Економија
Со влезот на Хрватска во ЕУ, се зголемува извозот на производи од Македонија
Извозот на македонски земјоделски производи во Република Хрватска може да се зголеми за 20 отсто поради безцаринскиот третман на одредени групи земјоделски производи, со што во следните три месеци може да доведе до зголемување на целокупниот извоз кон Хрватска за два отсто.
За да се прецизираат економско трговските односи меѓу Македонија и Хрватска, сега, откако таа стана членка на ЕУ и го напушти ЦЕФТА договорот, министерот за економија Ваљон Сараќини, оствари работна средба со Амбасадорот на Република Хрватска, Н.Е. Златко Крамариќ.
Министерот Сараќини честитајќи го зачленувањето на Република Хрватска во Европската Унија истакна дека по влезот на Хрватска во ЕУ, економската и трговската соработка ќе продолжи согласно Спогодбата за стабилизација и асоцијација (ССА) меѓу Република Македонија и ЕУ.
„Степенот на либерализација што е постигнат во трговијата со земјите членки на ЕУ, ќе важи и за Република Хрватска“, рече Сараќини.
Во потсетувајќи дека во делот на индустрискиот сектор нема да има промени, бидејќи веќе е постигната целосна либерализиција со ЕУ, a со Хрватска согласно ЦЕФТА договорот.
„Со оглед на повисокиот степен на либерализација во земјоделскиот сектор, што Македонија го применува согласно Спогодбата за стабилизација и асоцијација меѓу Македонија и ЕУ, а не е случај во рамки на ЦЕФТА договорот, македонскиот извоз во Хрватска на: јагнешко месо, сирење, домати, краставици, корнишони, пиперки, лубеници, јаболка, масло за јадење од сончоглед, преработки од месо, конзервиран зеленчук, цигари и тутун, кој досега беше ограничен во рамките на безцарински квоти, со влезот на Хрватска во ЕУ ќе се одвива без царини и без квоти. Овие производи учествуваа со 30 отсто во вкупниот македонски извоз на земјоделски производи во Хрватска“, информираше Сараќини.
Имајќи го предвид фактот, дека се очекува за најмалку 20 отсто да се зголеми извозот на македонски земјоделски производи во Република Хрватска поради безцаринскиот третман на групите на земјоделски производи, првичните проценки за раст на македонскиот извоз по влезот на Хрватска во ЕУ е дека истиот ќе се зголеми за околу 2 отсто за наредните 6 месеци, значи сметано од 1 јули до 31 декември 2013.
„Верувам дека постои голем простор добрите политички вибрации што ги имаме со Македонија да ги пренесеме и на економските односи. Уште на почетокот на минатата години, кога беше јасно дека Хрватска на 1 јули 2013 година ќе стане членка на ЕУ, ги повикавме нашите компании, кои работат тука, ги предупредивме дека ќе дојде до промена на режимот ЦЕФТА во режимот на ЕУ и ги замоливме да се подготват на време. Верувам дека стопанствениците веќе водат некакви преговори и дека во можните законски рамки ќе се случат позитивни поместувања“, рече Крамариќ.
Би било многу лошо да ги снема хрватските производи од македонските полици, бидејќи станува збор за добро познати брендови на овие простори, смета Крамариќ.
Амбасадорот даде свое уверување дека постои простор потешкотиите кои ќе се појават што поедноставно да се надминат, како и дека претприемачите и стопанствениците уште одамна тоа го имаат пресметано.
„Сугерираме што повеќе да инвестираат во Македонија, по примерот на „Агрокор“. Тоа значи тука да се отвораат фабрики, да се вработува и да се инвестира. Се договоривме и што поскоро да овозможиме состанок меѓу министрите за економија од двете земји. Верувам дека тоа брзо ќе се случи, бидејќи секогаш дијалогот е начин за да се надминат проблемите“, истакна Крамариќ.
Трговската размена меѓу Република Македонија и ЕУ се движи меѓу 55-64% од вкупната трговија на Република Македонија со светот. Вкупната трговска размена меѓу Република Македонија и Република Хрватска е 220 милиони долари во 2012 и 65 милиони долари за четирите месеци во 2013 година. Структурата на учество на трговијата со Република Хрватска се движи околу 2,5%. Од 2013 година, оваа структура со Република Хрватска ќе се третира во процентуалното учество на трговијата на Република Македонија со ЕУ./крај/со/бб
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
По 13 години пауза, продуктоводот Солун – Скопје подготвен за работа: завршени сите технички контроли
Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, Сања Божиновска, присуствуваше на завршната техничка контрола и верификација на мерниот систем на продуктоводот преку кој ќе се транспортира дизел гориво од Рафинеријата во Солун до Рафинеријата ОКТА во Скопје. Со успешно реализираната проверка се потврдени исправноста, прецизноста и целосната функционалност на системот, со што се исполнети сите технички и контролни предуслови за негово ставање во употреба. Со ова, продуктоводот повторно започнува со работа по 13 години прекин, претставувајќи значаен чекор кон зајакнување на сигурноста во снабдувањето со нафтени деривати и модернизација на енергетската инфраструктура.
