Култура
Имагинацијата може да го надмине стравот: Пораки за Светскиот ден на театарот за деца и млади
Децата и младите ги почувствуваа последиците од губењето на социјализацијата, самодовербата и надежта, а тоа остави длабока трага на нивното ментално здравје. На нашата млада публика и учесници им треба уметност, култура, театар и претстави повеќе од кога било досега, оние клучни искуства кои го отвораат патот, пошироки перспективи, можност за неможност, забава и чуда, убавина и емоции, искуства кои му даваат смисла на хаотичниот свет и не потсетуваат на блискоста на целото човештво – изјави Сју Џејлс, претседател на Аситеж по повод Светскиот ден на театарот за деца и млади.
Меѓународното здружение го одбележува Светскиот ден на театарот за деца и младинци – 20 март со традиционална порака и специјални програми во кои се нагласува важноста на театарската уметност за најмладите, особено оваа година за време на се уште актуелната пандемска криза и уништувањето на војната.
Заедно со традиционалната порака од претседателот на мрежата, овогодинешната порака од Србија, на покана на националниот центар на таа организација, ја испраќа и наградуваниот актер и режисер во областа на куклениот театар, Јован Каран.
Претседателката на Аситеж, во пораката посочи дека Светскиот ден на театарот за деца и младинци, за кој организацијата традиционално вели: Однесете го детето во театар денес – како потсетување на одговорноста на возрасните да им овозможат на децата и младите да ја искусат уметноста колку што е можно повеќе.
„Носењето на детето во театар значи повторно поврзување со живи претстави, идеи и емоции, врски меѓу луѓето, а значи и негување на правото на децата и младите на уметноста, културата и слободата на самоизразување. Слушањето на децата и младите е многу важно – уште поважно е да ги слушнете и да ја прифатите потребата за промени – изјави таа.
Цитирајќи го Манифестот на таа организација, таа рече дека треба многу повеќе да се направи за да се исполнат обврските на сите земји поврзани со членовите 13 и 31 од Конвенцијата на ОН за правата на детето.
„Ова е особено случај во светлината на актуелната пандемија, воените кризи кои се случуваат во толку многу земји во светот, како и итната потреба за еднаквост и еднакви можности за секое дете да живее во одржлив, безбеден и здрав свет. Уметноста и културата ни даваат можност да го замислиме светот што сакаме да го создадеме со нашите деца и млади луѓе за нив, и затоа се клучни додека работиме за да обезбедиме подобри услови за општеството во кое живееме – рече Џејлс.
Потенцирајќи дека ова е време кога театарот и изведбите во живо се повеќе од неопходни како потврда дека имагинацијата може да го победи стравот, таа посочи дека ова е време кога храброста и убедувањето на уметниците кои создаваат театар и претстави за младата публика ширум светот може да помогне да се создаде простор за ослободување, катарза и изразување на радост на децата и младите, каде и да се.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

