна Мандиќ.
Во вторник, на 3 февруари, ќе се одржи состанок на министрите од сите земји од Западен Балкан со претставници на Европската комисија за проблемот со транспортерите од регионот во Шенген зоната, пренесуваат медиумите.
Регион
Транспортерите од БиХ и Србија не отстапуваат, продолжуваат со блокади на границите
Протестите на транспортерите од Босна и Херцеговина и Србија на граничните премини за товар со Европската Унија продолжуваат и денес, петти ден по ред. Членовите на Логистичкиот конзорциум на БиХ, како и нивните колеги од Србија, велат дека нема да се откажат додека не им се исполнат барањата, пишува Klix.ba.
Европската комисија вчера усвои нова визна стратегија која за прв пат ги признава возачите на камиони како посебна категорија. Ова се смета за почетна точка за решавање на проблемот со ограничен престој од 90 дена во Шенген зоната за возачи од земји кои не се членки на ЕУ. По оваа вест, превозниците од Црна Гора и Македонија одлучија да ги прекинат протестите.
Сепак, превозниците од Босна и Херцеговина велат дека ова не им е доволно и продолжуваат со блокадите.
Зијад Шариќ, член на Управниот одбор на конзорциумот „Логистика“, изјави дека бараат итен состанок со премиерот на Република Српска Саво Миниќ, премиерот на Федерацијата БиХ Нермин Никшиќ и претседателот на Советот на министри на БиХ Борјана Кришта. Целта на состанокот, како што изјави, е да се најде конкретно и итно решение за проблемите со кои транспортерите се соочуваат секојдневно во својата работа.
Регион
Загреб доделува по 800 евра за новороденче
Градското собрание на Загреб денес на седница донесе одлука за зголемување на финансиската помош за новороденчиња од 600 на 800 евра, за зголемување на рокот за нејзина реализација од шест на 12 месеци по раѓањето на детето, како и посвоените деца да го остваруваат ова право до 15-годишна возраст.
Изменетата одлука за финансиска помош за новороденчиња, која на Градското собрание му беше предложена за усвојување од Клубот на градски советници „Можемо!“ и Клубот на градски советници на СДП, беше усвоена на седницата со 36 гласа „за“, а шест пратеници се воздржаа од гласање.
Опозицијата обвини дека станува збор за социјална, а не за демографска мерка.
Предлогот на владејачките партии во градот наиде на остри критики од опозицијата, која го нарече зголемувањето на финансиската помош за новороденчиња популистичка мерка, и социјална, а не демографска мерка, бидејќи нема да има демографски ефект, иако ситуацијата е „алармантна“.
Претседателот на Клубот на градски советници на HDZ-DP-HSU, Марио Жупан, истакна дека веруваат дека предложениот износ на финансиска помош, особено имајќи го предвид зголемувањето на семејните трошоци, не ги одразува потребите на семејствата со две, три или повеќе деца. За целите на политиката на пронатализам, тие побараа во амандмани финансиската помош за првото дете да биде 900 евра, за второто дете 1.200 и за третото и секое следно дете 1.500 евра, но овие амандмани не беа прифатени – 16 беа „за“, 25 против и еден воздржан.
Тие предупредија дека во Загреб, главниот град на Република Хрватска, во 2024 година се родени 6.862 деца, што е за 1,9 проценти помалку отколку во 2023 година, а пад на новороденчињата е забележан и низ цела Хрватска и Европа.
Пратеникот Томислав Јелиќ од Клубот на градски советници „Једино Хрватска!“, предупреди дека оваа финансиска помош за новороденчиња е „срамно ниска“. Тој рече дека и предлагачите од Можемо! и СДП му потврдија дека станува збор за социјална мерка, што значи дека Градот Загреб воопшто нема демографски мерки, иако ситуацијата е „алармантна“. Тој истакна дека 90 проценти од градовите и општините во Хрватска имаат неколку пати поголеми бенефиции за новороденчиња од Градот Загреб.
Претставникот Јосип Периша од Клубот на градски претставници „Марија Селак Распудиќ – Независна листа“ тврдеше дека зголемувањето од 600 на 800 евра не е доволно и дека тоа е само измама на социјалната политика, со оглед на тоа што основните и суштинските потреби за новороденчето во семејството надминуваат 1.500 евра, а големиот проблем е што нема зголемување за секое следно дете.
фото/ Depositphotos

