Контакт

Економија

Дали Македонија се наоѓа во економска криза?

Објавено пред

Анализа на ЦЕА: Светската економска криза и дилемите во Македонија

dobivaj vesti na viber

Од терапијата која ќе ја применат фискалната и монетарната власт ќе зависи дали вирусот ќе премине во грип или ќе поминеме само со кашлање и настинка. Меѓутоа, кај нас се јавува уште еден проблем: економијата ја лечат двајца доктори кои даваат различна дијагноза и со различен третман сакаат да ја оздрават економијата. Која дијагноза е исправна и кој третман е поповолен, останува времето да покажеПишува: Борче ТРЕНОВСКИПрашање кое е поставувано многупати, меѓутоа во последно време неговиот одговор е повеќе од јасен – Македонија се наоѓа во економска криза. Во почетокот постоеше дилема дали кај нас има криза, кога ќе нè погоди, дури се надевавме дека ќе нè одмине и ќе оствариме солиден економски раст. Меѓутоа, светската економија е како голем брод: ако на едната страна на бродот има дупка, целиот брод ќе се наполни со вода. Изјавите од типот: “Добро е, дупката е на другата страна од бродот” нè утешија, но само за кратко. Најновите прогнози на ММФ велат дека светскиот раст ќе премине во негативна зона и во 2009 г. светскиот БДП ќе се намали од 0,5% до 1%, што ни дава право веќе да зборуваме за светска економска криза, а не за светска финансиска криза. Последниот квартал од минатата година и изминатите три месеци од тековната година сведочат за ефектите од кризата врз нашата економија – Стапката на раст на БДП за 2008 г. е 5%, додека за четвртото тромесечје изнесува 2,1% во однос на истото 2007 г. Физичкиот обем на индустриско производство во последниот квартал на 2008 г. забележа пад од 7,6%, кој стана поинтензивен во првиот месец на 2009 г. и достигна 16,7%. Забави растот на потрошувачката на домаќинствата, каде што во последниот квартал на 2008 г. е забележан пад на вредноста на  прометот за 5,1%. Следствено на тоа, поради затегнатите кредитни услови (ригорозните услови за кредитирање и повисоките каматни стапки) и песимистичките очекувања за глобалната рецесија има забавување и на инвестиционата активност во приватниот сектор. Како резултат на тоа расте невработеноста – бројот на невработени само во февруари 2009 г. во однос на декември 2008 г. се зголемил за 2,3%. Стапката на инфлација исто така забавува, при што просечната и годишна инфлација во февруари изнесуваат 1,2% и 0,7%, соодветно. На овој начин се отвора магичниот круг на економските кризи – помала побарувачка, потешко доаѓање до кредити, помала инвестициона активност, помало производство, поголема невработеност, потешко исплаќање на своите обврски (кредити), проблеми со ликвидноста на банките итн. МБИ-10 во 2008 г. се намали за 73,3%. Во 2008 г. во надворешниот сектор е остварен досега највисок дефицит во тековната сметка од 12,7% од БДП (поголем за 5,5 процентни поени од претходната година). Во првите два месеца од годината извозот и увозот забележаа значително намалување од 36,8% и 16,6%, соодветно. Од овој краток преглед на ситуацијата во која се наоѓаме ни станува јасно дека нашата економија е инфицирана од светскиот вирус и дека ì е потребна соодветна терапија да се одржи на нозе. Од терапијата која ќе ја применат фискалната и монетарната власт ќе зависи дали вирусот ќе премине во грип или ќе поминеме само со кашлање и настинка. Меѓутоа, кај нас се јавува уште еден проблем, економијата ја лечат двајца доктори кои даваат различна дијагноза и со различен третман сакаат да ја оздрават економијата. Која дијагноза е исправна и кој третман е поповолен, останува времето да покаже.