Економија
Бугарија прва вон еврозоната бара надзор од ECB над банките
Бугарија ќе побара европска контрола над своите банки, откако финансиски шпекулации и скандал ја погодија четвртата според големината банка во земјата, и со тоа ќе стане првата земја надвор од еврозоната којашто ќе се придружи на Единствениот надзорен механизам (SSM).
Бугарскиот претседател Росен Плевнелиев ваквата можност ја најави во понеделникот, како и тоа дека бугарската централна банка ќе биде подвргната на надзорот од Европското надзорно тело за банкарство (EBA). Ова е првпат Бугарија да изрази намера да се вклучи во европскиот контролен систем. Банкарската криза во Бугарија уште во јуни предизвика навалица од штедачи на две од најголемите банки во земјата. Бугарската централна банка објави кон крајот на минатата седмица дека ќе го дозволи колапсот на Деловната комерцијална банка (Корпбанк) (Corporate Commercial Bank – Corpbank), но дека ќе внимава клиентите да не ги загубат своите пари во оваа најтешка финансиска афера уште од бугарската банкарска криза во 1996 и 1997 година. Навалицата на шалтерите на „Корпбанк“, беше поттикната во јуни откако штедачите добиваа пораки по електронска пошта и смс пораки, како и од медиумски написи за сомнителни деловни договори на најголемиот акционер, Цветан Василев. Тоа набрзо се прошири и на уште една банка – Прва инвестициска банка, по што владата во Софија беше принудена да воспостави заштитна кредитна линија во износ од 2,3 милијарди долари за своите банки. Сето тоа напомна дека делови од европскиот финансиски систем уште се далеку од тоа да се сметаат за сигурни. И додека „Корпбанк“ оди во стечај, ќе биде потребна од државата финансиска помош за да ги заштити штедачите. „Имаме целосен консензус веднаш да се покрене постапката за влегување на Бугарија во Единствениот надзорен механизам (SSM) на Европската унија. Тоа е првиот чекор на влегување на Бугарија во банкарската унија на ЕУ“, рече претседателот Плевнелиев. Бугарскиот претседател, исто така, кажа дека политичките партии се согласиле и околу зголемувањето на буџетскиот дефицит за 2014 година, на до 3 отсто до бруто домашниот производ (БДП), наспроти претходно планираните 1,8 проценти. Бугарски функционери првично изјавија дека штедачите нема да загубат пари поради навалицата на шалтерите на „Корпбанк“. Меѓутоа, Плевнелиев порача дека државата ќе ги заштити депозитите до износ од 100 илјади евра.Европската централна банка (ECB) ќе биде надлежна за Единствениот надзорен механизам (SSM) и ќе ги преземе овластувањата на 4-ти ноември 2014 година. Во ECB, во врска со најавите од Софија, не сакале да коментираат за Reuters. И другите земји од ЕУ се поттикнуваат да му се придружат на споменатиот надзорен механизам, но та тоа даваат отпор, бидејќи Одборот на SSM ќе му биде подреден на Одборот на ECB.Единствениот надзорен механизам (SSM) е единственото надзорно тело коешто прави квалитет на имотите на банките, врз основа на кои треба да се утврди дали на 128-те најголеми банки во еврозоната им е потребен дополнителен капитал. Исто така, ќе биде договорно и за директниот надзор на тие банки, како и за индиректниот за околу 3.400 други помали банки во еврозоната. Тој надзор ќе вклучува редовни тестови за проверка дали банките имаат доволно капитал./крај/мф/сн
Извор: Макфакс
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Од полноќ нови цени на горивата
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад на Република Северна Македонија (РКЕ) донесе Одлука со која се врши зголемување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 1,24% во однос на одлуката од 16.2.2026 година.
Од 24.2.2026 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 95 73,50 (денари/литар)
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 98 75,50 (денари/литар)
Дизел гориво ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) 69,00 (денари/литар)
Масло за горење Екстра лесно 1 (ЕЛ-1) 68,00 (денари/литар)
Мазут М-1 НС 34,520 (денари/килограм)
Малопродажните цени на бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98 се зголемуваат за 0,50 ден/лит.
