Култура
Имагинацијата може да го надмине стравот: Пораки за Светскиот ден на театарот за деца и млади
Децата и младите ги почувствуваа последиците од губењето на социјализацијата, самодовербата и надежта, а тоа остави длабока трага на нивното ментално здравје. На нашата млада публика и учесници им треба уметност, култура, театар и претстави повеќе од кога било досега, оние клучни искуства кои го отвораат патот, пошироки перспективи, можност за неможност, забава и чуда, убавина и емоции, искуства кои му даваат смисла на хаотичниот свет и не потсетуваат на блискоста на целото човештво – изјави Сју Џејлс, претседател на Аситеж по повод Светскиот ден на театарот за деца и млади.
Меѓународното здружение го одбележува Светскиот ден на театарот за деца и младинци – 20 март со традиционална порака и специјални програми во кои се нагласува важноста на театарската уметност за најмладите, особено оваа година за време на се уште актуелната пандемска криза и уништувањето на војната.
Заедно со традиционалната порака од претседателот на мрежата, овогодинешната порака од Србија, на покана на националниот центар на таа организација, ја испраќа и наградуваниот актер и режисер во областа на куклениот театар, Јован Каран.
Претседателката на Аситеж, во пораката посочи дека Светскиот ден на театарот за деца и младинци, за кој организацијата традиционално вели: Однесете го детето во театар денес – како потсетување на одговорноста на возрасните да им овозможат на децата и младите да ја искусат уметноста колку што е можно повеќе.
„Носењето на детето во театар значи повторно поврзување со живи претстави, идеи и емоции, врски меѓу луѓето, а значи и негување на правото на децата и младите на уметноста, културата и слободата на самоизразување. Слушањето на децата и младите е многу важно – уште поважно е да ги слушнете и да ја прифатите потребата за промени – изјави таа.
Цитирајќи го Манифестот на таа организација, таа рече дека треба многу повеќе да се направи за да се исполнат обврските на сите земји поврзани со членовите 13 и 31 од Конвенцијата на ОН за правата на детето.
„Ова е особено случај во светлината на актуелната пандемија, воените кризи кои се случуваат во толку многу земји во светот, како и итната потреба за еднаквост и еднакви можности за секое дете да живее во одржлив, безбеден и здрав свет. Уметноста и културата ни даваат можност да го замислиме светот што сакаме да го создадеме со нашите деца и млади луѓе за нив, и затоа се клучни додека работиме за да обезбедиме подобри услови за општеството во кое живееме – рече Џејлс.
Потенцирајќи дека ова е време кога театарот и изведбите во живо се повеќе од неопходни како потврда дека имагинацијата може да го победи стравот, таа посочи дека ова е време кога храброста и убедувањето на уметниците кои создаваат театар и претстави за младата публика ширум светот може да помогне да се создаде простор за ослободување, катарза и изразување на радост на децата и младите, каде и да се.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Почина Кетрин О’Хара
Почина Кетрин О’Хара, легендарна актерка и ѕвезда на серијата Schitt’s Creek и култните филмови Бубимир и Сам дома. Имала 71 година, а веста ја потврдила нејзината менаџерка, пренесе „Пипл“. Засега не се соопштени дополнителни детали.
О’Хара е родена во Торонто во 1954 година и кариерата ја започнала во легендарниот комичарски театар Second City, а потоа стекнала голема популарност со телевизиската емисија SCTV, за која освоила и награда „Еми“.
Филмската публика ја памети по улогите во Бубимир, Сам дома и Сам дома 2, како и по бројни филмови на режисерот Кристофер Гест. Глобална популарност доживеа со улогата на Моура Роуз во Schitt’s Creek, за која во 2020 година освои „Еми“, „Златен глобус“ и награда SAG.
Последните години гостуваше во серии и филмови, меѓу кои The Last of Us и Argylle.
Зад себе ги остави сопругот Бо Велч и нивните два сина.