ШТО ПРЕЗЕМА, А ШТО ТРЕБА ДА ПРЕЗЕМЕ ВЛАДАТАВладата во моментот кога сфати дека светската економска криза нема да ја одмине нашата земја, следејќи го примерот на другите земји кои беа во истата “каша” донесе пакет-мерки за излез од кризата. Земјите кои беа погодени од кризата обично своите пакети-мерки ги насочуваа кон зголемување на потрошувачката од страна на населението, поддршка за реалниот сектор, мерки за одржување на нивото на вработеност, олеснување на добивањето кредити итн. Пакетот за излез од кризата нашата Влада го донесе кон крајот на декември 2008 г., неговата вредност беше проценета на 330 милиони евра и содржеше мерки со кои се отпишуваа обврски како и определени даночни олеснувања. Меѓутоа, како што одминува времето, станува јасно дека сетот мерки донесен од Владата треба да се освежи, од една страна поради скромните резултати кои ги дава, а од друга поради неговото влијание претежно на компаниите кои и пред кризата се наоѓаа во лоша состојба. Јасно е дека голем дел од светските економии во моментот своите пакети за излез од кризата ги базираат на експанзивна  фискална политика, меѓутоа околностите во кои се наоѓа нашата економија ни налага да бидеме внимателни кога чекориме во таа насока. Владата веќе проектираше буџетски дефицит од 2,8% кој вклучува развоен дел, се најавува инвестициона програма тешка 8 милијарди евра (2009-2016 г.), нови субвенции во земјоделството, здравствено осигурување за сите итн. Меѓутоа, исто така станува јасно дека поради намалената активност во економијата, приходите во буџетот ќе бидат помали, а буџетскиот дефицит поголем од 2,8%. Во таа насока во скоро време најверојатно ќе мора да се склучи нов аранжман со ММФ кој од една страна ќе обезбеди финансиска поддршка, а од друга “меко” ограничување на капиталните трошоци и “цврста” контрола на тековните трошења во буџетот. Во таа насока новите мерки кои ќе ги носи Владата треба да содржат: мерки за финансиска и стручна поддршка на малите и средни бизниси, субвенционирање на каматите за кредити во загрозените сектори, давање гаранции за кредити во загрозените сектори, мерки за зголемување на нивото на вработеност, промовирање и агресивна потрага по СДИ итн. Меѓутоа, тука се јавува уште еден проблем – експанзивната политика која ја води Владата во услови на финансиска криза се судира со режимот на фиксен девизен курс, бранет од НБРМ. Наддавањето од страна на НБРМ и Владата за слободните парични средства преку издавање благајнички и државни записи е огледало на координацијата и соработката меѓу носителите на економската политика кај нас. Водењето на некоординирана политика меѓу фискалната и монетарната власт е недопустливо во време на финансиска криза. Владата издава државни записи за да го полни буџетот и да троши, додека НБРМ издава благајнички записи за да ја задржи стабилноста на девизниот курс. Владата има економски, социјални и политички цели, додека НБРМ има цел да одржува стабилно ниво на цени во економијата. Од тука јасно се гледа дека различните цели можат да бидат контрадикторни, меѓутоа Владата и НБРМ мораат да најдат компромисно решение, зашто секој погрешен потег ќе биде на штета на граѓаните, економијата и нашата иднина.ДАЛИ ТРЕБА ДА ДОЈДЕ ДО ДЕВАЛВАЦИЈА НА ДЕНАРОТ?Тоа е едно од најексплоатираните прашања (дилеми) од сите медиуми, што предизвикува психолошки ефекти и стимулира реакции од граѓаните на девизниот пазар. Во ова време на економска криза има некои околности и услови кои нè наведуваат на такво размислување и го оправдуваат ваквото решение, кое претставува нож со две острици: се намалуваат приливите од извоз (поради намалените цени на светските пазари и намалената побарувачка од нашите трговски партнери, во првите 2 месеци извозот забележа значително годишно намалување 36,8%); има сè помалку странски директни инвестиции поради тоа што инвеститорите во ова турбулентно време се повнимателни каде го ги инвестираат својот капитал, а некои од нив се соочуваат со финансиски проблеми и во “своите домови” (пад на годишно ниво од 19%); глобалната финансиска нестабилност и недостигот од ликвидност условија продажба на хартии од вредност од страна на странските инвеститори, како сопственички така и должнички (во јануари 2009 г. учеството на странските инвеститори на страната на купувањата изнесува 41,45%  на продажбата 71,44%); трговскиот дефицит во периодот јануари-ноември 2008 г. бележи зголемување за 2,8 пати во однос на истиот период лани; од друга страна, стапката на покриеност на трговскиот дефицит со приватни трансфери од 91,4% во периодот јануари-ноември 2007 г. е намалена на 55,9% во однос на