Македонија
Незири: Регионот е подготвен да исчекори напред и да ја подобри економската интеграција
Политики за промоција и привлекување на инвестиции во државите-потписнички на ЦЕФТА и регионот какоцелина, зголемување на потенцијалот за развој и промоција на синџири навредности во индустриите од регионален интерес, како и јакнење и координација на регионалните напори за олеснување на трговијата согласно меѓународните стандарди и принципи беа темите на кои се дискутираше на ЦЕФТА Неделата 2014, во рамки на претседателството на Република Македонија.
Посебен акцент беше ставен на презентацијата на најактуелните трговски прашања идентификувани од страна на бизнис заедницата во регионот, кои беа предмет на посебна сесија на Форумот на стопанските комори на државите-потписнички на ЦЕФТА.
На ЦЕФТА Неделата, која ја отвори министерот за економија Беким Незири земаа учество сите релевантни меѓународни и донаторски организации во Република Македонија и регионот, кои ги презентираа нивните проекти и иницијативи насочени кон јакнење на резултатите на државите-потписнички на ЦЕФТА во областите поврзани со надворешно-трговската размена и инвестициите.
„ЦЕФТА Договорот, како еден од најлибералните регионални договори за слободна трговија, дава можност за еднакво ниво на полето на соработката, пред да се отворат вратите на ЕУ за земјите од регионот. Бројните ЦЕФТА активности кои ги превземавме во рамките на нашето претседавање со ЦЕФТА оваа година го зголемија оптимизмот и покажаа дека регионот е подготвен да исчекори напред и да ја подобри економската интеграција. Уверен сум дека континуитетот на овие активности ќе придонесе заеднички да креираме услови за јакнење на економски раст, со краен ефект – подобрување на стандардот на нашите граѓани“, рече Незири во своето излагање.
Раководителот на Одделот за оперативни работи во Делегацијата на ЕУ, Јаромир Левичек посочи дека ЕУ го поддржува ЦЕФТА договорот кој, како што рече, претставува чекор напред за земјите од Западен Балкан од аспект на економијата и политиката.
„Оваа спогодба дава одлична рамка за земјите да се подоготват за пристапувањето кон Европската унија и се покажа како клучна за комплетирање на регионалната зона за слободна трговија од која најголем процент е веќе либерализирана. Натамошната либерализација кај земјоделските производи и елиминирањето на нетрговските бариери и отворањето на пазарите за јавни набавки понатаму ќе ги зголемат потенцијалите за раст на регионот“, рече Левичек.
Тој нагласи дека ЦЕФТА договорот приоднесува кон развивање на добрососедските односи и значи непречен пристап кон пазар со преку 20 милиони потрошувачи.
На свеченото отварање на ЦЕФТА Неделата 2014, во организација на Министерството за економија, а со поддршка на Проектот на УСАИД за унапредување на инвестирањето и извозот, свое обраќање имаше и заменик амбасадорот на САД, Бартон Путни.
„Регионалната соработка помеѓу земјите членки на ЦЕФТА има огромен потенцијал да придонесе кон економски развој. Сепак, како што го зголемуваат нивото на соработка и се доближуваатдоцелосно елиминирање на царинските давачки во меѓусебната трговија, земјите на ЦЕФТА се соочуваат со нови предизвици. Разноликоста на овие прашања целосно се одразува во агендата на настанот CEFTA Недела 2014, и ја потврдува комплексноста на процесот на трговско интегрирање“, потенцираше Путни, истакнувајќи дека Владата на САД,препознавајќи ја важноста на регионалниот дијалог и размената на мислења во рамки на ЦЕФТА, е почестена што доби можност да го поддржи овој настан преку Агенцијата за меѓународен развој УСАИД.
ЦЕФТА Неделата 2014 беше фокусирана на клучните приоритети на претседателството на Република Македонија со ЦЕФТА во 2014 година, прилагодени да ги опфатат четирите димензии на столбот за „Интегриран раст“ од Стратегијата на ЈИЕ 2020, со што се воспоставува врската помеѓу приоритетите на ЦЕФТА и приоритетите на ЈИЕ 2020.
