Европа
„Не е прашање дали ќе има земјотрес, туку кога“
![](https://makfax.com.mk/wp-content/uploads/2023/02/c3b152f8-9fe2-4387-826a-616d058b3ec2.jpg)
Јосип Аталиќ, градежен инженер и координатор во Хрватскиот центар за земјотресно инженерство, вели дека од последниот голем земјотрес во таа земја во 1999 година, кога загинаа 17.000 луѓе, во Турција почнале сериозни инвестиции.
Но, тоа не беше доволно, вели Аталиќ, додавајќи дека таму има многу стара градба, која е во лоша состојба и дека е многу полоша од градбата во Хрватска.
Турција и Сирија вчера рано наутро беа погодени од земјотрес со јачина од 7,8 степени. По тоа, следуваа уште земјотреси, а над 4.000 луѓе ги загубија животите, но уште многу се под урнатините.
„Да се случеше земјотрес овде во Загреб како во Турција, немаше да беше поинаку. Ќе имавме целосно урнат, уништен град. Во тој дел на Турција градежништвото не е отпорно на земјотреси од оваа јачина. Имаше многу силен земјотрес во 1999 година и оттогаш почна сериозно да се инвестира. Но. од 1999 до 2022 година не се градеше многу, а тоа е сè што се градеше претходно, не е градба што е отпорна на земјотреси“, вели професорот на Градежниот факултет за „Данас.хр“.
По земјотресот во 1999 година, турските институции ја препознаа итната потреба за намалување на ризикот во земјата подложна на земјотреси.
Веќе следната година беше изгласан закон за спроведување задолжителни градежни проверки и градежни инспекции на сите објекти.
Аталиќ нагласува дека зградите изградени во согласност со прописите отпорни на земјотреси сè уште се во малцинство.
„И нивната стара градба е лоша, многу полоша од нашата, а претходните земјотреси им направија голема штета. Штом побараа помош, знаете дека е вистинска драма“, коментира инженерот, пренесува „Индекс.хр“.
Турција долго време е интересна за истражувачите на земјотреси.
Германскиот научен центар за геонауки (ГФЗ) од Потсдам инсталира мерни уреди во Турција уште во 80-тите и ја следи сеизмичката ситуација таму. Резултатите покажуваат дека ризикот од земјотреси е многу висок во целиот регион околу Мраморното Море, на чиј брег се наоѓа Истанбул.
„Не е прашање дали ќе се случи земјотрес, прашање е кога ќе се случи“, рече Марко Бонхоф, сеизмолог од ГФЗ и експерт за регионот уште во 2019 година.
Тој, како и други експерти, оваа оценка ја заснова на искуството од неколку силни земјотреси во текот на историјата на Истанбул, врз основа на мерењата што покажуваат постојано движење на плочите под Мраморното Море и на фактот дека право веднаш до Истанбул има област од зоната на земјотресот, која долго време е сомнително мирна.
„Постојат многу индикации дека областа е заглавена долго време. Се создаваат стресови, кои на крајот ја надминуваат јачината на карпата, а потоа одеднаш се намалуваат во рок од неколку секунди со поместување на двете тектонски плочи за неколку метри“, објасни сеизмологот во интервју со платформата на научното списание ESKP (Earth System Knowledge Platform).
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
![](https://makfax.com.mk/wp-content/uploads/2022/08/makfax_logo_350px.jpg)
Европа
Орбан: Ниту Русија ниту Украина не сака да ја запре војната
![](https://makfax.com.mk/wp-content/uploads/2024/09/orban1.jpg)
Европската Унија треба поблиску да соработува за пазарните и одбранбените прашања, но не и за политичките прашања, како што е миграцијата, бидејќи големите разлики меѓу земјите го прават тоа невозможно, изјави денеска унгарскиот премиер, Виктор Орбан.
„Постојат прашања, дури и егзистенцијални, на кои немаме заеднички одговори, имено војна и мир, миграција, пол, општество базирано на работа, целосно вработување“, рече Орбан на конференција во Италија.
„Ако нè принудите да се здружиме за прашања на кои не се согласуваме, ќе ја расцепите Европската Унија“, рече тој.
Орбан исто така рече дека неговите посети на Киев и Москва на почетокот на оваа година, кои беа критикувани од некои партнери од Европската Унија, доведоа до заклучок дека во овој момент ниту една страна нема намера да постигне мир и да го запре конфликтот.
Унгарскиот лидер смета дека мора да бидат отворени комуникациските линии на двете страни доколку Европа сака да ја прекине војната во Украина. Унгарија, која одржува блиски врски со Русија по инвазијата на Москва на Украина во февруари 2022 година, го презеде шестмесечното претседавање со ЕУ во јули.
По преземањето на кормилото, Орбан го посети Киев, а потоа одеднаш и Москва и Пекинг, пред да присуствува на самитот на НАТО во Вашингтон. Неговата самопрогласена „мировна мисија“ наиде на остри критики од некои водачи на ЕУ, кои го оддалечија блокот од неговите постапки.
Националистот Орбан, кој го поддржува Доналд Трамп на претседателските избори во САД во ноември, изјави денеска дека мирот нема да се постигне без отворени линии на комуникација како со Украина така и со Русија.