истиот период лани. Овие информации нè наведуваат да размислуваме во насока дека девалвацијата е решението кое би ги подобрило перформансите на нашата економија и би нè транспортирало преку кризата без да го допреме врелиот асфалт. Меѓутоа, пред да се одлучиме дали да ја девалвираме нашата валута, да ги разгледаме аргументите кои постојат за и против девалвацијата. Ефекти кои би ги постигнале доколку девалвира нашата валута: нема повеќе да имаме намалување на девизните резерви за одбрана на девизниот курс (кои 01.01 до 20.03.2009 г. на нето-основа се намалиле за 181 милион евра); ќе се дестимулира увозот; ќе се зголеми производството – пред сè на извозните компании; со тоа ќе се зголеми извозот, што понатаму би водело до намалување на трговскиот дефицит (ова е дискутабилно). Меѓутоа, од другата страна на вагата да ги ставиме негативните ефекти кои би следеле по девалвирање на нашата валута која долго време ја брани нашата стабилност: во увозно зависна земја како Македонија девалвацијата ќе го поскапи увозот и ќе ја поттикне инфлацијата; ќе се зголемат трошоците и неизвесноста на голем број домашни фирми кои се увозно зависни; ќе биде погоден стандардот на работниците во секторите каде што платите се ригидни; ќе има нарушување на макроекономската стабилност (барем во почетокот); не треба де се занемари и ефектот кој би го имала девалвацијата на ликвидноста и способноста на населението и претпријатијата (па следствено и врз ликвидноста на банките) за враќање на кредитите кон банките, кои обично се деноминирани во денари меѓутоа со девизна клаузула; дополнителен проблем претставува и нето-задолженоста на домашната економија кон странство итн. Доколку го имаме предвид сето она што е погоре кажано, треба да бидеме особено внимателни кога треба да дадеме одговор на прашањето – дали е време за девалвација? Дури и самата дискусија (психолошкиот ефект) и сомнежот кој го предизвикува ова прашање (некои сè уште не го заборавиле вкусот на девалвацијата од 1997 г.), влијае на нашите постапки и врши притисокот врз девизниот курс. Вадењето на аргументите за и против девалвацијата, земајќи ги предвид и другите околности во кои се наоѓаме нè води до заклучокот дека барем во догледно време, нема потреба од девалвација и дека доколку би ја девалвирале нашата валута, ефектите би биле повеќе негативни отколку позитивни. Народната банка води внимателна и транспарентна монетарна политика (гувернерот изјави дека до последен момент ќе го брани сегашниот курс), има доволно девизни резерви и способност да го одбрани сидрото на нашата стабилност. ДАЛИ МАКЕДОНИЈА ТРЕБА ДА СЕ ПОДГОТВУВА ЗА ПРИФАЌАЊЕТО НА ЕВРОТО?Ова прашање (дилема) се поставува со таква леснотија што многу луѓе даваат и едноставен одговор – да го прифатиме еврото, па тоа ќе ги реши сите наши проблеми. Во ситуацијата во која се наоѓаме секое решение ни изгледа логично и секоја алтернатива поволна. Меѓутоа ова прашање, како и прашањето за девалвацијата влече со себе низа други дилеми и проблеми кои треба да се анализираат и пред поставување на прашањето. Пред да дадеме одговор на ова прашање, да ги разгледаме позитивните и негативните страни на оваа одлука. Што би постигнале доколку го прифатиме еврото: би се елиминирал ризикот од девизен курс; би се зголемила размената со странство; следствено на тоа би се зголемил и приливот на странски директни инвестиции; каматните стапки ќе паднат и ќе конвергираат кон оние на евро-зоната; падот на каматните стапки би требало да ги зголеми инвестициите и производството. Негативните ефекти од  прифаќање на еврото (политички и економски): Политички – доколку го прифатиме еднострано (зашто во блиска иднина нема друг начин) еврото би го навлекле гневот на Европската Унија која се противи на таквата практика. Ние сме земја-кандидат за влез во Европската Унија, според тоа таквата одлука би била една црна дамка во нашето досие и би имала натаму негативни реперкусии врз преговорите за влез во Унијата. Ние најдобро знаеме дека понекогаш политичките фактори се посилни од економските и имаат пресудно влијание врз постапките кои се преземаат; Економски – треба да имаме економска структура и животен стандард близок до оној во Европската Унија, во спротивно неизбежни се големи дисторзии со кои ќе се соочи нашата економија. Нашата економија ја нема потребната мобилност на работната сила и капиталот, недоволна е диверзификација на производството и извозот, недоволен е степенот на развиеност на финансиските пазари и скромно е нивото на развиеност и потенцијалот за растеж. Доколку се прифати еврото, монетарната политика ќе ја изгуби својата автономија (која преминува во рацете на Европската централна банка) и можноста да делува како кредитор во крајна инстанца за загрозените финансиски институции – што во време на глобална финансиска криза е од исклучителна важност. Дополнителен проблем кој би се појавил е курсот на денарот (по кој би се извршила конверзијата), кој треба да биде урамнотежен за да немаме проблеми со конкурентноста на увозот и извозот. Од анализата за и против воведување на еврото јасно се гледа дека и покрај позитивните ефекти кои би следеле од едностраното воведување на еврото (посебно денес, во време на глобална економска криза), нашата земја сè уште е далеку и не е подготвена да го прифати еврото, во прв план поради наведените економски причини, а да не ги спомнуваме политичките фактори кои се непремостливи.ШТО ТРЕБА ДА ПРЕЗЕМЕ НБМ СО ЦЕЛ ДА СЕ УБЛАЖИ УДАРОТ ОД КРИЗАТА? Карактеристиките на нашата економија и негативните искуства кои ги имавме нè водат до заклучокот дека стабилниот девизен курс на денарот има огромно значење за ценовната стабилност и позитивните очекувања на економските субјекти во врска со макроекономскиот амбиент. Минатата година НБРМ имаше многу работа – во првите три квартали ја затегна монетарната политика за да се справи со инфлацијата предизвикана од порастот на цените на храната и нафтата на светските пазари; во последниот квартал од минатата година и во текот на последните 2 месеца води рестриктивна монетарна политика (задолжителен депозит, мерки на внимателно работење на банките, повисока стапка на благајничките записи) за да се справи со светската економска криза, која затропа и на нашите порти. Драматичниот пад на побарувачката за нашите извозни производи, растот на платите и пензиите, високата буџетска потрошувачка, негативните очекувања за стабилноста на девизниот курс, почнаа да ги нагризуваат девизните резерви и да вршат притисок на девизниот курс. За одржување на рамнотежата на девизниот пазар НБРМ во последниот квартал на минатата година продаде на нето-основа девизи во износ од 163,3 милиони евра, а во периодот од 01.01 до 20.03.2009 г. исто така на нето-основа 181 милион евра. Монетарната политика која ја води НБРМ е повеќе внимателна, отколку рестриктивна. НБРМ веќе одбра патека која ќе ја следи сè додека не излеземе од кризата – тоа е бранење на стабилноста на девизниот курс со сите мерки и инструменти кои ì стојат на располагање. Во таа насока е и последното покачување на каматната стапка на благајничките записи на рекордно ниво од 9% насочено кон стабилизирање на девизниот пазар, одржување на девизните резерви на соодветно ниво и продолжување на политиката на стабилен девизен курс. Алтернатива на тоа би било полиберална монетарна политика – пониска каматна стапка на благајничките записи и отстранување на ограничувањата на банките за кредитен раст. Алтернативата во тековните услови (веќе наведени погоре) сигурно би водела кон зголемување на агрегатната побарувачка, зголемување на цените, зголемување на трговскиот дефицит, големо намалување на девизните резерви и неминовно до девалвација. НБРМ е ставена меѓу чеканот и наковалната, експанзивната фискална политика која ја води Владата за излез од кризата врши притисок врз стабилноста на девизниот курс и  остава две опции на НБРМ – рестриктивна монетарна политика на една страна и ослободување на девизниот курс од друга. Според тоа, земајќи предвид дека девалвацијата не е алтернатива ни за НБРМ, ни за Македонија (од низа причини за кои веќе зборувавме), не останува алтернатива за монетарната политика на НБРМ, освен политиката која веќе ја спроведува.