Проверката беше спроведена од страна на Бирото за метрологија, со учество на претставници од Чешкиот метролошки институт (CMI) и лабораторијата „Метрон“ од Солун, а во присуство и на преставници од царинската служба. Заедно со овластените и стручни лица од Бирото, тие ја проверуваа исправноста и метролошките карактеристики на системот, со цел да се потврди дека мерната опрема функционира прецизно, сигурно и согласно највисоките стандарди.
Божиновска истакна дека техничката исправност и точноста на мерењето се клучни предуслови за безбедно и транспарентно функционирање на енергетската инфраструктура.
„Ова е значаен чекор кон воспоставување сигурен и модерен систем за снабдување со деривати. Прецизното мерење, контролата и меѓународната верификација значат доверба, стабилност и долгорочна енергетска сигурност за државата“, нагласи Божиновска.
Продуктоводот, пуштен во функција во 2002 година за пренос на сурова нафта, по 2013 година беше предмет на инвестиции за негова пренамена во инфраструктура за транспорт на дизел гориво. Станува збор за систем во должина од 213,5 километри.
Инфраструктурата располага со 15 блок-вентил станици за подобрено управување и високо ниво на безбедност, складишни капацитети од 80.000 м³ во Грција и 30.000 м³ во Северна Македонија, како и современ SCADA систем за следење на притисок, температура и проток во реално време, што гарантира долгорочна сигурност и ефикасност.
Економија
Од полноќ нови цени на горивата
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад на Република Северна Македонија (РКЕ) донесе Одлука со која се врши зголемување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 1,24% во однос на одлуката од 16.2.2026 година.
Од 24.2.2026 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 95 73,50 (денари/литар)
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 98 75,50 (денари/литар)
Дизел гориво ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) 69,00 (денари/литар)
Масло за горење Екстра лесно 1 (ЕЛ-1) 68,00 (денари/литар)
Мазут М-1 НС 34,520 (денари/килограм)
Малопродажните цени на бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98 се зголемуваат за 0,50 ден/лит.
Малопродажните цени на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) и на Екстра лесното масло за домаќинство на (ЕЛ-1) се зголемуваат за 1,00 ден/лит.
Малопродажната цена на Мазутот М-1 НС се зголемува за 0,637 ден/кг и сега ќе изнесува 34,520 ден/кг.
Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат зголемување во просек: кај бензините за 1,380%, кај дизелот за 2,624%, кај екстра лесното масло за 2,351% и кај мазутот зголемувањето е за 2,274%.
Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е повисок за 0,4252%.
Економија
Работилница на македонската и грчката регулаторна комисија за енергетика: во фокусот поврзувањето на пазарите за електрична енергија
Регулаторното искуство во поврзување на пазарите за електрична енергија беше фокусот на третата заедничка работилница помеѓу Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад (РКЕ) и Грчката регулаторна комисија за енергија, вода и управување со отпад (RAAEY).
“Откако се донесе Законот за енергетика, во РКЕ се формирани тимови од инженери, економисти и правници кои работат интензивно на подзаконската регулатива што ќе обезбеди усогласување на домашната легислативата со европската. Ова е само еден од предусловите за да започне практичната интеграција на домашниот пазар со регионалните пазари, а потоа и со Европскиот пазар за електрична енергија. Регулаторната работилница за нас е можност да размениме искуства и знаење, затоа што грчкиот регулатор веќе го има затворено овој процес.“ посочи Лирим Сулејмани, заменик претседател на РКЕ.
Од Грчката регулаторна комисија за енергија, вода и управување со отпад (RAAEY) ги презентираа регулаторните чекори кои што ги презеле при спојување со европскиот енергетски пазар, нагласувајќи дека ова е интензивен процес што бара блиска и ефикасна соработка на засегнатите страни за да се постигне јасна и транспарентна транзиција.
РКЕ и РАЕ минатата година во февруари склучија Меморандум за соработка во областите: енергија, вода и отпад со цел размена на регулаторна експертиза.

