Свет
Демократско обновување или враќање на хаосот: Што ќе се случува во Сирија по падот на претседателот
Сирија го слави падот на долгогодишното владеење на Асад додека се соочува со тешки прашања за нејзината иднина.
Сирија се наоѓа на историска пресвртница, но насоката во која ќе се движи е многу неизвесна.
Водачот на главната бунтовничка група Хајат Тахрир ал-Шам (ХТС), Абу Мохамед Ал-Џавлани, вети дека ќе ја насочи Сирија кон поплуралистичка и демократска иднина. Овој оптимизам го поддржуваат Обединетите Нации и меѓународната заедница, но скептиците укажуваат на насилното минато на ХТС, организација која ОН и неколку земји ја прогласија за терористичка организација.
Групата ја следат обвинувањата за кршење на човековите права, а нејзините поранешни врски со Ал Каеда се причина за загриженост. Во исто време, Ал Каеда веќе ги охрабрува и ги повикува бунтовниците да бидат непријателски настроени кон „Евреите и крстоносците“, термин кој се користи за опишување на сите христијани, што дополнително го зголемува стравот меѓу малцинските заедници во Сирија, пишува „Би-Би-Си“.
Сирија е земја со бројни етнички и верски малцинства, вклучително и Алавити, Христијани и Курди, кои имаат причина да се плашат од владеењето на сунитските исламистички бунтовници. Историските тензии меѓу религиозните групи и годините на репресија од страна на режимот на Асад оставија длабоки поделби што може дополнително да ја комплицираат транзицијата.
Ризикот од паѓање во хаос
Иако постојат охрабрувачки знаци дека транзицијата на власта би можела да се одвива релативно мирно, постои сериозен ризик Сирија да го следи патот на Либија, но и нејзиното блиско минато по 2011 година, односно да западне во хаосот на конфликтот меѓу повеќе вооружени фракции. Прашањето е дали ХТС има сила, дури и да ги исполни своите демократски ветувања, да ја задржи контролата над поголемиот дел од Сирија и да ја обезбеди стабилноста на земјата.
Судбината на Сирија зависи од способноста на новата влада да обезбеди стабилност, да ги заштити правата на малцинствата и да избегне враќање на насилството. Ако транзицијата не успее, земјата би можела повторно да се втурне во долготраен конфликт без контрола, со катастрофални последици за регионот.
Додека меѓународната заедница внимателно ја следи ситуацијата, иднината на Сирија останува неизвесна, балансирајќи помеѓу потенцијалното демократско обновување и враќањето на хаосот.
Асад оставен на цедило од сојузниците?
Недостатокот на поддршка од сојузниците на Асад, вклучувајќи ги Русија и Иран, ги остави сириските сили да не можат да го запрат напредувањето на бунтовниците, а некои единици се повлекоа без противење.
Во таа насока е денешната изјава на новоизбраниот американски претседател Доналд Трамп кој изјави дека сирискиот претседател побегнал од својата земја откако ја изгубил поддршката од Русија.
Бунтовниците за неколку дена ги освоија клучните градови Алепо, Хама и Хомс, а потоа влегоа во Дамаск. Додека многумина го слават крајот на владеењето на Асад, прашањето што следува понатаму останува отворено.
ХТС, која го предводеше овој бунт, се обидува да се претстави како легитимна сила, но многумина не се убедени во нивните намери и стравуваат од можна доминација на исламистите.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
(Фото) Откриена најголемата колонија на корали во светот во близина на Австралија
Тим од мајка и ќерка, и двете граѓански научници ја откри најголемата позната корална колонија во светот покрај брегот на Австралија.
Огромниот корал, пронајден на Големиот корален гребен, се протега по должината на фудбалско игралиште, објавува Си-ен-ен.
Според соопштението од организацијата за заштита „Citizens of the Reef“, коралот е долг околу 111 метри и зафаќа површина од приближно 3.973 квадратни метри. Ова го прави една од најзначајните корални структури некогаш забележани на Големиот корален гребен и претставува најголема документирана и мапирана корална колонија во светот.
Коралот беше откриен кон крајот на минатата година од Софи Калковски-Поуп, координаторка за морски операции на организацијата, и нејзината мајка, Јан Поуп, искусен нуркач и подводен фотограф. Јан Поуп нуркала на местото една недела претходно и почувствувала нешто посебно, па се вратила со својата ќерка и опрема за мерење.
„Штом скокнавме во водата, веднаш сфатив колку е значајно она што го гледаме“, рече Калковски-Поуп. Заедно, тие снимија видео од себе како пливаат низ џиновски корален гребен во форма на буквата J. „Ми требаа три минути видео само за да пливам од едната на другата страна“, додаде таа.