©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.

Економија

Еколошките и одржливите карактеристики на комплексот „Гранд Скопје“ претставени пред локални и меѓународни експерти на конференцијата за недвижности во Скопје

Објавено пред

Во рамки на првата фаза од реализацијата на комплексот „Гранд Скопје“ веќе се постигнати 35% зелена површина што е над законскиот минимум од 20% по градежна парцела. Ова е потврда дека при планирањето и изведувањето,„ Гранд Скопје“ ги запазува највисоките стандарди, не само за градба туку и за хумано живеење во урбаните средини.

dobivaj vesti na viber

Ова го истакна Леонид Антиќ, член на управниот одбор на „Гранд Скопје“ кој визијата за „Новото обележје на градот“ и неговото влијание врз урбанистичкиот развој го претстави пред големиот број на професионалци и експерти од сферата на недвижностите на Конференција за комерцијални недвижности што се одржа во Скопје.

„Во проектот се вклучени сериозни интернационални институции како на пример Европската банка за развој како и Националната банка на Грција којашто е наш партнер во изработката на нивната нова централа на Стопанска Банка АД – Скопје во рамки на „Гранд Скопје“. Овие институции многу сериозно ги сфаќаат целите ESG (Environmental, social and governance/екологија, социјалa и управување), многу сериозно ги сфаќаат еко-иницијативите и многу сериозно се придржуваат до нивното исполнување“, истакна Антиќ на панел-дискусијата „Урбанизам и урбанистичко планирање“.

Антиќ го презентираше урбаниот парк кој на површина од 7.500 м2 во рамки на комплексот Гранд Скопје ќе понуди бројни содржини за рекреација и релаксација, не само за луѓето што ќе живеат таму туку и за целиот град. Паркот, додаде Антиќ е донација на „Гранд Скопје“ и одличен пример за успешна соработка помеѓу инвеститорот, Општина Центар и Град Скопје.

„Во интензивна соработка со нашите колеги од општината и од градот, мислам на урбанистите, макотрпно работевме на целиот проект за да биде оптимално усогласен со параметрите на оваа градска четврт“, рече Антиќ. Како што појасни Антиќ, „Гранд Скопје“ е прв проект кој прави обештетување на граѓани, жителите на Ново маало, за да направи пренамена на приватно земјиште и да реализира парк.

Заштитата на животната средина и почитување на еколошките стандарди се одлика и на планирањето и реализацијата на административно-деловниот објект на Стопанска банка АД – Скопје. Овој проект е во процес на сертифицирање со престижниот LEED (Leadership in Energy and Environmental Design/Лидерство во енергетски и еколошки дизајн) сертификат кој e водечки во одржливото планирање и архитектура.

„Самиот процес за LEED сертификација е многу обемен, голем и сложен. Интересен е фактот дека кога проектот Гранд Скопје беше проектиран не бевме воопшто започнати со таа фаза и откако започнавме со градбата анализите покажуваат дека ние веќе ги исполнуваме тие стандарди“, истакна архитектот Илија Божиновски, директор на МГ Фешн на панел-дискусијата „Бизнис згради“ во рамки на Конференцијата.

Божиновски додаде дека овој начин на планирање и градба го позиционира „Гранд Скопје“ како лидер во регионот.