Фото: скриншот од филмот „Сам дома“
Култура
Почина поетот и преведувач Тихомир Јанчовски
На 58-годишна возраст денеска во Скопје почина поетот и преведувач Тихомир Јанчовски.
Веста за неговото прерано заминување ја соопшти Друштво на писателите на Македонија, изразувајќи длабоко жалење за загубата на еден од најзначајните современи македонски автори и педагози.
Од Друштвото информираат дека за точниот датум и час за испраќање последен поздрав ќе следи дополнително известување.
Јанчовски беше поет, писател, преведувач, професор, музичар, издавач, автор на над триесет книги, пред сè поезија, преводи и (поетски) романи, како и една книга историја („Историја на православното монаштво на територијата на денешна Република Македонија“, Сигмапрес, Скопје, 2010).
Избори од неговата поезија се преведувани и објавувани во различни литературни списанија, застапен е во голем број антологии, а четири од неговите книги се преведени на други јазици. Преведуван е на англиски, француски, словачки, хрватски, албански, босански, грчки, германски, српски, полски, грузиски, персиски и италијански јазик. Тихомир Јанчовски, со својата автентичност и креативност останува еден од најомилените наставници на повеќе генерации средношколци во гимназијата „Орце Николов“, во меѓународното училиште „Нова“ и во Американската гимназија во Скопје.
Култура
Локомотива на Canal 2026 во Витри-сир-Сен (Париз)
Локомотива – Центар за нови иницијативи во уметноста и културата (Северна Македонија) ќе учествува на Canal 2026, дводневна професионална платформа иницирана од CN D – Centre national de la danse.
Настанот обединува 10 француски танцови институции и 6 институции од Балканот (Грција, Словенија, Бугарија, Северна Македонија) и го претставува работењето на 32 уметнички тима преку извадоци/перформанси, разговори, работилници, дебати, проекции и презентации на проекти.
Canal 2026 се одвива во Витри-сир-Сен на три локации—La briqueterie CDCN, MAC VAL – Musée d’art contemporain du Val-de-Marne и Théâtre Jean Vilar, како и на cnd.fr, со онлајн издание што започнува од март 2026.
Локомотива ќе биде претставена од Биљана Тануровска-Ќулавковски, која ќе ја презентира работата на Локомотива и ќе ги претстави кореографките/танчерки од Северна Македонија поврзани со организацијата: Тереза Лазарев и Викторија Илиоска. Дополнително, Биљана Тануровска-Ќулавковски ќе учествува и на дискусија, во петок, 30 јануари (11:00–12:30, во MAC VAL) на тема: „Кои се специфичностите на кореографскиот екосистем на Балканот…?“
Уметнички презентации од Северна Македонија
Викторија Илиоска ќе ја претстави својата уметничка пракса, вклучувајќи ја досегашната работа како и Hope for the Best – Prepare for the Worst, перформативен тренинг што го третира телото како ресурс, а театарскиот диспозитив како заедничка инфраструктура. Развиена во услови на кратења во културата и екстрактивни економии, работата ја поставува публиката како активен материјал на ситуацијата, а не како набљудувач—каде вниманието, физичкото присуство и издржливоста циркулираат како заеднички ресурси. Делото прашува: За што треба да се тренираме како колективно тело за иднината што доаѓа?
Тереза Лазарев ќе ја претстави својата уметничка пракса, вклучувајќи ја досегашната работа како и Passionate Animal, кореографски истражувачки проект што ја истражува врската помеѓу колективната меморија и личната танцова меморија, и прашува како нестабилноста и колапсот го трансформираат телото. Како дел од истражувањето, таа ќе изведе краток танцов сегмент на музика од Александар Гроздановски.
Оваа активност е поддржана од проектот „Култура за развој“ на Владата на Швајцарија, кој го имплементира Хартефакт Фонд, CN D (Centre national de la danse) и Театроскоп – програма иницирана од Францускиот институт, Министерството за култура и Министерството за Европа и надворешни работи.

