Економија
„Проект Робин Худ“ – македонски стартап кој разви вештачка интелигенција
Експоненцијалниот раст на технолошки иновации во последните декади редовно го обликува општеството, придонесувајќи во промените во секојдневниот живот, па се до клучни иновации во глобалната економија, овозможувајќи моќта да се промени светот да биде кај секого.
Можеби звучи неверојатно, но и Македонија е дел од еден ваков подвиг, па така новиот македонски стартап “Проект Робин Худ” во соработка со швајцарската Финтек Компанија MW Finance, разви вештачка интелегенција која во текот на наредните години ќе помогне во зголемувањето на растот на глобалниот стандард на живеење, притоа распоредувајќи големи количества на средства низ добротворни организации и истражувачки институти.
Го прашавме основачот на Проект Робин Худ, Диме Галапчев, во кратки зборови да објасни што е нивниот продукт.
„Проектот Робин Худ на некој начин е целосно ликвидно инвестиционо решение овозможено од вештачка интелегенција, која што при отварање на стотици микро трговии на светската девизна берза прави конзистентни профити, од кои дел автоматски се распоредуваат низ добротворни организации одбрани од корисникот, и сето тоа компактно овозможено преку една едноставна за користење мобилна апликација која ќе биде достапна за сите.” објаснува Галапчев.
Според него, корисниците ќе можат во секој момент да додадат или извадат пари во/од нивната Робин Худ сметка, од која што вештачката интелегенција наречена “Квантен Скалпер” автоматски ги превзема средствата за да работи со нив, секојдневно зголемувајќи ја нивната вредност без разлика на тоа што се случува со глобалната економија.
За тоа на кој начин работи вештачката интелегенција го прашавме нејзиниот креатор, Лорент Давид, белгиски иноватор кој во последните 10 години беше клучен дел од развивањето на нови технологии не само во секторот на финансии, туку и во здраствениот сектор, како и во растечката блокчеин технологија која што веќе активно го освојува светот
„Квантниот Скалпер користи парови од 8те главни валути (USD, CAD, GBP, EUR, CHF, AUD, NZD, JPY). Покрај тоа што се најстабилните валути во глобалната економија, тие исто така доаѓаат од држави кои имаат доволен број на јавни информации кои се користат за успешно анализирање и предвидување на кратки движења помеѓу валутите набројани горе,” вели Лорент.
„Нашиот систем е насочен само кон отварање на многу мали позиции на дневна база, со тоа ефективно го намалува долготраењето на една трговија и ова ни дозволува да ги искористиме сите движења на пазарот наместо да се обидуваме некои да ги избегнеме,” додаде тој.
Иако деталната стратегија е доверлива, тимот позади Проектот Робин Худ сепак сподели одредени детали.
“Системот е автоматски прилагоден на карактеристиките на однесување на паровите, врз основа на нестабилноста на парот како и природата на движење. Нашиот систем е секогаш подготвен со план Б , бидејќи веруваме дека со алгоритамското тргување, управувањето со трговијата е 90% од победничката стратегија.”
Околу тоа како вештачката интелегенција донесува одлуки што и кога да купе/продаде, иноваторите велат дека системот е постојано поврзан со светската берза.
“Системот ја следи целата светска берза и нејзините движења, постојано прилагодувајќи и еволуирајќи. Тој е постојано поврзан со различни институции и организации од кои се собираат во живо податоци за економските настани што ги движат цените, ова вклучува податоци од Светска банка, национални статистички институции, интернационални банки, влади, невладини, медиуми, тинктенкови, и др.”
Како дел од процесот за менаџирање на ризикот, иноваторите позади Проектот Робин Худ исто така развија 5 различни вештачки интелегенции кои што се обучувани на различни бази на податоци со различни стратегии и алгоритми. Овие други системи се постојано подготвени доколку примарниот ситем не работи според стандардите, другите да ја превземаат контролата со многу побезбедна и стабилна стратегија, но поради тоа месечните профити на резервните системи би биле помали за 3 до 5 пати.
Околу тоа кој е ризикот и како системот е тестиран, Галапчев посочи кон неутралната ревизорска компанија Myfxbook, која што двојно ги проверува сите податоци за тестирањето на нивите системи, кои исто така се потврдени од нив, како и од брокерската куќа.
Според Myfxbook главната ВИ, т.е. “Квантен Скалпер”, во последните 7 месеци на активност без никакви проблеми носи средна вредност од 20% месечно, со ризик фактор помал од 0.01% за да се загуби само 10% од балансот.
Како дел од целосната транспарентност што тимот на Робин Худ ја нуди, исто така се и дополнителени тестови кои кои преку симулација на светската девизна берза од 2010 до 2021 година докажаа дека системот е стабилен и конзистентен во своите резултати.