Конференцијата за комерцијални недвижности Скопје се одржува втора година по ред во организација на „Фортонмка“. „Гранд Скопје“ беше Prime Sponsor на овогодинешното издание на Конференцијата.

ПР

Прикажи повеќе...

Економија

30 години дански конзулат и орден „Витез од прва класа на Редот на данското знаме“ за Мукаетов

Објавено пред

Генералниот конзулат на Кралството Данска со седиште во Скопје почнa со работа во јули 1994 година по декретот издаден од данската кралица Маргарете II, која за генерален почесен конзул го назначува Трајче Мукаетов. Во 2007 година функцијата генерален почесен конзул ја презеде Живко Мукаетов.

dobivaj vesti na viber

Апликации за визи, работни дозволи, дански пасоши, дански возачки дозволи, бегалската криза во 1999 година, влезот на Данска во шенген-зоната во 2002 година, асистенција при високи државни посети, помош при многубројни предизвици со кои дански државјани се соочиле во земјата, но и промовирањето на економската соработка и данската култура во земјата, се дел од активностите што ова конзуларно претставништво ги работи веќе 30 години.

„Врските помеѓу Северна Македонија и Данска се изградени врз споделени вредности, заемни интереси и заеднички видокруг за случувањата во светот. Клучен аспект од нашата работа при зајакнување на овие врски е да ѝ се помогне на земјата да напредува на својот пат кон ЕУ. Таа работа секако ќе ја продолжиме со новата влада. Во оваа насока сакам да истакнам дека Данска ќе го преземе претседавањето со Европската Унија во 2025 година, а проширувањето на ЕУ ќе биде важен елемент на нашето претседателство. Со сите ангажмани на Данска во Северна Македонија, Генералниот конзулат на Кралството Данска играше централна улога и тоа ќе продолжи да биде така“, истакна амбасадорката Сузане Шајн во своето пригодно обраќање по повод јубилејот.

Амбасадорката Шајн, во името на данската влада, му се заблагодари на Мукаетов за неговата умешна дипломатија, силна посветеност и беспрекорен професионализам како генерален конзул. Покрај јубилејот, нејзината екселенција нагласи уште еден дополнителен повод за славење – воздигнувањето на Живко Мукаетов од „Витез на Редот на данското знаме“ (орден што Мукаетов го доби во 2016 година) во „Витез од прва класа на Редот на данското знаме“.

„Оваа голема чест беше едно од последните одликувања на нејзиното височество, кралицата Маргарете II ,пред нејзиното абдицирање од тронот во полза на синот, неговото височество, кралот Фредерик Дестти“, рече амбасадорката Шајн при одликувањето.

Орденот на данското знаме првпат бил воведен во 1671 година од страна на кралот Кристијан V кога Редот имал само еден степен, наречен „Бел витез“. Во 1808 година, по иницијатива на кралот Фредерик IV, Редот на данското знаме бил поделен во четири степени, од кои првиот е резервиран за членови на кралското семејство. Ова исклучително признание, кое е едно од најстарите во светот, оддава почит за посветена работа за интересите на Кралството Данска за заслужна државна ,или воена служба, за посебен придонес во сферите на уметноста, на науката или бизнисот. Регистарот на данските кралски ордени на витештвото, кој се води од 1884 година, содржи околу 40.000 автобиографии на одликувани лица. Од јуни 2023 година Мукаетов исто така ја извршува и функцијата конзул на Кралството Норвешка.

Прикажи повеќе...

Економија

Во услови на очекуван пад на каматите, сегашниот момент е вистинско време за штедење

Објавено пред

Европскaта централна банка (ЕЦБ) на последниот априлски состанок одлучи да ги задржи клучните каматни стапки на исто ниво од септември минатата година. Во циклусот на заострување на монетарната политика, а со цел намалување на инфлацијата во земјите од еврозоната, од јули 2022 до септември 2023 ЕЦБ ги зголеми основните каматни стапки 4,5 процентни поени. Ваквите мерки доведоа до зголемување на банкарските камати.

dobivaj vesti na viber

Со последната одлука и нашата Централна банка повторно ја задржа каматната стапка непроменета, на ниво од 6,30 процентни поени, кое се оценува дека e соодветно на тековните услови во економијата.