Малопродажните цени на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) и на Екстра лесното масло за домаќинство на (ЕЛ-1) се зголемуваат за 1,00 ден/лит.
Малопродажната цена на Мазутот М-1 НС се зголемува за 0,637 ден/кг и сега ќе изнесува 34,520 ден/кг.
Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат зголемување во просек: кај бензините за 1,380%, кај дизелот за 2,624%, кај екстра лесното масло за 2,351% и кај мазутот зголемувањето е за 2,274%.
Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е повисок за 0,4252%.
Економија
Работилница на македонската и грчката регулаторна комисија за енергетика: во фокусот поврзувањето на пазарите за електрична енергија
Регулаторното искуство во поврзување на пазарите за електрична енергија беше фокусот на третата заедничка работилница помеѓу Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад (РКЕ) и Грчката регулаторна комисија за енергија, вода и управување со отпад (RAAEY).
“Откако се донесе Законот за енергетика, во РКЕ се формирани тимови од инженери, економисти и правници кои работат интензивно на подзаконската регулатива што ќе обезбеди усогласување на домашната легислативата со европската. Ова е само еден од предусловите за да започне практичната интеграција на домашниот пазар со регионалните пазари, а потоа и со Европскиот пазар за електрична енергија. Регулаторната работилница за нас е можност да размениме искуства и знаење, затоа што грчкиот регулатор веќе го има затворено овој процес.“ посочи Лирим Сулејмани, заменик претседател на РКЕ.
Од Грчката регулаторна комисија за енергија, вода и управување со отпад (RAAEY) ги презентираа регулаторните чекори кои што ги презеле при спојување со европскиот енергетски пазар, нагласувајќи дека ова е интензивен процес што бара блиска и ефикасна соработка на засегнатите страни за да се постигне јасна и транспарентна транзиција.
РКЕ и РАЕ минатата година во февруари склучија Меморандум за соработка во областите: енергија, вода и отпад со цел размена на регулаторна експертиза.
Економија
Божиновска со концесионерите во Прилеп: Развојот на рударството продолжува со јасни правила, повисоки стандарди и поголема контрола
Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, Сања Божиновска, во рамки на работната посета на Прилеп одржа заедничка работна средба со најголемите концесионери од регионот, посветена на актуелните состојби во рударскиот сектор, предизвиците со кои се соочуваат компаниите и можностите за понатамошен развој.
На состанокот присуствуваа претставници на повеќе компании кои имаат значајна улога во експлоатацијата и преработката на минерални суровини. Во отворена дискусија се разговараше за тековната динамика на работа, инвестициите во модернизација на производството, предизвиците поврзани со административните постапки, како и потребата од предвидлива и стабилна регулаторна рамка која ќе овозможи долгорочно планирање и нови вложувања.
Министерката Божиновска нагласи дека државата има јасен интерес рударството да се развива како силен економски сектор, но исклучиво со целосно почитување на законските обврски, еколошките стандарди и безбедносните правила.
„Партнерството со компаниите е важно, но уште поважно е довербата на граѓаните. Затоа развојот мора да оди паралелно со одговорност, транспарентност и засилен надзор“, истакна Божиновска.
Концесионерите ја поздравија иницијативата за почести директни средби со институциите, оценувајќи дека ваквиот пристап овозможува побрзо решавање на отворените прашања и подобра координација во секторот.
На средбата беше потенцирана и потребата од засилен инспекциски надзор на терен, при што беше нагласено дека отворањето на новата канцеларија на Државниот инспекторат во Прилеп ќе придонесе за поефикасна контрола, еднакви услови за работа и дополнително зајакнување на стандардите во индустријата.
Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини останува посветено на континуиран дијалог со индустријата, со цел создавање стабилна деловна средина, одржлив економски раст и јасни придобивки за локалните заедници.

