Култура
Фестивал за краток филм Drim Short од 12 до 14 октомври во Струга
Од 12 до 14 октомври во НУЦК „Браќа Миладиновци“ во Струга, под мотото „Еден јазик, илјада приказни“, ќе се одржи второто издание на фестивалот за краток филм Drim Short, во организација на Иницијативата за култура и независен активизам (ИНКА).
Ползувајќи ја универзалноста на филмскиот јазик и комуникацијата со публиката, под мотото „Еден јазик, илјада приказни“, и оваа година Drim Short Film Festival ќе ja доближи кратката филмска форма до публиката, со цел да се зајакне филмската култура и да придонесе Струга да стане регионално филмско јадро за филмските уметници од Македонија и регионот.
Ќе бидат прикажани неколку кратки филмови од неколку национални филмски уметници: „Доаѓаат од центарот на светот“ и „Без љубов“ во режија: Дина Дума; „Мишко“ режија: Ханис Багашов; „Долорес“ режија: Радован Петровиќ; „Почеток“ режија: Агим Абдула; „Црно и бело“ режија: Сандра Ѓоргиева; „Иднината е наша“ режија: Андреј Георгиев; „Црни криви“ режија: Марко Џамбазовски; „Чевли“ режија: Бранко Костески; „Последните камбани“ режија: Николче Попоски; „Коливо“ режија: Андреј Волкашин и „И(с)згубени“ режија: Антонио Вељаноски. Фестивалот годинава добива интернационален карактер со вклучување на регионална програма, чијашто селекција ја направи Иван Бакрач, која ќе ни претстави кратки филмски остварувања од регионот: O noapte in Tokoriki режија: Роксана Строе; Pupanje режија: Дора Шустиќ Tranzicija режија: Милица Томовиќ; Prima Noapte режија: Андреи Танасе; Into the Blue режија: Антонета Аламат Кусијановиќ и Nikog nema режија: Јелена Гавриловиќ.
Шанса за своја промоција преку студентската програма ќе добијат и студентите од филмските академии од Македонија со: „Тишина“ режија: Батухан Ибрахим (ФДУ); Red Ribbon режија: Џовани Рустанто (ФИОФА); The Bar режија: Горан Томиќ (ФИОФА); Rose режија: Јехона Бериша (ФИОФА); „Уште едно кафе“ режија: Ѓорѓи Лазов (УГД); „Заб“ режија: Ајдин Ислами (ФДУ); Out of Orde“ режија: Трифун Ситниковски (ЕСРА); „Двајца со јајца“ режија: Бруно Велјановски (ЕСРА); „Услов“ режисер: Даниел Шикоски (ДАСТА) и „Дневникот на генерација Z“ режија: Борјан Стојков (ФДУ). Освен филмски проекции, на Drim Short Film Festival ќе се оддржат мастер класови со режисерот на „Исцелител“ Ѓорче Ставрески и со реномираната косовска актерката Аурита Агуши.
Исто така, предвидена е гостинска програма со Македокс Докуникулци, како и студентски пичинг-форум. А ниту еден филм не би бил возможен без иницијалната идеја, па затоа оваа година ќе бидат избрани пет најдобри идеи на студенти од Македонија, кои ќе се натпреваруваат за симболична награда што ќе претставува мотив за нивната понатамошна работа во филмот. За крај на фестивалските денови (петок, сабота и недела) по филмските проекции ќе се оддржи ОФФ програма во Хангар во Центарот за култура „Браќа Миладиновци“, Струга, со: Томче Рут Бој и Мирко Попов (ПМГ); Herzel ( Hivern Discs, Uncanny Valley) и ogie (Btkrsh, AAA музика). Фестивалот на краток филм Drim Short 2018 е овозможен со поддршка од Министерство за култура на Република Македонија во рамките на проектот „Нов културен бран“ и Фондацијата Oтворено општество Македонија (ФООМ).
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

