Свет
Трамп: Би ја охрабрил Русија да нападне земја членка на НАТО што не си ги плаќа обврските

Доналд Трамп вели дека ќе ја „охрабри“ Русија да ја нападне секоја членка на НАТО што ќе ги исполни своите обврски од западната воена алијанса. Поранешниот американски претседател призна дека еднаш му рекол на шефот на НАТО дека нема да ја заштити нацијата која неисполнува обврски доколку биде нападната од Русија.
Тој тврди дека на лидерот на НАТО му најавил дека во тој случај ќе ги „охрабри“ агресорите „да прават што сакаат“. Членките на НАТО се обврзуваат да ја бранат секоја нација во блокот што е нападната. Белата куќа ги нарече коментарите на Трамп „ужасни и непромислени“, пишува Би-Би-Си.
Говорејќи за време на вчерашниот митинг во Јужна Каролина, Трамп рече дека ги дал своите коментари за Русија за време на состанокот на лидерите на НАТО. Тој објасни како лидерот на една „голема земја“ претставил хипотетичка ситуација во која не ги исполнува финансиските обврски во рамките на НАТО, но се нашол на напад од Москва.
Трамп рече дека овој лидер го прашал дали САД ќе и помогнат на неговата земја во тоа сценарио. „Реков: „Не плативте? – објасни Трамп.
Портпаролот на Белата куќа истакна дека поранешниот претседател „ја охрабрил инвазијата на нашите најблиски сојузници од убиствени режими“ и ги нарече коментарите „ужасни и неоправдани“. Тој додаде дека изјавата „ја загрозува националната безбедност на САД, глобалната стабилност и домашната економија“.
Трамп, кој најверојатно ќе биде републикански кандидат на овогодинешните претседателски избори во САД, долго го критикуваше НАТО и она што го гледа како прекумерно финансиско оптоварување за Соединетите Држави, што гарантира одбрана на 30 други нации.
Русија ја започна својата целосна инвазија на Украина во 2022 година, откако Трамп веќе ја напушти функцијата. Оттогаш тој се пожали на износот на американските пари испратени во Украина, која не е членка на НАТО. Според податоците на Белата куќа од декември, САД и дадоа на Украина повеќе финансиска помош од која било друга земја, во вкупна вредност од повеќе од 44 милијарди долари од инвазијата во 2022 година.
Републиканците во Конгресот ги блокираа сите нови финансирања од новата година, барајќи строги мерки за ограничување на миграцијата во САД на нејзината јужна граница. Тие го отфрлија дополнетиот предлог-закон кога беше претставен претходно оваа недела.
Трамп го поддржа тоа отфрлање за време на митингот, велејќи дека предлозите дадени од претседателот Бајден се „катастрофални“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Свет
Шпанските винари: Тарифите на Трамп се сериозен удар за винариите, но и за Американците

Шпанската федерација на винарите ја оцени одлуката на американскиот претседател Доналд Трамп за воведување царини од 20 отсто за производите од Европската унија како сериозен удар за шпанските винарии, имајќи предвид дека САД се втор по големина извозен пазар за шпанските вина.
„Овие царини, барем во случајот со виното, се целосно неоправдани бидејќи разликата меѓу постојните царини во ЕУ и САД е минимална“, рече Хозе Луис Бенитез, извршен директор на ФЕВ.
Бенитез предупреди дека оваа мерка ќе им наштети не само на шпанските винари, туку и на американските потрошувачи, „кои консумираат повеќе вино отколку што произведуваат“.
Тој особено посочи дека новите царини најмногу ќе ги погодат малите и средните производители, кои сочинуваат 99 отсто од шпанските винарии, бидејќи имаат помалку можности за диверзификација на извозот и се силно зависни од главните извозни пазари.
Американскиот пазар учествува со околу 13 отсто од вкупниот извоз на шпанско вино. Во 2024 година Шпанија извезла 97 милиони литри вино во САД во вредност од околу 390 милиони евра.
Свет
Трамп не воведе царини за Русија и за Северна Кореја

Во пакетoт нови царински мерки што ги воведе американскиот претседател Доналд Трамп неколку земји не се на списокот, а меѓу нив Русија и Северна Кореја.
За разлика од Кина, Европската Унија или Индија, кои се соочени со драстично зголемување на царините, Москва и Пјонгјанг останаа надвор од опсегот на овој тарифен бран. Причината не е политичка попустливост, туку комбинација од постојни санкции, минимална трговија и геополитички калкулации. Така барем тврди Белата куќа.
Портпаролката на Белата куќа, Каролин Левит, изјави за „Аксиос“ дека Русија не е покриена со царините бидејќи американските санкции веќе спречуваат каква било значајна трговија.
„Сепак, САД сè уште тргуваат повеќе со Русија отколку со земји како Маврициус или Брунеи, кои беа на списокот на Трамп за царини, дури и со оддалечените островски области како Токелау (1.500 жители) во Тихиот океан и Свалбард (2.500 жители) во Арктичкиот круг.
Левит нагласи дека Куба, Белорусија и Северна Кореја исто така се изоставени бидејќи веќе имаат екстремно високи постојни царини и санкции.
Двете земји со години се предмет на опсежни американски санкции. Поради инвазијата на Украина, Русија е под влијание на санкции што влијаат на финансискиот сектор, енергетиката и воената индустрија. Трговијата со САД опадна од 36 милијарди долари во 2021 година на 3,5 милијарди долари во 2024 година, што го прави воведувањето дополнителни царини економски бесмислено.
Северна Кореја е уште поизолирана – американските и меѓународните санкции речиси целосно ја забрануваат трговијата, освен во хуманитарни случаи. Како што коментира аналитичарот Саурав Гош, „нелегалните канали се доминантни, а тарифите нема да имаат никаков реален ефект“.
Во вкупната структура на американската трговска размена Русија и Северна Кореја учествуваат со помалку од 0,1 отсто. Од друга страна, Кина оствари трговски суфицит од речиси 300 милијарди долари со САД во 2024 година поради што е погодена со царинска стапка од дури 34 проценти.
Исклучувањето на Москва и Пјонгјанг може да има и дипломатска заднина. Администрацијата на Доналд Трамп можеби ќе сака да задржи простор за можни преговори – со Русија за Украина и со Северна Кореја за нуклеарната програма.
Европа
Унгарија се повлекува од Меѓународниот кривичен суд

Владата на Унгарија објави дека се повлекува од Меѓународниот кривичен суд, објави „Ројтерс“.
Гергели Гуљас, висок функционер во владата на премиерот Виктор Орбан, го објави потегот неколку часа откако израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху – по кого Меѓународниот кривичен суд издаде налог за апсење – пристигна во земјата во официјална посета.
Орбан му се јави на израелскиот лидер штом беше издадена наредбата минатиот ноември велејќи дека одлуката нема ефект во Унгарија.
Во ноември судиите на Меѓународниот кривичен суд рекоа дека има разумни основи да се верува дека Нетанјаху има кривична одговорност за наводните воени злосторства и злосторствата против човештвото за време на војната меѓу Израел и Хамас.
Нетанјаху ја осуди одлуката на Меѓународниот кривичен суд како антисемитска.
Унгарија е еден од основачите на Меѓународниот кривичен суд, кој има 125 земји членки. САД, Русија, Кина и Израел не ја признаваат неговата јурисдикција, како и некои други држави.
Меѓународниот кривичен суд има овластување да гони поединци обвинети за геноцид, злосторства против човештвото и воени злосторства на територијата на државите потписнички на Римскиот статут, неговиот основачки договор.