Меѓутоа, со оглед на падот на инфлацијата во еврозоната, експертите сметаат дека веќе во јуни може да се очекува да се случи прво намалување на основните каматни стапки од страна на ЕЦБ. Овој сигнал, веројатно, ќе го следи и нашата НБРМ, која поради нашата вразаност на денарот за еврото, ги следи чекорите на ЕЦБ.

Основната каматна стапка на централните банки секогаш е основа за определување на каматите стапки на банките, како на кредитите така и на депозитите. Доколку се остварат прогнозите на експертите, тоа значи дека и кај нас е можно да дојде до намалување на основната каматна стапка, а со тоа и на каматите на банките бидејќи тие своето работење го усогласуваат со одлуките на НБРМ.

Падот на каматите на кредитите во секој случај ќе значи и пад на каматите на депозитите, кај кои, по години исклучително ниски и неатрактивни камати за штедење, се случи пораст. Според последните податоци од Централната банка, просечната каматна стапка во март на вкупните депозити изнесуваше 1,80 %, односно на новопримените депозити 2,46 %.

Ако се знае дека пред почетокот на мерките за заострување на монетарната политика висината на каматите на депозитите беше минимална, можеби сега е вистино време да се искористат атрактивните камати за депозитите што ги имаат некои банки за одделни производи.

Таков атрактивен поизвод, на пример, е пролетниот депозит на Халкбанк, кој е со промотивен период до 30 јуни 2024 година. Истиот нуди можност за орочување на средствата за период од 13, 25 и 36 месеци. Каматните стапки се атрактивни и изнесуваат 3,30% за орочување на денари за период од 13 месеци, односно 3,80% и 3,90% за орочување во период од 25 и 36 месеци. За штедење во евра за соодветните периоди каматите изнесуваат 2,30%, односно 2,80% и 2,90%.

Она што е особено важно е дека каматата за целиот период на орочување е фиксна, така што и во случај на пад на каматите, за штедниот влог ќе се добие сегашната договорена камата. Каматата на орочените средства, пак, може да се повлекува месечно или на крајот на периодот на орочување.

Кај овој производ минимален износ за вложување е 30.000 денари, односно 500 евра и не е предвидено предвремено повлекување на средства или дополителни уплати. Во случај на предвремено раскинување на договорот за депозит се пресметува камата по видување според важечката Одлука за пасивни каматни стапки на Банката, која во моментот изнесува 0%.

ПР

Прикажи повеќе...

Најново

Македонија50 минути

Несреќа на експресниот пат Штип – Кочани, сообраќајот во прекин

Утрово од 7 часот и 40 минути сообраќајот на експресниот пат Штип – Кочани е во прекин поради случена сообраќајна...

Свет2 часа

(Видео) Израел му одговори на Хамас со ракетен напад, Хамас: Погоден е камп, убиени жени и деца

Министерството за здравство на Хамас објави дека десетици луѓе загинале или се повредени во експлозија во бегалски камп во областа...

Свет2 часа

(Видео) Торнада опустошија неколку делови на САД, десетина мртви

Торнада кои го зафатија централниот дел на САД усмртија најмалку десетина луѓе и оставиле трага на уништување, а синоптичарите предупредуваат...

Европа2 часа

(Видео) Надзорните камери на трговскиот центар во Харков го снимија моментот на нападот, 16 мртви

Бројот на загинати во рускиот напад на специјализиран трговски центар со градежни производи во Харков се искачи на 16. Меѓу...

Македонија17 часа

Земјава нема развиен концепт за менаџирање со дијабетесот, вели Велев

Во организација на Сојузот на здруженија на дијабетичари и Здружението на лица со дијабетес „Алегрија“, денеска во Градскиот парк во...

