Култура
Хитлер го измислија западните банкари
Нацистичкиот лидер бил психопат и монструм, но на власт дошол благодарејќи им на моќните бизнисмени и другите кои го поддржувале неговиот план за уништување на комунизмот и контрола врз работниците
Ова во понеделник го изјави режисерот Оливер Стоун, кој во моментов работи на документарен филм во десет продолженија за 20-ти век по работен наслов „Тајната историја на Соединетите Држави од Оливер Стоун“. Тој минатата седмица рече дека неговиот десетчасовен документарен серијал за историјата претставува „противотров за неточноста и предрасудите кои се присутни во конвенционалната историја“ која се учи во американските училишта и која „е пропагирана од комерцијалните медиуми“.Стоун денеска го привлече медиумското внимание со изјавата дека појавата на Адолф Хитлер ја овозможиле западните банкари и дека тој успеал да го „заведе“ германскиот воено-индустриски комплекс.„Хитлер е чудовиште. За тоа нема дилема. Воопшто немам сочувство за него. Бил луд психопат“, вели славниот режисер.„Меѓутоа, како што Франкенштајн бил чудовиште, така постоел и докторот Франкенштајн. Тој е производ на своето време“, изјавил Стоун, образложувајќи го својот став за Хитлер. Стоун во понеделник го рече ова во Банког, по одржувањето на предавањата пред гимназијалци за придонесот на неговиот филм во изградбата на мирот, во организација на Меѓународната мировна фондација со седиште во Виена.Всушност, тоа е дополнување на прес-конференцијата од петокот во Пасадена на која се соочи со телевизиски критичари, кога Стоун ги појасни своите ставови во врска со темата, кога тој најави дека серијалот ќе започнува со приказната за Хитлер. „Хитлер во текот на целата историја беше ‘жртвено јагне’ и неговиот лик е користен на ефтин начин. Сталин е друга приказна. Тој повеќе од кој и да е друг се бореше против германската воена машинерија“, рече тогаш носителот на три Оскара за режија кој ја подготвува историската документарна серија која при крајот на годината ќе се емитува на американскиот канал Showtimes.Од сите потенцијални бури кои би можеле да настанат околу документарецот, епизодата за Хитлер засега делува како најконтроверзна. Режисерот навести дека „не можеме да ги карактеризираме луѓето само како ‘добри’ или ‘лоши’. Хитлер е производ на низа дејствувања“.Во документарецот освен горенаведените ќе бидат претставени и Мао Це Тунг, Џозеф Маккарти и Хари Труман, во чиј претседателски мандат во 1945 г. беше фрлена атомската бомба.Останува да видиме дали Оливер Стоун ќе успее да ни ја прикаже човечката страна на Хитлер.И претходно Стоун во својата 40-годишна кариера, многу политички контроверни личности уметнички ги овековечи. Така, ги вознемири конзервативците со начинот на кој ги прикажа Фидел Кастро, Хуго Чавез и Џорџ Буш, а демократите со своите теории за заговор за атентатот врз Џон Ф. Кенеди.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

