Култура
ИФФК „Браќа Манаки“ награден од ИМАГО – течат подготовките за 40. јубилејно издание на фестивалот
Интернационалниот фестивал на филмска камера „Браќа Манаки“ се подготвува за 40. јубилеј и ќе биде поразличен и побогат со програми. Ќе се одржува од 14 до 21 септември, поместен е една недела порано за да не се совпадне со фестивалот во Сан Себастијан, така што ќе може да го посетат поголем број европски филмски критичари.
„Покрај 14-те секции, ќе имаме и нешто ново. Ќе се обидеме малку повеќе да ја потсетиме нашата публика со најдобрите македонски, но и европски филмови кои можеби сме ги пропуштиле на времето. Ќе се обидеме да отвориме и два нови простора за прикажување, а тоа ќе зависи и од средствата што ќе ги добиеме, и доста економски и штедливо да донесеме што поголема и подобра програма#, рече директорката на фестивалот, Гена Теодосиевска, на прес-конференција.
Преку mедија-дескот во земјава, „Браќа Манаки“ оваа година ќе соработува со два европски фестивала – Фестивалот на краток и анимиран филм од Барселона и со програма од неколку филмови за деца од фестивалот во Копенхаген. Македонски филмови и автори, пак, се избрани во претпрограмата на Short Waves Festival во Познањ, Полска. Овој месец таму, во рамки на македонска вечер на Random Home Cinema, пред најголем дел студентска публика биле прикажани пет кратки филма во селекција на Слаѓан Пенев и Марија Апчевска: „Малина“ на Анастасија Лазаровска; „Кружно патување на монахот“ на Жарко Иванов; „Награда“ на Лидија Мојсовска; They come from the center of the world на Дина Дума и „Човекот со чудна навика да ме удира со чадор по главата“ од Вардан Тозија.

Поводот за денешната прес-конференција на ИФФК беше наградата што нашиот фестивал ја доби од Меѓународната федерација на кинематографери – ИМАГО за исклучителен придонес во промоцијата на филмската уметност. „Браќа Манаки“ беше единствена институција која ја доби наградата, а ја прими од почесниот претседател на ИМАГО, Најџел Волтерс.
Директорката Теодосиевска и уметничкиот директор Благоја Куновски-Доре ги споделија впечатоците од примањето на наградата минатата сабота кога, како што рекоа, и покрај протестите во Белград, била полна салата на Југословенската кинотека каде што беше второто издание на биеналното доделување на меѓународните награди на ИМАГО, по првото во Хелсинки пред две години.
Истакнаа дека доделувањето на наградата бил извонредно значаен настан за „Браќа Манаки“ и за македонската култура и потврда за четиридецениската посветеност на најстариот фестивал во светот посветен на кинематограферите.
„Ова за нас е Оскар“, рече Куновски и додаде дека значајноста е во тежината на инститuцијата што ја доделува наградата затоа што, рече тој, ИМАГО не ги дели кинематограферите и ги вреднува исто без разлика од кое место на планетата се тие, за разлика од Американската академија каде попривилегирани се англоамериканските. „ИМАГО ги коригира гафовите на Американската академија што ги доделува Оскарите“, додаде Куновски.
На настанот биле во друштво со познати филмски професионалци, а меѓу добитниците на награда од ИМАГО бил и кинематограферот оскаровец Роџер Дикинс, кој лани ја доби „Златната камера 300“ за животно дело.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

