Економија
Турција ја доби првата централа за концентрирана соларна енергија
Турција ја доби својата првата централа за концентрирана соларна енергија во близина на градот Мерсин во Јужна Турција, покрај Средоземното Море, кој се наоѓа во едниот од главните соларни појаси на светот.
Системот, како што јави дописникот на Макфакс, се состои од 50 метарска кула за фокусирање на соларната енергија со што се постигнуваат високи температури, претставува пионерски зафат по дизајнот и високата ефективност и на светскиот пазар и е еден од најефикасните методи за конверзија на соларната во електрична енергија.
Се работи за лесен транспортен систем кој се состои од хибридни компоненти и кој може да се употребува долгорочно со ниски трошоци на одржување.
Главниот носител на проектот, инженерот Сердар Ертуран, подвлекува дека системот е лесно вклоплив и во погони на природен гас, на кој начин централата може да користи комбинирано сончева енергија кога е тоа можно и природен гас во останатите периоди.
Проектот во висина од 50 милиони долари вклучувајќи ги и седумгодишните истражувања се финансирани од страна на турската фирма „Гринвеј”, Институтот за научни и технолошки истражувања на Турција (ТУБИТАК) и Фондацијата за развој на технологијата на Турција (ТТГВ).
Единствената технологија на централата, лего тип на дизајн овозможува лесна инсталација и употреба на природни ресурси, а капацитетот од 50 мегавати е еквивалентен на енергетските потреби на 1.500 домаќинства.
Енергетски централи од ваков тип постојат во Шпанија, Израел и САД, но турската централа се одликува со најнова технологија и е прва во светот со безжичен комуникациски систем и лего тип дизајн кој овозможува лесен трансфер и инсталација.
Централата функционира на принцип од 510 ротирачки рефлектора-хелиостати, кои од разни агли ги следат сончевите зраци во текот на денот. Сончевите зраци се рефлектираат на специјално дизајниран рисивер сместен во кулата, преку што се овозможува добивање на супер-загреана пареа и се постигнува висок притисок, а потоа пареата се претвора во електрична енергија.
Ертуран истакнува дека целта во наредниот периор е новата технологија која овозможува чиста и обновлива енергија со ниски трошоци да се лансира на домашен и странски пазар и да се стане еден од конкурентните фирми на светскиот пазар во наредните десетина години.
Овие централи имаат можности да бидат конструирани со различни капацитети од 10, 20 и 50 МВ, а рецепторите и парните генератори можат да им бдат дизајнирани по различни параметри за температури помеѓу 300-500 степени Ц. /крај/ак/мф
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
СДСМ: Кратењето 40 милиони евра субвенции за земјоделците Трипуновски го претставува како „реформа“
Владата на Мицкоски ги намали субвенциите на земјоделците за огромни 40 милиони евра. Денеска Трипуновски сака ова кратење на субвенциите за 2026 година да го престави како некаква мала реформа, велат од СДСМ.
„Во 2024 година за субвенции се исплатија 140 милиони евра, сега во буџетот се предвидени само 100 милиони евра. Кај тутунот, субвенцијата за прва класа е намалена од 100 на 80 денари по килограм, што претставува директен удар врз тутунопроизводителите. Со зголемувањето на минималните површини за лозарство, овоштарство и поледелските култури, неколку илјади земјоделци за прв пат од 2004 година наваму ќе останат без денар субвенции. Дали за „реформа“ Трипуновски и владата на Мицкоски го сметаат елиминирањето на илјадници земјоделски семејства од системот на државна поддршка? Што е следно, дека и најголемиот криминален скандал со ИПАРД Програмата ќе го прогласат за „реформа“?“, прашуваат од СДСМ.
Од партијата обвинија дека владата на ВМРО-ДПМНЕ ги оставила земјоделците и без европска помош и со намалени субвенции.
„Оваа влада не ги крати парите за тендери туку ги кратат субвенциите од кои живеат земјоделците. 161 тендер за една фирма, 51 тендер за втора, 74 тендери за трета, 1,2 милиони евра за фирма блиска до ЗНАМ преку пошта, 9 милиони евта за фирма со двајца вработени. Не се крати тука ништо, како колачи се делат тендери. Нема пари за субвенции, нема пари за минимална плата од 600 евра, има пари само за криминални тендери, нов авион и за луксузирањата на Мицкоски и неговите министри“, велат од СДСМ.
Економија
Трипуновски: Нема кратење на субвенциите, средствата ќе одат кај вистинските земјоделци
На владина седница е усвоена новата Програма за директни плаќања за 2026 година, информира министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство, Цветан Трипуновски.
„Како новина, односно како мала реформа, направено е минимално зголемување на површините што се услов за користење на субвенциите, со цел да ја зголемиме домашната продукција на храна“, истакна министерот Трипуновски.
Тој нагласи дека сериозен акцент ќе биде ставен на теренските контроли што ќе ги спроведуваат надлежните институции, со цел средствата да завршуваат кај вистинските земјоделци.
„Минатата година беше потпишан Меморандум за соработка, со кој инспекторите од Државниот инспекторат за земјоделство се ставени на располагање на Платежната агенција, за да се спречи одлевање на државни средства кај лица кои досега користеле субвенции, а не обработувале земјоделска површина“, појасни Трипуновски.
Според него, дел од производството земјоделците ќе треба да го докажат преку предавање во преработувачки или откупувачки центри.
„Сето ова се става во законска рамка за да се следи нивото на производство и на тој начин да се потврди дека површините навистина се обработуваат“, додаде министерот.
Трипуновски ги отфрли обвинувањата од опозицијата, посочувајќи дека нема кратење на субвенциите, туку воведување дополнителни услови поврзани со реалното производство.
„Реформите што ги спроведуваме имаат цел да постават јасен правец на движење во наредниот период. Субвенциите треба да бидат насочени кон луѓето што навистина работат и произведуваат. Ова е чекор кон зголемување на домашното производство“, истакна министерот.
Економија
Поскап бензин од полноќ
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад (РКЕ) донесе Одлука со која се врши зголемување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 0,69% во однос на одлуката од 9.2.2026 година.
Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат зголемување во просек: кај бензините за 2,599%, кај дизелот за 0,154%, кај екстра лесното масло за 1,247% и кај мазутот намалувањето е за 1,530%.
Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е понизок за 0,3576%.
Од 17.2.2026 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 95 73,00 (денари/литар)
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 98 75,00 (денари/литар)
Дизел гориво ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) 68,00 (денари/литар)
Масло за горење Екстра лесно 1 (ЕЛ-1) 67,00 (денари/литар)
Мазут М-1 НС 33,883 (денари/килограм)
Малопродажните цени на бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98 се зголемуваат за 1,00 ден/лит.
Малопродажните цени на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) и на Екстра лесното масло за домаќинство на (ЕЛ-1) не се менуваат.
Малопродажната цена на Мазутот М-1 НС се зголемува за 0,233 ден/кг и сега ќе изнесува 33,883 ден/кг.

