Економија
380 компании симнале апликација за брзо закрепнување од Ковид-19, жените прептприемачи имаат предност
За да не изразуваме жалење одново и одново поради тоа што малку компании раководени од жени аплицираат за државна поддршка, воведовме поткритериум со кој ќе им дадеме предност и шанса плус на овие компании, вака директорот на Фондот за иновации, Јован Деспотовски, го најави последниот повик за државна помош за компании за брзо закрепнување од последиците од Ковид-19. Од Фондот велат дека иако сè уште немаат податоци колку компании раководени од жени аплицирале, има интерес за оваа поддршка за која аплицирањето почна во петокот. Освен за компаниите раководени од жени, предност е дадена и на компании од помалку развиените региони.
„ На јавниот повик Кофинансирани грантови за технолошки развој за надминување на последиците од Ковид-19 од објавувањето на 29.05 до 03.06 се симнати 380 апликациски пакети, што покажува дека има голем интерес кај компаниите. Ова е прв повик во кој директно се поттикнува рамномерен регионален развој и женско претприемништво“, велат од Фондот за иновации.
Компаниите раководени од жени и компаниите од помалку развиените региони ќе имаат предност во бодувањето. За нивото на технолошки развој и степенот на дигитализација предвидени се 35 од сто поени, за квалитетот на изготвениот предлог 10 од 100, за капацитетот на проектниот тим 10 од сто и за влијанието на проектот можни се 45 од сто поени. Поткритериумите за предност на женско претприемништво и за рамномерен регионален развој се сместени во критериумот влијание, кој носи најмногу поени.
„Во однос на застапеноста на жени сопственици и управители во самите компании, бодувањето е многу едноставно. Сите апликанти кои во сопственичката структура или во управувачката структура имаат жена ќе имаат 5 поена, сите останати ќе имаат нула. Тоа значи дека во рамки на овој поткритериум во делот на влијание, охрабруваме, и ја користам оваа прилика повторно да ги охрабрам жените претприемачи да аплицираат“, објасни директорот Деспотовски кога го претстави овој инструмент за брзо закрепнување од последиците од Ковид – 19.
Во рамки на критериумот за влијание е сместен и поткритериумот со кој се дава предност на компании од помалку развиените региони.
„ Компанија која доаѓа од Северозападниот Плански Регион ќе има максимален број по тој поткритериум, додека компанија која доаѓа од главниот град ќе има минимален број. Тоа значи дека сите компании од помалку развиените региони имаат шанса плус, предност при аплицирањето и ги охрабрувам да аплицираат“, рече директорот Деспотовски.
Во рамки на критериумот влијание има поткритериуми кои се однесуваат на потенцијалот за генерирање приходи и добивка на самиот бизнис план. Има критериум колку самиот проект предвидува спроведување на заштитни мерки за вработените и потрошувачите, и, она што од Фондот сметаат дека е многу важно, има соодветен поткритериум кој оценува како самиот апликант ќе се однесува во однос на работните места кои во моментот ги има компанијата. Овозможено е соодветно оценување, односно наградување на сите оние кои ќе предвидат, не само задржување, туку и зголемување на бројот на работни места во компанијата.
Новина со овој повик е и тоа што нема подарок пари од државата, како што вели директорот Деспотовски, туку компаниите кои добиле грант, кога ќе почнат да остваруваат добивка, ќе враќаат пари на државата. Оние кои нема да остварат добивка нема да имаат таква обврска.
Буџетот на Фондот за овој повик е 3,3 милиони евра, пари со кои може да се обезбеди поддршка за околу 150 микро, мали и средни компании. Компаниите може да аплицираат со проекти за дигитализација во компаниите, воведување протоколи за заштита на вработените, подобрување на организациската структура и реорганизација на работните процеси, воведување нови производи и услуги или значително подобрување на постојните, особено на оној сегмент за којшто постои зголемена побарувачка и во време на криза и за кој се очекува дека ќе постои побарувачка и во време на посткризниот период, обука за среднорочно планирање на бизнисот и обука за вработените, како и сите мерки кои компаниите сметаат дека ќе им помогнат не само во подобро прилагодување туку и во развој.
Во овој повик, за разлика од претходните од Фондот, дозволено е платите за луѓето кои ќе го реализираат проектот да бидат прикажани како трошоци кои може да се покријат од грантот.
Повикот ќе биде отворен со 26 јуни.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Од полноќ поскап бензин
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад на Република Северна Македонија (РКЕ) донесе Одлука со која се врши зголемување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 0,03% во однос на одлуката од 5.1.2026 година.
Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат зголемување во просек: кај бензините за 0,332%, кај дизелот има намалување за 0,317%, кај екстра лесното масло зголемувањето е за 0,391% и кај мазутот има намалување за 4,067%.
Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е повисок за 0,7158%.
