Култура
Изложба на цртежи од Ертунч Сали
Центарот за современи уметности – Скопје ја најавува изложбата ХИПЕРАКТИВЕН АГОРАФОБИК, изложба на цртежи од Ертунч Сали.
Ќе се одржи на 2 септември 2022 година во 20 часот, мобилна/монтажна галерија – локација: Паркот на франкофонијата.
Алтер его (латински другото јас, doppelgänger) значи алтернативно свое за кое се верува дека се разликува од нормалното или вистинското, оригинално, свое на една личност. Создавањето на своето алтер его бара пронаоѓање на своето друго јас, оној со различна личност. Различното значење на алтер егото се наоѓа во книжевната анализа, која се користи кога се однесува на фиктивната литература и другите наративни форми опишувајќи клучен лик во приказната за кој се смета дека е намерно претставник на авторот (или творецот) на делото, со коси сличности, во смисла на психологија, однесување, говор или мисли, кои често се користат за да се пренесат мислите на авторот“, вели „Википедија“ на прашањето за алтер егото.
Со оваа дефиниција се олеснува нашиот обид за спознавање на авторот. Тој тврди дека приказната на изложбата е аспирација на неговите искрени мисли во конкретна ситуација. Скриени желби за отуѓување од општеството, гласни незадоволства од самотијата во метежот, тивки вести на масата народ, но сепак со ентузијазам кон ситниците во барањето на среќата, тоа се мотиви во наративата на цртежите. Случките и карактерот на ликот најчесто се дневни инспирации или моментни мисли на авторот.
Алтер егото на авторот има затворен карактер. Тој е хиперактивен агорофобик, кој секојдневието го поминува во својот дом, со својот најдобар другар, својата капа. Неговиот страв од улица му е предизвик во барањето/создавањето други форми на забава. Најмалите детали му се сеир, најголемите случки од историјата му се игри, најчуените вести му се неми, најодвратните иновации му се копнеж. Сака да помага, но тој нема да излезе од дома. Во неговиот голем, но мал свет, тој нема да престане да ужива во својата глупост до дента кога храброста ќе го довлечка во надворешниот свет. Длабоко во себе тој знае дека соочувањето со стравот е растење.
Авторот со оваа серија цртежи ја објавува својата интровертна страна и со изложба посветена на неа ја претставува пред вас, пред публиката. Со повеќе од 60 цртежи, изработени во повеќе техники на рециклирана хартија, една приказна ќе биде раскажана. Приказната што нема крај нема да има крај. Крајот ќе дојде при соочувањето со стравот, но тоа е почеток на нова приказна што нема крај, нема да има крај, вели организаторот.
Ертунч Сали, 1990, Скопје, Македонија. Дипломирал на Факултетот за ликовни уметности – Скопје, Македонија, како графичар и дизајнер. Професионално графички дизајнер, страстен уметник. Своето студио го отвори во Скопје заедно со колегите од факултетот, потоа познат како колектив „Кула“. Неговиот најголем придонес за културната сцена во Скопје беше да биде еден од основачите на колективот „Кула“ и да организира многу културни настани (концерти, изложби, настани за храна и сл.) во Скопје, како и свои изложби. Моментно работи во Скопје и продолжува со својот придонес на сцената. Сите негови дела може да се најдат на неговата официјална веб-страница: www.saliertunc.com
Изложбата е поддржана од: Министерство за култура на РСМ, Општина Центар и Центарот за современи уметности Скопје.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Македонскиот народен театар со разнолик репертоар- од сценски спектакл, преку драми, до стендап
Македонскиот народен театар, 2026 година ја започнува со силен уметнички интензитет и разновидна театарска програма. Првиот месец во годината носи богат репертоар, кој опфаќа сценски спектакли, современи и класични драми и стендап-изведби на големата и малата сцена.
Програмата започнува на 15 и 16 јануари со големиот сценски спектакл „Сонцето, колку е блиску сонцето“. Поради големиот интерес на публиката, двете изведби се целосно распродадени.

На 17 јануари, публиката ќе има можност да избере: драмската претстава „Бели ноќи“ на малата сцена, со почеток во 20 часот и стендап-настапот на Сашко Коцев „Широк дијафазон“, кој ќе се одржи на големата сцена со почеток во 20:30 часот.
Репертоарот продолжува на 20 јануари со претставата „Народен пратеник“, а на 21 јануари следува монодрамата „Торонто експрес“. На 22 јануари ќе биде изведена драмата „Варвари“, а на 23 јануари на репертоарот е претставата „Кец на десетка“.

На 24 јануари, големата сцена е резервирана за претставата „Бог на колежот“, со почеток во 20 часот, а истата вечер, на малата сцена во 21 часот, ќе се одржи новогодишното стендап-шоу „На терапија“ со Александар и Антонио.