Притоа, целта на столбот ,,Интегриран раст“ е да ја промовира регионалната трговија и инвестициите, нивната врска и политиките на недискриминаторска основа, транспарентноста, предвидувањата кои ќе го зајакнат протокот на стоки, инвестиции, услуги и луѓе во рамките на регионот. /крај/со/ст
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Економија
Средба Муцунски – Aзески: Фокус на извозот и економската дипломатија
Министерот за надворешни работи и надворешна трговија, Тимчо Муцунски, денеска оствари работна средба со претставници на Стопанската комора на Северна Македонија, предводени од претседателот Бранко Азески.
На средбата беа разгледани иницијативи и конкретни форми на поддршка за извозно ориентираните компании, вклучително и организација на тематски посети со активно учество на деловната заедница, унапредување на комуникацијата со дипломатско-конзуларните претставништва, како и промоција на извозните капацитети на домашните компании пред дипломатскиот кор во државата.
Министерот Муцунски нагласи дека целта на овие средби е директно да се слушнат ставовите и размислувањата на коморите, како и да се добијат конкретни иницијативи за поддршка на компаниите, зајакнување на економската дипломатија и унапредување на извозот, што директно придонесува кон зајакнување на економијата и забрзување на економскиот развој.
Беше потврдена одличната досегашна соработка и изразено заемно задоволство од постигнатите резултати, при што се разговараше и за нејзино натамошно продлабочување, со цел обезбедување конкретни придобивки за компаниите и позитивно влијание врз вкупниот економски развој на државата.
Нагласувајќи ја важноста на дипломатско-конзуларните претставништва и на дипломатската мрежа во целост, претседателот на Стопанската комора истакна дека иницијативите за зајакнување на економската дипломатија доаѓаат во вистински момент, во насока на поддршка на стопанството и економското закрепнување.
На средбата беа разгледани и конкретни иницијативи и настани планирани за наредниот период, како можности за понатамошна соработка помеѓу Министерството за надворешни работи и надворешна трговија и Стопанската комора.
Економија
До 15-ти јануари регистрација и дерегистрација на ДДВ Обврзници
Управата за јавни приходи (УЈП) ги потсетува сите правни и физички лица кои заклучно со декември 2025 година оствариле вкупен промет повисок од 2.000.000 денари од вршење на оданочив промет на добра и услуги, дека имаат обврска да поднесат Пријава за регистрација за целите на данокот на додадена вредност (образец ДДВ-01).
Доколку како физичко лице изнајмувате деловен простор во земјата, давате менаџерски, правни, економски, инженерски, занаетчиски услуги, давате приватни часови на ученици и студенти, остварувате приходи од продажба на земјоделски производи или вршите друг оданочив промет и во 2025 година сте оствариле промет над 2.000.000 денари треба да се регистрирате за целите на ДДВ.
Вкупен промет за целите на ДДВ е прометот што го направил обврзникот во текот на годината по основ на продажба на добра и извршени услуги. Во вкупен промет не влегува прометот кој е ослободен од ДДВ без право на одбивка на претходен данок, како на пример: изнајмување на станбени објекти и станови за живеење, услуги на осигурување и реосигурување, здравствени услуги, услуги за изучување на странски јазици, услуги на компјутерски центри, меѓународен превоз на патници и др. Исто така, во вкупен промет не влегува и прометот кој се врши кон странски даночни обврзници и кој не подлежи на оданочување со ДДВ, како на пример: вршење на консултантски, адвокатски, ИТ и други услуги кон странски даночни обврзници. Ако даночниот обврзник ја вршел својата дејност само во еден дел од календарската година, вкупниот годишен промет за цели за ДДВ се пресметува на тој начин што се зема вкупниот остварен промет за месеците кога ја вршел дејноста, истиот се дели со бројот на месеците на работење и се множи со дванаесет, при што се добива вкупен годишен промет.