Од 13.1.2026 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 95 70,50 (денари/литар)
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 98 72,50 (денари/литар)
Дизел гориво ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) 64,50 (денари/литар)
Масло за горење Екстра лесно 1 (ЕЛ-1) 64,50 (денари/литар)
Мазут М-1 НС 32,133 (денари/килограм)
Малопродажните цени на бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98, како и на Екстра лесното масло за домаќинство на (ЕЛ-1) се зголемуваат за 0,50 ден/лит.
Малопродажната цена на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) не се менува.
Малопродажната цена на Мазутот М-1 НС се намалува за 0,668 ден/кг и сега ќе изнесува 32,133 ден/кг.
Фото: Depositphotos
Економија
ТАВ Аеродроми: 2025 година се заокружи со 3,5 милиони патници што е 9 отсто зголемување
Во 2025 година, Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Свети Апостол Павле Охрид опслужија 3,5 милиони патници и 26.500 летови.
Двата македонски аеродроми, Меѓународниот Аеродром Скопје и Аеродромот Св. Апостол Павле Охрид минатата година опслужија 3,5 (3.475.288) патници што е зголемување од 9% во однос на 2024 година.
Во 2025 година двата аеродроми опслужија 26.500 летови, што е за 4% повеќе во однос на истиот временски период, од јануари до декември, 2024 година.
„Успехот што го постигнавме во 2025 година не е случаен. Тој е резултат на јасна стратешка насока, фокусирани инвестиции и силни партнерства. Зголемувањето од 9% на бројот на патници и 4% пораст на летовите на двата македонски аеродроми е директна потврда дека вложувањата во модернизација на инфраструктурата, унапредување на оперативната ефикасност и проширување на мрежата на авиолинии даваат конкретни и мерливи резултати. Дополнително, новите дестинации, континуираната соработка со авиокомпаниите, зголемената побарувачка за патувања и посветеноста на нашите вработени овозможија стабилен и одржлив раст. Овие резултати ја зацврстуваат позицијата на македонските аеродроми како сигурни и конкурентни регионални воздухопловни центри и ни даваат силна основа за уште поамбициозен развој во наредниот период,“ вели Неџат Курт, Генерален директор на ТАВ Македонија.
Само во декември 2025, статистиката на ТАВ Македонија покажува двоцифрено зголемување на процентите на опслужени патници на двата аеродроми од дури 25% во споредба со декември 2024, една година претходно, или преточено во бројки, 294.781 патници.
Во последниот месец од минатата година пак, реализирани се 2,019 летови што е за 7% повеќе од декември во 2024 година.
Стабилен пораст покажува и дневниот пресек на патници во 2025. Скопскиот аеродром дневно во просек опслужуваше 8.786 патници што е за 9% повеќе од 2024 година, а преку
охридскиот, дневно патувале 767 патници што е за 16,3% повеќе споредено со минатата година.
Одделните анализи за двата аеродроми за периодот од јанури до декември покажуваат дека преку Меѓународниот Аеродром Скопје патувале 3.211.419 што е за 8,7% повеќе споредено со истиот период во 2024 година, а додека Аеродромот Свети Апостол Павле Охрид бележи двоцифрен пораст од високи 20% со услужени 263.869 патници.
Истанбул, во сите 12 месеци од 2025 беше најфреквентна дестинација од Меѓународниот Аеродром Скопје до двата аеродрома ИГА и Сабиха Гокчен со 16,6% пазарен удел. Потоа следуваат Базел Милуз (6,2%), Франкфурт (5,7%), Цирих (4,5%) и Минхен – Меминген (4,2%).
Топ – пет земји до кои има најмногу директни летови се Германија (25,4% пазарен удел во вкупниот патнички сообраќај), Турција (23,6%), Швајцарија (10,8%), Италија (5,5%) и Шведска (4,3%).
Од Меѓународниот Аеродром Скопје во моментов летаат вкупно 15 авиокомпании кон 49 дестинации, додека од Аеродромот Св. Апостол Павле Охрид три авиокомпании летаат до 7 дестинации.
Според најавите на авиокомпаниите, од март годинава, мрежата на авиолинии од двата македонски аеродрома ќе се зголеми, со отворањето на нови авиолинии и нови дестинации. Виз ер ќе почне да лета од Скопје до Неапол и ќе ја врати авиолинијата од македонскиот главен град до Будимпешта, додека од Охрид ќе почне да лета до Милано. Во мај, Аустриан ерлајнс ќе почне да лета од Охрид до Виена, а во јуни охридскиот аеродром ќе ги врати полските туристи во Охрид со отворањето на новата авиолинија од Вроцлав и враќањето на летовите од Катовице.
Економија
За една година поскапеа и кафаните: угостителските услуги зголемени за 3,5 проценти
Цените на угостителските услуги во декември 2025 година се зголемени за 3,5 проценти во споредба со истиот месец лани, покажуваат податоците на Државен завод за статистика.
На годишно ниво, односно во периодот јануари – декември 2025 година во однос на истиот период од 2024 година, угостителските услуги се поскапени за 4,8 проценти.
Истовремено, статистиката покажува дека во декември нема промени во однос на претходниот месец. Цените на угостителските услуги останале на исто ниво како и во ноември 2025 година.

Фото: unsplash