Според Галапчев, следната фаза е довршување на мобилната апликација која што на корисниците ќе им овозможи едноставен и брз пристап, кои исто така, додека ВИ ја зголемува вредноста на балансот, ќе можат да ги следат регистрираните непрофитни проекти, инволвирајќи се во нив и одлучувајќи каде и како дел од профитот би бил распределен.
За сите оние кои сега сакаат да го зголемат својот капитал, додека истовремено донираат и помагаат таму каде што тоа значи, Проектот Робин Худ е веќе активен. Но додека апликацијата е сеуште во изработка, корисниците ќе мора да се регистрираат преку нивниот партнер, наградуваната ECN брокерска куќа и провајдер на брокерски софтвери од Сингапур, Lirunex, кој нуди еден од најдобрите услови за висок трговски обем за клиенти од целиот свет. Нивниот широк спектар на лиценци и регулативи заедно со нивната напредна платформа и софтвер за управување со пари создаваат најдобра средина за вештачката интелегенција да ги обезбеди очекуваните резултати.
Од страна на очекувања, и Галапчев и Давидс како претпазливост препорачуваат корисниците да очекуваат пораст на личниот капитал од околу 5% месечено, без разлика тоа што сите тестирања и активни резултати укажуваат дека ако се задржи трендот, корисникот може да очекува до 10% месечно, или во други зборови, дуплирање на капиталот во рок од една година.
За следните фази на развој, тимот позади Проектот Робин Худ отвара јавен повик за сите заинтересирани што сакат да се вклучат во овој потфат, од инвеститори, до девелопери, дизајнери, како и најважното, невладини, непрофитни, истражувачки, и други добротворни организации кои имаат потреба од стабилно финансирање без да бидат товар на своите донатори.
Сите заинтересирани можат да го посетат нивниот прелиминарен сајт, www.robinthehood.net, или да испратат мејл на [email protected].
(ПР)
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Македонски производи во износ од 15,5 милиони евра извезени преку мрежата на Лидл во 2025 година
Извозот на македонски производи во 2025 година преку продажната мрежа на Лидл достигна 15,5 милиони евра, што е јасен показател за извозниот потенцијал на домашните производи и можноста за пласман на европските пазари што ја нуди Лидл. Ова претставува огромен раст, во споредба со 5 милиони евра извоз во 2024 година и 570 илјади евра во 2023 година.
Странските пазари најголем интерес покажаа за трпезното грозје, од кое беа реализирани приходи од 3,3 милиони евра, а имаше најголем пласман во Полска. Одлични резултати имаше и од извозот на јагнешко месо во Бугарија, чија продажба донесе прилив од 2,2 милиони евра.
Дека свежото овошје и зеленчук се еден од домашните извозни адути покажа податокот според кој од вкупниот износ од 15,5 милиони евра, во минатата година беше реализиран извоз од 5 милиони евра. Преку мрежата на Лидл се извезени 15 вида од овие земјоделски култури, од преку десет добавувачи. Петте најизвезувани производи беа грозје, зелка, пиперка, моркови и домати, кои одлично поминаа во Бугарија, Германија, Романија, Полска, Словачка, Србија, Чешка и други земји. Во рамки на редовниот извоз од 7 милиони евра доминираа конзервираните производи, со остварени продажби во странство од 5,8 милиони евра, по што следуваат кондиторските, млечните производи, како и виното и пијалаците.
„Постои голем потенцијал за извоз на македонските производи. За нас во Лидл е успех што можеме да ги поддржиме и да бидеме мост за македонските производи кон европските пазари. Постојано соработуваме со производители од земјава и сме особено горди што на десетици компании можеме да им помогнеме во процесите на сертификација, зголемување и унапредување на капацитетите за производство и да овозможиме извоз на европските пазари“ изјави Стефан Георгиев, комерцијален директор на Лидл Северна Македонија.
Преку иницијативата „Македонска недела“, Лидл во претходните две години организираше 22 промоции во маркетите во Бугарија, Словенија, Србија и Хрватска, со понуда на над 70 македонски производи од 17 добавувачи и над 2.200 палети производи, правејќи ги многу повидливи и препознатливи за странските потрошувачи.
Лидл се позиционира како сериозен и значаен партнер на македонската економија, со мерливи резултати во извозот на домашни производи и конкретна поддршка на домашните компании. Со отворањето на маркети низ целата земја компанијата очекува зајакната соработка со домашните производители, со цел на потрошувачите да им понуди широк спектар на квалитетни производи по пристапни цени.