На пример: Ако сте склучиле договор за закуп на деловен простор со почеток од 01.07.2025 година, а месечната закупнина изнесува 200.000 денари, пресметката за вкупен годишен промет за цели на регистрација за ДДВ е следна: Бруто приход за 6 месеци: 1.200.000 денари Месечен бруто приход: 1.200.000 / 6 месеци= 200.000 денари Вкупен годишен приход: 200.000 * 12 месеци= 2.400.000 денари Во овој случај даночниот обврзник има обврска да се регистрира за целите на ДДВ. Пријава за регистрација за целите на данокот на додадена вредност (образец ДДВ-01), може да се достави и од даночните обврзници кои сакаат доброволно да се регистрираат за ДДВ. Пријавите за регистрација за ДДВ се доставуваат најдоцна до 15-ти јануари 2026 година, електронски на http://etax.ujp.gov.mk/eTaxServices, лично во организациска единица на УЈП или по пошта. Истовремено укажуваме дека физичките лица – ДДВ обврзници, заради електронско потпишување и поднесување на ДДВ пријавите, треба да набават и дигитален сертификат на USB токен. Во однос на оние кои се регистрирани за ДДВ, а кои не оствариле промет над 2.000.000 денари во претходната календарска година и кај кои е истечен најмалку тригодишен период од регистрацијата за целите на ДДВ, можат да поднесат Пријава за отповикување на регистрација за данокот на додадена вредност. Исто така, и ДДВ обврзниците кои во секоја од двете претходни календарски години поднесувале даночни пријави со вкупен промет помал од 2.000.000 денари и кои во секоја од двете претходни календарски години не искажувале претходен данок за одбивање, можат да поднесат Пријава за отповикување на регистрација за данокот на додадена вредност (образец ДДВ-01Б).
Пријавата за отповикување на регистрација за ДДВ (образец ДДВ-01Б) се поднесува најдоцна до 15-ти јануари 2026 година по електронски пат на http://etax.ujp.gov.mk/eTaxServices , лично во најблиската организациска единица на УЈП или по пошта. Воедно, потсетуваме и дека Управата за јавни приходи може службено да изврши прекинување на регистрацијата за ДДВ доколку утврди дека: •во претходната календарска година, даночниот обврзник поднесувал даночни пријави без искажан данок за извршен промет и без искажан претходен данок за одбивање; •во двете претходни календарски години, даночниот обврзник поднесувал даночни пријави без искажување на данок за извршен промет, со исклучок кога во истите периоди во даночните пријави искажува само промет ослободен од данок со право на одбивка или претходен данок кој произлегува од промет на инвестициони добра извршен кон даночниот обврзник или увезени од него; •даночниот обврзник не може да се најде на пријавената адреса и на адресата за вршење на деловни активности; •даночниот обврзник не поднесувал даночна пријава за најмалку два даночни периоди кај месечните или тримесечните даночни обврзници; •кај даночниот обврзник претходно е идентификувано даночно затајување. За дополнителни информации, правните и физичките лица може да се обратат во Контакт Центарот на УЈП на: [email protected] или преку телефонските броеви: •Од фиксна линија: 0800 33 000 •Од мобилен телефон: 02 3253 200
Економија
Од полноќ поскап бензин
Регулаторната комисија за енергетика, водни услуги и услуги за управување со комунален отпад на Република Северна Македонија (РКЕ) донесе Одлука со која се врши зголемување на малопродажните цени на нафтените деривати во просек за 0,03% во однос на одлуката од 5.1.2026 година.
Референтните цени на нафтените деривати на светскиот пазар во споредба со претходната пресметка бележат зголемување во просек: кај бензините за 0,332%, кај дизелот има намалување за 0,317%, кај екстра лесното масло зголемувањето е за 0,391% и кај мазутот има намалување за 4,067%.
Курсот на денарот во однос на доларот во изминатиот период по кој беа формирани цените со претходната пресметка е повисок за 0,7158%.
Од 13.1.2026 година од 00:01 часот максималните цени на нафтените деривати ќе изнесуваат:
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 95 70,50 (денари/литар)
Моторен бензин ЕУРОСУПЕР БС – 98 72,50 (денари/литар)
Дизел гориво ЕУРОДИЗЕЛ БС (Д-Е V) 64,50 (денари/литар)
Масло за горење Екстра лесно 1 (ЕЛ-1) 64,50 (денари/литар)
Мазут М-1 НС 32,133 (денари/килограм)
Малопродажните цени на бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и ЕУРОСУПЕР БС-98, како и на Екстра лесното масло за домаќинство на (ЕЛ-1) се зголемуваат за 0,50 ден/лит.
Малопродажната цена на ЕУРОДИЗЕЛ (Д-Е V) не се менува.
Малопродажната цена на Мазутот М-1 НС се намалува за 0,668 ден/кг и сега ќе изнесува 32,133 ден/кг.
Фото: Depositphotos