Македонија21 час

Скопскиот булевар „Кочо Рацин“ во мрак, луѓето со блиц од мобилен минуваат на пешачки (ВИДЕО)

Скопскиот булевар „Кочо Рацин“, на кој се наоѓа автобуската станица „Југодрво“, веќе неколку денови е во мрак. Уличните светла долж...

Македонија23 часа

Детали за ноќната спасувачка мисија: Го лепеле чамецот и им фрлале вода на заглавените пред да ги извлечат живи (ФОТО+ВИДЕО)

Четирите лица, меѓу кои и седумгодишно дете се лоцирани и најдени, соопштија утрово од ЦУК. Ноќната спасувачка акција не била...

Македонија1 ден

Најдени се седумгодишното дете и трите лица кои се изгубија кај реката Пчиња

Четири лица, две жени, еден маж и едно дете кои се изгубија, а се на возраст од 29, 18, 35...

Македонија2 дена

Седумгодишно дете и уште три лице се изгубија на патот од Кожле кон Велес

Четири лица планинарејќи го згрешиле патот и залутале на стрмно опасно место за понатамошно нивно движење. Меѓу лицата има едно...

Македонија2 дена

Смрдеа затвори дел од салите за операции во комплексот клиники „Мајка Тереза“

Претставник на Министерството за здравство бил сослушан во скопското Обивнителство, а по него според неофицијални информации следуваат директорите на хирушките...

Топ2 дена

При контрола на угостителски објекти за дрога се приведени девет лица

Полициските службеници од Единицата за недозволена трговија при СВР Скопје вчера по план на СВР Скопје ивршија контрола во повеќе...

Регион2 дена

Ден посветен на Данка Илиќ: Центарот за исчезнати и малтретирани деца празникот го посвети на девојчето од Бор

Центарот за исчезнати и малтретирани деца денеска, Меѓународниот ден на исчезнатите деца, го посвети на двегодишната Данка Илиќ од Бор,...

Македонија2 дена

Ангелов бара пешачки премин или изградба на кружен тек на булеварот Србија кај трговскиот центар Џевахир (ВИДЕО)

Граѓаните на скопската населба Аеродром Центарот имаат потреби кои беа упатени до Центарот за убправување со кризи (ЦУК), а кои...

Македонија2 дена

Поради реконструкција, без вода жителите на Водно, Козле, Клиничкиот центар, а во Сарај ќе има намалување на притисокот на водоснабдување

Од ЈП Водовод и Канализација известуваат за пуштање на употреба на нова водоводна мрежа во реоните Сарај и Центар. ЈП...

Македонија2 дена

Безбедно пронајдени и евакуирани граѓани од височините на Осоговските планини

Денеска, во 16.15 часот од лицето за контакт од Доброволнота спасувачка служба „Осогово“ Кочани, ЦУК добил известување дека неколку лица...

Македонија3 дена

Сиљановска Давкова со италијанскиот претседател Матарела: побарани гаранции за европските интеграции

Претседателката Гордана Сиљановска Давкова во рамки на посетата на Италијанската Република денеска оствари средба со италијанскиот претседател Серџо Матарела. На...

Свет3 дена

Путин: Русија ќе разговара за мирот во Украина само со легитимните лидери во Киев

Рускиот претседател Владимир Путин денеска изјави дека мировните преговори во Украина мора да се обноват, но дека Москва ќе соработува...

Свет3 дена

Судот во Хаг му нареди на Израел да ја прекине офанзивата на Рафах

Меѓународниот кривичен суд во Хаг денеска одлучи дека Израел мора веднаш да ја прекине воената офанзива и другите дејствија во...

Македонија3 дена

Ахмети: Да работиме заедно за правилно образование на генерациите, во духот на меѓусебното почитување

Претседателот на ДУИ, Али Ахмети со објава на својата Фејсбук страница го честиташе 24 мај – Денот на светите браќа...

Македонија3 дена

Мицкоски: За скоро време ќе имаме нова влада, следува ново поглавје со работа, одговорност и резултати

Првенствено ќе се посветам на она што најмногу го засега секој еден човек, а тоа е потребата за подобар живот...