Свет
Прва годишнина од почетокот на Арапската пролет
Со очајничкиот чин на самозапалување на 17 декември 2010 година, тунискиот уличен продавач Мохамед Буазизи укажа на немоќта пред корупцијата и ја започна годината на Арапската пролет во текот на која со демонстрации, но и крвави граѓански војни, беа срушени диктаторски режими.
Со очајничкиот чин на самозапалување на 17 декември 2010 година, тунискиот уличен продавач Мохамед Буазизи укажа на немоќта пред корупцијата и ја започна годината на Арапската пролет во текот на која со демонстрации, но и крвави граѓански војни, беа срушени диктаторски режими и целосно беше сменета политичката карта на Блискиот исток.
Дваесетишест годишниот Буазизи оваа недела беше постхумно одликуван со европската мировна награда „Сахаров“. Тој се запали заради тоа што му беше одземено правото да се жали на забраната за продавање овошје, изречена затоа што немал пари да ја подмити полицијата. Неговата смрт беше орозот за демонстрациите против претседателот и неговата клика во оваа туристичка земја со висока стапка на невработеност и на сосема неоправдана сиромаштија.
Тунис: Во неделата кога се навршува една година од почетокот на Арапската револуција, Тунис доби нов претседател и нов мандатар за влада. Тунис беше првата држава која со демонстрации го сруши долгогодишниот недемократски претседател Зине ал-Абидин Бен Али. Тој побегна во Саудиска Арабија, но во отсуство беше осуден на повеќе од 66 години затвор заради проневера на пари, криминал со недвижнини и злоупотреба на власта.
Египет: Во туниските демонстрации загинаа 300 луѓе, но бранот се прошири и на најнаселената арапска држава, Египет. Таму 83-годишниот претседател Хосни Мубарак беше присилен конечно да се повлече од власта по 30 години владеење. Со 830 мртви, египетската револуција беше многу покрвава и многу понеизвесна. Првите слободни избори се уште се во тек, во тек е и судскиот процес против Мубарак, кој доколку биде прогласен за виновен, се соочува со смртна казна.
Либија: Во средината на фебруари оганот на револуцијата ја зафати и Либија, каде што прерасна во крвава граѓанска војна. Во оваа војна беа убиени над 30.000 луѓе, а срушениот лидер Моамар Гадафи беше убиен на 20 октомври, без судење. За неговото убиство ќе има судски процес пред Меѓународниот казнен суд и би можело да биде прогласено за воено злосторство.. Во ноември беше поставена новата, транзициска влада на Либија, која веднаш се соочи со обвинувања за крајна нетранспарентност.
Јемен: Гушењето на демонстрациите против режимот на претседателот Али Абдел Салех однесе стотици животи, а тој дури на 23 ноември потпиша дека ќе си замине од власта за три месеци. Новите избори во оваа најсиромашна арапска земја ќе се одржат на 21 фебруари.
Сирија: Од 15 март, кога започнаа првите демонстрации против режимот на сирискиот претседател Башар ал-Асад, убиени се повеќе од 5.000 луѓе. Наспроти санкциите од Запад и од арапските соседи, режимот и натаму продолжува со репресиите. Во судирите силите лојални на претседателот се вклучија и воените дезертери, кој се борат под знамето на „Слободна Сирија“. Сириската опозиција во странство формираше транзиционен совет, кој меѓународната заедница и Арапската лига ги обвини за пасивност кон настанатите во земјата.
Бахреин: Кралството Бахреин во Персискиот залив во фебруари и во март се соочи со масовни демонстрации на шиитското мнозинство против сунитското кралско семејство, на кого во помош му пристигнаа саудиските војници. Независна комисија утврди дека власта употребила неоправдана сила, а кралското семејство го прифати извештајот, но не презема никакви чекори.
Јордан: Во кралството Јордан од јануари постои движење кое бара политички и економски слободи и сузбивање на корупцијата. Никој не го става под знак на прашање опстојувањето на монархијата.
Мароко: Со промената на уставот, кралството Мароко одговори на демонстрациите со кои се бараа политички реформи. Умерените исламисти победија на парламентарните избори и нивниот претседател беше назначен за премиер на земјата. /крај/хина/сс/
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Кралот Чарлс ја поддржува истрагата за врските на неговиот брат Ендру со Џефри Епстин
Бакингемската палата денеска соопшти дека кралот Чарлс Трети ќе ѝ даде поддршка на британската полиција која ги испитува наводите дека поранешниот принц Ендру му проследувал доверливи информации на осудениот сексуален престапник Џефри Епстин.
Соопштението следува откако полицијата потврди дека ги разгледува тврдењата според кои Ендру Маунтбатен-Виндзор во 2010 година му испраќал на Епстин извештаи поврзани со трговија.