Големината на коралот Pavona clavus беше потврдена со рачни подводни мерења и слики со висока резолуција направени од платформа на површината на водата. Овие податоци потоа беа искористени за да се создаде точен 3D модел на коралот.
Серена Моу, истражувачки инженер во Центарот за роботика на Технолошкиот универзитет во Квинсленд, ја објасни важноста на таквото просторно моделирање. „Тоа значи дека можеме да се вратиме во месеците и годините што доаѓаат и да правиме директни споредби за да разбереме како коралот се менува со текот на времето“, рече таа.
Научниците истражуваат дали специфичните услови на локацијата – силни плимни струи и мала изложеност на тропски циклонски бранови – би можеле да бидат одговорни за постоењето на толку голема корална структура. Точната локација на коралот се чува во тајност за да се намали ризикот од случајна штета.
Свет
Перуанците избираат претседател: дебатата ќе трае шест дена бидејќи има 36 кандидати
Вкупно 36 кандидати за претседател на Перу ќе учествуваат во невидена телевизиска дебата што ќе се одржува во текот на шест последователни дена, објави вчера изборната комисија на јужноамериканската земја. Перуанците излегуваат на гласање на 12 април, а повеќе од 27,3 милиони гласачи ќе го изберат претседателот, 130 пратеници и 60 сенатори.
Пред изборите, поради рекордниот број кандидати, што ја одразува фрагментацијата на политичката сцена во Перу, беше воведен необичен формат за претседателската дебата, пишува Франс Прес.
12 кандидати ќе зборуваат секој ден
Дванаесет кандидати, поделени во групи од по тројца, ќе зборуваат секој ден за време на четири „мини-дебати“, објави Националната изборна комисија (JNE). Секој кандидат ќе се појави двапати во текот на шестдневните телевизиски дебати.
Анкетите моментално покажуваат дека поранешниот десничарски градоначалник на Лима, Рафаел Лопез Алиага, заостанува зад Кеико Фуџимори, уште една истакната личност на перуанската десница и ќерка на поранешниот претседател Алберто Фуџимори. Други кандидати на гласачкото ливче, долго 65 сантиметри, вклучуваат поранешен национален фудбалер, телевизиски комичар и кандидат обвинет за корупција.
Победникот на изборите ќе ја преземе функцијата на 28 јули, наследувајќи го привремениот претседател Хозе Марија Балказар, кој ја презеде функцијата минатата недела откако Хозе Хери беше отповикан. Перу е погодена од хронична политичка нестабилност од 2016 година, при што осум шефови на држави се сменија.
Свет
(Видео) Расте бројот на жртви по обилни дождови во Бразил
Бројот на жртви од обилните дождови што ја погодија југоисточната бразилска држава Минас Жераис се искачи на најмалку 25, а 43 лица сè уште се водат како исчезнати, соопштија локалните власти.
Службите за итни случаи потврдија 18 смртни случаи во градот Хуиз де Фора и седум во Уба, оддалечен околу 110 километри.
❗️⚠️🇧🇷 – A devastating series of heavy rains and extreme weather events struck Juiz de Fora, in Brazil's Minas Gerais state (Zona da Mata region), causing widespread destruction.
A building partially collapsed due to intense rainfall and landslides, with videos circulating… pic.twitter.com/Mwjp9BLPP7
— 🔥🗞The Informant (@theinformant_x) February 24, 2026
Екстремни количини на дожд
Бразилскиот претседател Лула да Силва изрази сочувство на платформата Икс.
„Фокусирани сме на обезбедување хуманитарна помош, враќање на основните услуги, поддршка на бегалците и помош во реконструкцијата“, напиша тој.
Durante escala de viagem em Abu Dhabi, tomei conhecimento da situação das famílias da Zona da Mata Mineira após as fortes chuvas das últimas horas. E determinei pronta mobilização do Governo do Brasil para auxiliar a população da região. Uma equipe de coordenação da Força…
— Lula (@LulaOficial) February 24, 2026
Во Хуиз де Фора, околу 440 луѓе беа принудени да ги напуштат своите домови откако обилните дождови предизвикаа поплави и лизгање на земјиштето. Градоначалникот на градот рече дека ова бил највлажниот февруари во историјата на градот. Количината на дожд била двојно поголема од очекуваната за месецот.
Голем дел од Бразил влегува во врвот на дождовната сезона во текот на летните месеци, од декември до март, и се карактеризира со чести и обилни поројни дождови, грмотевици, поплави и лизгање на земјиштето.

