Култура
Актерот и пејач Лука Чиковани – специјален гостин на „Џифони Македонија“
Со италијанскиот филм „Несовршена доба“ во режија на Улисе Лендаро, вечерва во 19.30 часот во киното „Милениум“ во Скопје, ќе биде официјално отворен 7.Филмски фестивал за млади „Џифони Македонија“. Фестивалот ќе им посака топло добредојде на неколкуте стотици џифонци од десет земји, кои во наредните шест дена ќе гледаат филмови, ќе дискутираат, ќе учат за интересни теми поврзани со филмот, но и ќе се забавуваат.
Специјален гостин на фестивалот ќе биде актерот и пејач Лука Чиковани кој глуми во многунаградуваниот филм „Среќен како Лазаро“ на режисерката Аличе Рорвахер. Овој филм, лани ја освои „Сребрена палма“ за најдобро сценарио на Канскиот филмски фестивал. Токму денеска по проекцијата на филм во 13 часот, тој ќе се сретне со џифонците и ќе поразговараат за филмот и за неговата кариера. Чиковани има и пејачка кариера. Најпрво започнал со кавери на познати хитови од Џастин Бибер и Шон Мендес, а денес има и негова музика.
Во наредните шест дена на повеќе локации во Скопје ќе се реализира богатата програма на фестивалот „Џифони Македонија“. Креативни работилници, мастер-класови и други едукативни активности ќе ги обединат повеќе од 600 деца и млади кои се поделени во три возрасни групи – јуниори (10 до 13), кадети (14 до 16) и сениори (17 до 19).
Главната тема на која ќе се фокусираат е заштитата на човековата средина, со посебен акцент на воздухот. Особено важни теми во повеќето филмови и активности ќе бидат и безбедноста на интернет и борбата против врсничкото насилство. Модератори на дискусиите по сите 15 филмови во натпреварувачка конкуренција ќе бидат актерите Столе Мицов кај јуниорите, Даниела Иваноска кај кадетите, а модератор на сениорите ќе им биде Марти Али, еден од најискусните и најпосветените џифонци.
Јуниорите денеска ќе имаат можност да се сретнат со Јулија Чумак, која е една од продуцентките на украинскиот филм „Бобот“. Во недела, пак, кај кадетите гости ќе бидат претставниците на филмот „Сечи“. Филмот ќе го промовираат режисерот Коста Ѓорѓевиќ, актерката Кристина Јовановиќ и директорката на фотографија Бојана Андриќ.
Интересна активност ќе имаат јуниорите во недела на пладне. Шефот Давор Панчевски ќе организира работилница со готвење „Готвиме филм“. Кај јуниорите, најмладите учесници од 10 до 14 години, ќе се поттикнува креативноста преку три работилници: театарска работилнива заедно со режисерката Теа Беговска, ликовна работилница со Моника Мотеска и работилница за модерен танц и кореографија со балетското студио „Булфрог“.
„Џифони Македонија“ е дел од големото семејство на „Џифони експериенс“ од Италија, најголемиот и најважниот културен настан во светски рамки посветен на филмот и наменет на децата и младите, кој в година ќе одбележи 50 години од своето постоење.
Оваа година, „Џифони Македонија“ ќе бидат домаќини на патувачката училница „Живот на социјалните мрежи“ (Una vita da social), која веќе седум години реализира едукативни средби со ученици, студенти, наставници и родители ширум Италија. Училницата е дел од европскиот проект „Поврзани генерации“ – Безбеден интернет центар, координиран од италијанското Министерство за образование и наука, а во изведба на експерти од Одделението за безбедност во комуникациите при италијанското Министерство за внатрешни работи.
За реализација на фестивалот помогнаа: Агенцијата за филм на Република Северна Македонија, Министерството за култура на РСМ, Град Скопје, Амбасадата на Италија во нашата земја.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