Полицијата од областа Темз Вели, која е надлежна за регионите западно од Лондон, вклучително и Виндзор каде што се наоѓала поранешната резиденција на членот на кралското семејство, покренала истрага по медиумските објави за мејлови што укажуваат дека тогашниот принц му испраќал на Епстин извештаи од својата турнеја во Југоисточна Азија во 2010 година, кога бил британски пратеник за меѓународна трговија.
Кабинетот на принцот Вилијам соопшти дека тој е „длабоко загрижен“ поради откритијата што произлегуваат од американската истрага поврзана со починатиот сексуален престапник.
Свет
Маск: САД 1.000 посто ќе банкротираат без вештачка интелигенција и роботи
Извршниот директор на „Тесла“, Илон Маск, предупреди дека експлозијата на американскиот јавен долг може да доведе до финансиски колапс на САД доколку вештачката интелигенција и роботиката не ја трансформираат економијата, јавува „Форбс“
Во интервју за подкастерот Дваркеш Пател, Маск изјави дека без масовна примена на ВИ и роботи, САД „1000% ќе банкротираат“. Тој посочи дека јавниот долг достигнал 38,5 билиони долари, а каматите изнесуваат околу еден билион долари годишно, што веќе го надминува воениот буџет.
Маск објасни дека неговата поддршка за кратење на државната потрошувачка, додека го водел Одделот за ефикасност на владата (DOGE), имала цел да се забави „неодржливата фискална траекторија“ и да се добие време додека новите технологии го поттикнат економскиот раст.
Тој предупреди дека масовната автоматизација може да доведе и до силна дефлација, бидејќи производството на добра и услуги би растело побрзо од паричната маса.
Сепак, експертите посочуваат дека САД имаат предности – доларот е светска резервна валута, а Министерството за финансии може да се задолжува по релативно ниски каматни стапки. Комитетот за одговорен федерален буџет предупреди дека, иако е невозможно да се предвиди точен момент, некаква фискална криза е речиси неизбежна доколку не се промени насоката на фискалната политика.
Свет
Соработничката на Епстин бара помилување од Трамп за да сведочи пред Конгресот
Партнерката на американскиот финансиски магнат и осуден сексуален престапник Џефри Епстин, Гилен Максвел, е подготвена да сведочи пред Комитетот за надзор на Претставничкиот дом на американскиот Конгрес доколку ѝ биде одобрено помилување или намалување на казната од страна на претседателот на САД, Доналд Трамп, соопшти нејзиниот адвокат, Дејвид Маркус.
Претходно, Максвел одби да сведочи, повикувајќи се на уставното право да молчи и одбивајќи да одговара на прашањата на членовите на комитетот.
„Ако овој комитет и американската јавност навистина сакаат да ја слушнат нефилтрираната вистина за тоа што се случило, постои едноставен пат. Госпоѓа Максвел е подготвена да зборува целосно и искрено ако претседателот Трамп ѝ одобри помилување“, напиша Маркус на социјалната мрежа Икс.
Како причина за одбивањето да сведочи, одбраната наведе дека е во тек постапка за преиспитување на законитоста на пресудата, тврдејќи дека осудителната пресуда се темели на „фундаментално неправедно судење“.
Во соопштението се наведува и дека дел од поротниците за време на изборот на поротата дале неточни изјави за да бидат избрани, како и дека администрацијата наводно ветила имунитет, кој потоа бил прекршен – нешто што, според адвокатот, го потврдуваат новообјавените документи.
„Само таа може да даде целосен приказ на настаните. Вистината е важна, дури и ако на некого не му се допаѓа“, наведува Маркус, додавајќи дека ниту Трамп ниту поранешниот претседател Бил Клинтон „не учествувале во никакви незаконски дејствија“ и дека Максвел може да објасни зошто.
Претседавачот на Комитетот за надзор, републиканецот Џејмс Комер, ја оцени одлуката на Максвел да се повика на правото на молчење како „многу разочарувачка“, истакнувајќи дека пратениците имале бројни прашања за кривичните дела и можните соучесници.
Демократите во комитетот ја обвинија Максвел дека се обидува да „купи помилување“ со одбивањето да сведочи.
Според Си-Ен-Ен, Трамп досега не ја исклучил можноста да ѝ одобри помилување или намалување на казната.
Трамп и Клинтон, чии имиња се појавуваат во документите објавени од американското Министерство за правда, негираа било каква вмешаност во незаконски активности поврзани со Епстин.
Гилен Максвел во 2021 година беше прогласена за виновна за улогата во сексуалното злоупотребување малолетнички организирано од Епстин и беше осудена на 20 години затвор.
Џефри Епстин во 2019 година беше обвинет пред федерален суд во Менхетен за трговија со малолетници со цел сексуална експлоатација. Тој беше пронајден обесен во својата ќелија додека го чекаше судењето, а неговата смрт официјално беше прогласена за самоубиство.