На 26 јануари на репертоарот е „Мој термин“, а на 28 и 29 јануари се изведбите на претставата „12“.
Јануарската програма ќе биде заокружена на 30 јануари со претставата „Марта Верна“ и на 31 јануари со „Замисли нов свет“.
Култура
Балетскиот спектакл „Госпоѓа Бовари“ на 23 јануари во Националната опера и балет
Балетскиот спектакл во два чина „Госпоѓа Бовари“ ќе се изведе на 23 јануари со почеток во 19.30 часот на сцената на Националната опера и балет.
На 23 јануари со почеток во 19.30 часот на сцената на Националната опера и балет ќе се изведе балетскиот спектакл „Госпоѓа Бовари“, дело поставено во два чина, инспирирано од безвременскиот роман на Г. Флобер.
Балетот ја прикажува внатрешната борба на жената меѓу копнежот по страст и слобода, и стегите на општествените норми – тема која останува актуелна и денес.
Диригент е гостинот од Ерменија, Едуард Амбарцумјан, додека кореографијата ја потпишува Виктор Ишчук од Украина, кој со прецизен и суптилен современ израз го доловува духот на 19 век и емотивната комплексност на главниот лик. Музичката подлога е составена од дела на Камиј Сен-Санс, Морис Равел, Жил Масне, Феликс Менделсон и Георг Фридрих Хендл, со сценографија и костимографија на Андреј Злобин и Гана Ипатиева (Украина). Светло-дизајнот е на Милчо Александров, концерт-мајстор е Јане Бакевски, пијанист – Андреја Наунов, а менаџер на проектот е Киро Павлов.
Во главната улога на Ема Бовари ќе настапи примабалерината Марија Кичевска Шокаровска, во улогата на Шарл Бовари, Франциско Хименез Руиз, Балаж Лочеи како Рудолф Буланже, заедно со солистите, балетскиот ансамбл и оркестарот на Националната опера и балет.
„Госпоѓа Бовари“ ја претставува сложената психологија на главниот лик преку балет, музика и сценска уметност. Со внимателно избрани музички партитури и динамична кореографија, постановката ја доловува борбата на Ема Бовари меѓу личните желби и општествените ограничувања. Секоја сцена е внимателно дизајнирана да ја истакне емоционалната длабочина, визуелниот сјај и современиот пристап кон класичната приказна, создавајќи незаборавно сценско искуство.
Култура
Објавена книгата „Семантиката на македонскиот роман на преминот од ХХ во XXI век“ од Марина Димитриева-Ѓорѓиевска
„Македоника литера“ неодамна ја објави книгата од областа на теоријата на литературата „Семантиката на македонскиот роман на преминот од ХХ во XXI век“ од Марина Димитриева-Ѓорѓиевска.
Во првиот (воведен) дел од овој труд авторката ја третира теоријата на романот, почнувајќи од историскиот развој до постмодерните и метафикциските парадигми. Се задржува на дефинирање на романот и неговото место во книжевната теорија, видовите и типологии на роман, теориските дијалози со романот и на концептите на фикцијата и метафикцијата.
Во вториот дел пишува за дескрипциите и моделите на македонски романи на преминот од ХХ во XXI век, осврнувајќи се на македонскиот роман и неговата класификација и на дескрипцијата на македонски романи во овој период. Потоа, во најобемниот дел од овој труд, се задржува на дескрипција на неколку романи, и тоа: „Нишан“ од Блаже Миневски, „Скриена камера“ од Лидија Димковска, „Братот“ од Димитар Башевски, „Тунел“ од Петре М. Андреевски, „Опишувач“ од Ермис Лафазановски, „Пророкот од Дискантрија“ од Драги Михајловски и „Сестрата на Сигмунд Фројд“ на Гоце Смилевски.
– Романот е најинтересната проза за читање. Содржи доволно настани и ликови со кои како читател може во секое време да си направите дијалог, а во романот секогаш има доволно материјал за промисла и размисла. Македонскиот роман ги има токму овие карактеристики и можности за дијалог. Тој е тематско-мотивски разнообразен, од женски приказни одгледани во патријархално семејство и осудени од јавноста (`Тунел`), преку општествено неодговорни функционери и братска љубомора („Братот“), до потресни патишта за човечка, женска љубовна нереализираност и потиснатост под налетот на доминантниот брат („Сестрата на Сигмунд Фројд“), како и историски и верски теми завиткани во лични приказни („Пророкот од Дискантрија“), игри и дијалог со писателскиот занает и современиот свет во кој сите сè гледаат и слушаат („Скриена камера“ и „Опишувач“) или пак продуцираат реалност која е лажна и постои само во свеста на ликот („Нишан“). Тематска разнообразност беше едниот поттик за анализа, а вториот поттик беше разнообразноста во начинот на конструирањето на приказните. Првата деценија од веков беше само временската одредница во која сакавме да истражиме како се движи уметничкиот збор во романот. Се обидовме да покажеме чувствителност за различните автори и нивните поетики, да ги коментираме некои од слоевите во дискурсите, да ги обединиме во смисловна целина, во која постмодернистичкиот пристап им е доминантен, задржувајќи критичка дистанца и научна мерка – пишува Марина Димитриева-Ѓорѓиевска за овој свој труд
Марина Димитриева-Ѓорѓиевска ( 1978) дипломирала на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ – Скопје, на студиската група Македонска книжевност и јужнословенски книжевности со македонски јазик, каде што подоцна завршила и магистерски и докторски студии. Оваа книга е адаптирана верзија на нејзиниот докторски труд.
Професионалната кариера ја започнува како новинар и уредник во редакција за култура, потоа повеќе од една деценија работи како наставник по Македонски јазик. Во моментов е советник по предметот Македонски јазик во Бирото за развој на образованието. Автор е на повеќе научни трудови, прирачници и литературни дела, меѓу кои „Фрагменти од писма што никогаш нема да бидат пратени“ (2024) и „Еден ден со децата од Шареното маало“ (2024).