Европа
Зеленски: Контролираме 100 населби во Русија, побегнаа кога нѐ видоа дека доаѓаме
![](https://makfax.com.mk/wp-content/uploads/2024/09/zelenski4.jpg)
Украинскиот претседател Володимир Зеленски денеска ги повика западните сојузници да ги игнорираат црвените линии на Москва и да му дозволат на Киев да користи оружје со долг дострел за напади на руска територија, а Вашингтон му вети на Киев дополнителни 250 милиони долари оружје.
Зеленски првпат се појави на редовен собир на украинските сојузници организиран од САД во воздухопловната база Рамштајн во Германија. Тој се обиде да ја претстави опцијата за напади од долг дострел како уште еден начин да се изврши притисок врз Русија да стави крај на две и полгодишната инвазија.
Тој зборуваше во време на висок ризик за украинските сили, кои почнаа ненадејна офанзива во рускиот регион Курск, а руските сили се фокусирани на заземање на источниот украински град Покровск, клучен логистички центар за воените напори на Киев.
„Мораме да имаме способност од долг дострел не само на окупираната територија на Украина туку и на руската територија за Русија да биде мотивирана да бара мир“, рече Зеленски.
Американскиот секретар за одбрана Лојд Остин ја посочи офанзивата во Курск како пример за тоа како Украина работеше за да преземе иницијатива на бојното поле. „Агресорската армија на Кремљ сега е во дефанзива на свој терен“, рече Остин.
Сепак, се чини дека забелешките на Остин се насочени кон пошироките напори на Западот за одржување на кампањата на Украина за одбивање на руските сили од нејзината територија, вклучително и најавата за дополнителна безбедносна помош од 250 милиони долари.
Германија ќе ѝ испорача на Украина дополнителни 12 самоодни хаубици, изјави германскиот министер за одбрана, Борис Писториус, на маргините на состанокот на таканаречената група земји Рамштајн, кои го снабдуваат Киев со оружје.
Зборувајќи со новинарите во американската воздухопловна база Рамштајн во западна Германија во петокот, Писториус рече дека хаубиците ќе доаѓаат од индустријата, а не од воените резерви на земјата.
„Злобата на Путин навлегува длабоко. Москва ја продолжува својата офанзива во источна Украина, особено околу Покровск“, рече Лојд Остин. „Путин ги преместува своите војници во Курск, а Кремљ продолжува да ги бомбардира украинските градови и да ги напаѓа украинските цивили“, додаде тој.
Остин презентира статистика за загинатите во војната и рече дека се проценува дека повеќе од 350.000 руски војници биле убиени или ранети. Тој рече дека украинските сили потонале, уништиле или оштетиле 32 брода на руската морнарица и ја потиснале руската црноморска флота кон исток.
Зеленски рече дека околу 6.000 руски војници биле убиени или ранети во украинската офанзива на Курск. „Денес, контролираме површина од повеќе од 1.300 квадратни километри во областа Курск, која опфаќа 100 населени места“, рече Зеленски додавајќи дека руските сили напуштиле голем дел од таа територија. „Тие побегнаа кога ги видоа нашите сили како се приближуваат“, рече Зеленски.
Од друга страна, Москва ги гаѓа градовите во Украина со проектили и беспилотни летала и ги изврши некои од најголемите напади од почетокот на војната. Украинскиот претседател ги повика претставниците на десетина земји на разговорите во Рамштајн да ги исполнат своите ветувања за снабдување на Киев со дополнителна опрема за одбивање воздушни напади. „Значаен број системи за противвоздушна одбрана сè уште не се испорачани“, предупреди Зеленски.
Европа
(Видео) Русите ракетираа украински град, загина маж, а повредени се и три деца
![](https://makfax.com.mk/wp-content/uploads/2024/09/napad-ukraina.jpg)
Руските сили денеска го гранатираа градот Павлорад во областа Днепропетровск, при што загина најмалку едно лице, а беа повредени 55. Меѓу ранетите има најмалку три деца, соопштија властите.
Меѓу повредените наводно има две момчиња на возраст од 11 и 4 години и едно деветгодишно девојче. Двајца хоспитализирани жители се во тешка состојба, изјави гувернерот Серхиј Лисак.
Russia has just committed another brutal massacre of our civilian population by launching 5 Iskander/North Korean ballistic missiles onto an apartment block in the town of Pavlohrad.
There at least 50 victims with number rising as rescue efforts continue.
The youngest victim is… pic.twitter.com/en1uOBWzYM
— SPRAVDI — Stratcom Centre (@StratcomCentre) September 6, 2024
Според гувернерот, најстарата жртва имала 86 години. Во градот биле пријавени неколку експлозии, а се запалил и стан во повеќекатна зграда. Службите за итни случаи веќе го изгаснаа пожарот и спасија пет лица, изјави гувернерот.
Russian forces launched five Iskander missiles at Pavlohrad in the Dnipropetrovsk Oblast, striking civilian infrastructure. One civilian is confirmed dead, and 55 are injured. As rescue operations continue, the number of victims may yet increase. pic.twitter.com/pTQe6CL5zS
— Iryna Voichuk (@IrynaVoichuk) September 6, 2024
Руските сили ги започнаа нападите со ракети Искандер-М или севернокорејски балистички ракети КН-23 од регионите Воронеж и Ростов, погодувајќи ја цивилната инфраструктура во градот околу 10 часот по локално време, соопшти воздухопловството.