Култура
Роман од полската авторка Катажина Грохола во издание на „Македонска реч“
„Македонска реч“ од Скопје неодамна го објави хит-романот „Никогаш повеќе!“ на полската писателка Катажина Грохола, во превод од полски на македонски јазик на Анета Тодевска
Овој роман, кој е меѓу најпопуларните полски романи во почетокот на овој век, ги опишува преживувањата на една напуштена жена која пронаоѓа сила во себе, за да може да обезбеди подобар живот за себе и за својата ќерка тинејџерка. Во трката да создаде нов дом за себе и за својата ќерка, таа неуморно се преиспитува себеси и женскиот род, притоа барајќи ја и чекајќи ја својата вистинска љубов. Пред да ја најде својата голема љубов таа преживува низа непријатни ситуации и проблеми. Иако ова е книга со среќен крај, сепак читателот ќе го остави да размислува за својата или за туѓата љубовна врска, за разликите на половите и за тоа што сакаат мажите и жените. Книгата е еден вид водич низ тоа што треба да се очекува од својата љубов и колку вреди да се жртвува за неа. Тоа е роман напишан од жена за жените кои секаде во светот се судираат со неверствата, напуштањето и повторното градење на своите животи. Иако повредена, главната хероина Јудита, никако не се откажува од својот сон да го сретне мажот од своите соништа. Она што Катажина Грохола го истакнува во оваа книга е дека и покрај сите перипетии во својот живот жената никогаш не треба да се откажува од своите соништа.
За романот и за приказната што ја раскажува во него, авторката пишува: „Јудита ја привршува триесет и седмата година, со огорченост си го приспомнува мажот кој ја изневерил, и неизмерно мечтае за големата љубов. Сама гради куќа на село и сама ја одгледува Тосја, која е тинејџер. Дели совети во женско списание и не заработува толку добро колку Бриџит Џонс, ниту се чувствува како успешна жена. Не се срами од своите слабости и комплекси, има смисла за хумор, а по секоја криза од неа експлодира нова бомба на енергија.Мислам дека сите сме слични. Во секого од нас тлеат различни копнежи за кои без волја признаваме. Како и за големата романтична љубов и принцот на бел коњ. Јас токму за тоа копнеам.“
Овој роман од читателите веќе доби највисоките оценки и е широко прифатен во Полска и во Европа, зашто, меѓу другото, писателката на умешен начин сериозните проблеми ги прикажува во ведра светлина и тон и на хумористичен начин. Книгата веднаш ги освои срцата на полската публика и се продава во илјадници примероци. „Никогаш повеќе!“ е првиот дел од циклусот на осум книги наречен „Жаби и ангели“. Читателите го оценија романот како модерна приказна за модерни жени.Книгата „Никогаш повеќе!“ е филмувана и е преведена на неколку јазици, меѓу кои и на руски, германски и словачки. Добитник е на повеќе награди, меѓу кои наградата „АС“ ЕМПиК во 2001 и 2002 година и наградата „ИКАР“ во 2001.Катажина Грохола е родена во јули 1957 година во Кротошин, а живее во Варшава. Авторка е и на книгите „Да се прегризе дождовникот“, „Срце во завои“, „Кристален ангел“ и др. Грохола е сценарист и на две полски серии „Љ како љубов“ и „Во добро и лошо“. Освен што работи како сценарист, пишува и радиодрами.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Македонскиот народен театар со разнолик репертоар- од сценски спектакл, преку драми, до стендап
Македонскиот народен театар, 2026 година ја започнува со силен уметнички интензитет и разновидна театарска програма. Првиот месец во годината носи богат репертоар, кој опфаќа сценски спектакли, современи и класични драми и стендап-изведби на големата и малата сцена.
Програмата започнува на 15 и 16 јануари со големиот сценски спектакл „Сонцето, колку е блиску сонцето“. Поради големиот интерес на публиката, двете изведби се целосно распродадени.

На 17 јануари, публиката ќе има можност да избере: драмската претстава „Бели ноќи“ на малата сцена, со почеток во 20 часот и стендап-настапот на Сашко Коцев „Широк дијафазон“, кој ќе се одржи на големата сцена со почеток во 20:30 часот.
Репертоарот продолжува на 20 јануари со претставата „Народен пратеник“, а на 21 јануари следува монодрамата „Торонто експрес“. На 22 јануари ќе биде изведена драмата „Варвари“, а на 23 јануари на репертоарот е претставата „Кец на десетка“.

На 24 јануари, големата сцена е резервирана за претставата „Бог на колежот“, со почеток во 20 часот, а истата вечер, на малата сцена во 21 часот, ќе се одржи новогодишното стендап-шоу „На терапија“ со Александар и Антонио.