(ПР)
Економија
Забрзување на енергетската транзиција: Јасен план и координиран пристап – одржан состанок на JETIP Инвестициската платформа
Денеска се одржа четвртиот координациски состанок на Инвестициската платформа за праведна енергетска транзиција (JETIP – Just Energy Transition Investment Platform), на кој клучните актери разговараа за напредокот во политиките, планирањето и регулаторните реформи што ја поддржуваат праведната енергетска транзиција на Северна Македонија.
Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, г-ѓа Сања Божиновска, истакна дека во изминатиот период Министерството е фокусирано на зајакнување на политичките и планските основи неопходни за ефективна имплементација на Инвестициската платформа.
Во таа насока, подготвени се два Годишни планови за развој на енергетскиот сектор за 2025 и 2026 година, усогласени со приоритетите на праведната транзиција, кои обезбедуваат јасна краткорочна рамка за реализација на проектите и подготвеност за инвестиции.
Паралелно, Националниот план за енергија и клима ја заврши фазата на јавни консултации и влезе во завршна фаза на финализација. НЕПК ги обединува целите за декарбонизација, развојот на обновливите извори на енергија и потребите за флексибилност на енергетскиот систем, со посебен фокус на регионите погодени од транзицијата од јаглен. По неговото усвојување, Планот ќе претставува стабилна основа за јавните и приватните инвестициски одлуки.
На регулаторен план, во завршна фаза е и подготовката на Законот за обновливи извори на енергија, со чијштоo усвојување ќе се создадат услови за значително забрзување на инвестициите и исполнување на целите за декарбонизација.
Овие активности не претставуваат изолирани реформи, туку овозможувачки чекори за реализација на проектната рамка на Инвестициската платформа.
Владата уште еднаш ја потврди својата силна посветеност на праведната енергетска транзиција, поддржувајќи ја Инвестициската платформа како клучен механизам за координација, инвестиции и забрзана имплементација на реформите.
Економија
НБРМ: Усвоен Кварталниот извештај, макроекономските движења во согласност со очекувањата на Народната банка
Советот на Народната банка, на седницата одржана на 3 февруари 2026 година, го усвои Кварталниот извештај, во кој се наведува дека макроекономските показатели упатуваат на стабилни остварувања во најважните сегменти на економијата и во најголем дел се во согласност со октомвриските проекции на Народната банка. Домашната инфлација очекувано забави под влијание на забавувањето на базичната инфлација, а домашната економската активност умерено забрза. Банкарскиот сектор и натаму остварува солиден раст на депозитната база и кредитната активност, а девизните резерви се задржуваат на соодветно и сигурно ниво.
Народната банка продолжи со унапредувањето на својот оперативен инструментариум заради поддршка на ефикасното спроведување на монетарната политика. Во последниот квартал од 2025 година, таа изврши приспособување на оперативната монетарна рамка заради подобрување на управувањето со ликвидноста и зајакнување на монетарната трансмисија. Со измените се става посилен акцент на инструментите со пократок рок на достасување и на почестите операции, што овозможува поефикасно пренесување на монетарните сигнали до краткорочните каматни стапки на пазарот на пари, без да се менува поставеноста на монетарната политика.
Во Кварталниот извештај се наведува дека во четвртото тримесечје од 2025 година годишната стапка на инфлација изнесуваше 4,2%, што претставува очекувано забавување. Инфлацијата за целата 2025 година, во просек, изнесува 4,1%, што е близу до октомвриските согледувања. Според октомвриските оцени, за 2026 година и на среден рок се очекува забавување на инфлацијата и постепено враќање кон историскиот просек. Сепак, и понатаму постојат одредени ризици, при што главните извори на неизвесност се поврзани со движењата на цените на примарните производи на светските берзи, геополитичките тензии и процесите на трговска фрагментација, како и со одредени домашни фактори што влијаат врз побарувачката.
Во третиот квартал од 2025 година, реалниот годишен раст на бруто домашниот производ забрза и од 3,5% во претходното тримесечје се искачи на 3,8%, што е малку повеќе од оцената во рамките на октомврискиот циклус проекции. Според основното сценарио од октомври, за целата 2025 година се очекува забрзување на економскиот раст којшто би изнесувал 3,5% (3,0% во 2024 година), а во 2026 година, како и на среден рок дополнително би се засилил и би достигнал 4,0%.
На крајот на 2025 година, нивото на девизните резерви достигна 4.920,5 милиони евра и според сите релевантни показатели, обезбедува соодветна поддршка за одржување на стабилноста на домашната валута.
Податоците од монетарниот сектор укажуваат на натамошна солидна кредитна поддршка за економијата и зајакнување на депозитната база на банките. Во четвртиот квартал од 2025 година, годишниот раст на вкупните кредити изнесуваше 13%, при годишен раст и на депозитите од 10%, што е малку над нивото проектирано за крајот на годината.
На седницата, Советот на Народната банка разгледа и други точки поврзани со тековното работење на Банката.