На 26 јануари на репертоарот е „Мој термин“, а на 28 и 29 јануари се изведбите на претставата „12“.
Јануарската програма ќе биде заокружена на 30 јануари со претставата „Марта Верна“ и на 31 јануари со „Замисли нов свет“.
Култура
Балетскиот спектакл „Госпоѓа Бовари“ на 23 јануари во Националната опера и балет
Балетскиот спектакл во два чина „Госпоѓа Бовари“ ќе се изведе на 23 јануари со почеток во 19.30 часот на сцената на Националната опера и балет.
На 23 јануари со почеток во 19.30 часот на сцената на Националната опера и балет ќе се изведе балетскиот спектакл „Госпоѓа Бовари“, дело поставено во два чина, инспирирано од безвременскиот роман на Г. Флобер.
Балетот ја прикажува внатрешната борба на жената меѓу копнежот по страст и слобода, и стегите на општествените норми – тема која останува актуелна и денес.
Диригент е гостинот од Ерменија, Едуард Амбарцумјан, додека кореографијата ја потпишува Виктор Ишчук од Украина, кој со прецизен и суптилен современ израз го доловува духот на 19 век и емотивната комплексност на главниот лик. Музичката подлога е составена од дела на Камиј Сен-Санс, Морис Равел, Жил Масне, Феликс Менделсон и Георг Фридрих Хендл, со сценографија и костимографија на Андреј Злобин и Гана Ипатиева (Украина). Светло-дизајнот е на Милчо Александров, концерт-мајстор е Јане Бакевски, пијанист – Андреја Наунов, а менаџер на проектот е Киро Павлов.
Во главната улога на Ема Бовари ќе настапи примабалерината Марија Кичевска Шокаровска, во улогата на Шарл Бовари, Франциско Хименез Руиз, Балаж Лочеи како Рудолф Буланже, заедно со солистите, балетскиот ансамбл и оркестарот на Националната опера и балет.
„Госпоѓа Бовари“ ја претставува сложената психологија на главниот лик преку балет, музика и сценска уметност. Со внимателно избрани музички партитури и динамична кореографија, постановката ја доловува борбата на Ема Бовари меѓу личните желби и општествените ограничувања. Секоја сцена е внимателно дизајнирана да ја истакне емоционалната длабочина, визуелниот сјај и современиот пристап кон класичната приказна, создавајќи незаборавно сценско искуство.
Култура
Објавена книгата „Семантиката на македонскиот роман на преминот од ХХ во XXI век“ од Марина Димитриева-Ѓорѓиевска
„Македоника литера“ неодамна ја објави книгата од областа на теоријата на литературата „Семантиката на македонскиот роман на преминот од ХХ во XXI век“ од Марина Димитриева-Ѓорѓиевска.
Во првиот (воведен) дел од овој труд авторката ја третира теоријата на романот, почнувајќи од историскиот развој до постмодерните и метафикциските парадигми. Се задржува на дефинирање на романот и неговото место во книжевната теорија, видовите и типологии на роман, теориските дијалози со романот и на концептите на фикцијата и метафикцијата.
Во вториот дел пишува за дескрипциите и моделите на македонски романи на преминот од ХХ во XXI век, осврнувајќи се на македонскиот роман и неговата класификација и на дескрипцијата на македонски романи во овој период. Потоа, во најобемниот дел од овој труд, се задржува на дескрипција на неколку романи, и тоа: „Нишан“ од Блаже Миневски, „Скриена камера“ од Лидија Димковска, „Братот“ од Димитар Башевски, „Тунел“ од Петре М. Андреевски, „Опишувач“ од Ермис Лафазановски, „Пророкот од Дискантрија“ од Драги Михајловски и „Сестрата на Сигмунд Фројд“ на Гоце Смилевски.
– Романот е најинтересната проза за читање. Содржи доволно настани и ликови со кои како читател може во секое време да си направите дијалог, а во романот секогаш има доволно материјал за промисла и размисла. Македонскиот роман ги има токму овие карактеристики и можности за дијалог. Тој е тематско-мотивски разнообразен, од женски приказни одгледани во патријархално семејство и осудени од јавноста (`Тунел`), преку општествено неодговорни функционери и братска љубомора („Братот“), до потресни патишта за човечка, женска љубовна нереализираност и потиснатост под налетот на доминантниот брат („Сестрата на Сигмунд Фројд“), како и историски и верски теми завиткани во лични приказни („Пророкот од Дискантрија“), игри и дијалог со писателскиот занает и современиот свет во кој сите сè гледаат и слушаат („Скриена камера“ и „Опишувач“) или пак продуцираат реалност која е лажна и постои само во свеста на ликот („Нишан“). Тематска разнообразност беше едниот поттик за анализа, а вториот поттик беше разнообразноста во начинот на конструирањето на приказните. Првата деценија од веков беше само временската одредница во која сакавме да истражиме како се движи уметничкиот збор во романот. Се обидовме да покажеме чувствителност за различните автори и нивните поетики, да ги коментираме некои од слоевите во дискурсите, да ги обединиме во смисловна целина, во која постмодернистичкиот пристап им е доминантен, задржувајќи критичка дистанца и научна мерка – пишува Марина Димитриева-Ѓорѓиевска за овој свој труд
Марина Димитриева-Ѓорѓиевска ( 1978) дипломирала на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“ – Скопје, на студиската група Македонска книжевност и јужнословенски книжевности со македонски јазик, каде што подоцна завршила и магистерски и докторски студии. Оваа книга е адаптирана верзија на нејзиниот докторски труд.
Професионалната кариера ја започнува како новинар и уредник во редакција за култура, потоа повеќе од една деценија работи како наставник по Македонски јазик. Во моментов е советник по предметот Македонски јазик во Бирото за развој на образованието. Автор е на повеќе научни трудови, прирачници и литературни дела, меѓу кои „Фрагменти од писма што никогаш нема да бидат пратени“ (2024) и „Еден ден со децата од Шареното маало“ (2024).

