Култура
Премиера во Градски театар Скопје
Како седма премиера во репертоарот на Градски театар Скопје денескa и утре ќе биде поставена претставата „Човекот од собата број 7“
Станува збор за монодрамски проект со актерот Сашо Тасевски во режија на Ристо Алексовски, работена по мотиви од Достоевски, Борхес и Сјоран во адаптација на Борче Грозданов. Музиката која се користи во претставата е на PuppeTology.Основните факти за претставата беа изложени на денешната прес-конференција, која се одржа во Младинскиот културен центар.„Идејата кај мене е стара пет години. Откако ја прочитав новелата „Бели ноќи“ од Достоевски, ми стана јасно дека тоа е најубавата љубовна приказна што воопшто сум ја прочитал досега. Тоа е новела од која блика чиста љубов на еден осаменик. Тоа е човек кој е отфрлен од општеството, но е неверојатно паметен и интелигентен“.„За мојата реализација на текстот беа потребни три години. Потоа режисерот Ристо Алексовски и актерот Сашо Тасевски ја земаа работата во свои раце и мојата меланхоличност и патетичност ја претставија многу пожестоко и многу поубаво. Мислам дека направивме добра, убава и жестока претстава која ќе се гледа“, рече Борче Грозданов.Претставата се подготвуваше околу месец и половина, на сцената на Градски театар Скопје во МКЦ.„Од базичната идеја на Борче Грозданов во неговиот обид за адаптација на „Белите ноќи“ на Достоевски во процесот на реализација сфативме дека истата адаптација ќе биде многу подобра и поразбирлива ако ја вметнеме во контекстот на 21-иот век. Во текот на работниот процес се создаде комбинацијата на три автори кои немаат ништо блиско меѓу себе, но во исто време работат на една тематика која до болка е позната и во 19-тиот и во 20-тиот и во 21-иот век. Тоа е тематиката на апсолутната осаменост“.„Притоа ја земавме в предвид осаменоста како синдром, а не како состојба на една индивидуа. Затоа покрај Достоевски како помош ги земавме делата на Емил Сјоран и на Борхес, кои и самите ја редефинираат темата на самотијата. Тоа што со Сашо Тасевски сакавме да го направиме е игра која се повторува до апсолутна жестокост“.„Главниот лик во претставата секој ден повторува една игра која го уништува него до таа мерка што во самиот пик на лудилото, тој станува многу понормален и почовечен од многу други. Практично, тоа што се обидовме да го направиме со претставата е обид за редефинирање на поимот нормалност“, нагласи режисерот Ристо Алексовски.Единствената улога во претставата ја толкува актерот Сашо Тасевски. Публиката ќе биде сместена на сцената за да се добие потребниот амбиент за следење на дејствието. Бројот на гледачите ќе биде ограничен заради природата на материјата и на самата претстава.„Размислувајќи за осамениот човек од собата број 7 дојдов до една математичка, или, поради тоа што не располагам со конкретни величини, попрецизно е да се каже дека стигнав до една филозофска формула на лудилото. А таа е дека лудилото е еднакво на осаменоста помножена со очајот на квадрат, земени во таа смисла што очајот и осаменоста се претворливи во лудило, и обратно“.„Прашањата кои се отворија се колку вистински осамените луѓе се луди, или колку вистински осамените луѓе имаат потреба да партиципираат или да создаваат еден паралелен свет во кој ќе ја олеснат својата осаменост, со претпоставка дека осамениот човек никогаш не седи мирен, туку постојано бара начин да создаде околности во кои ќе си ги олесни маките“.„Кога создаваш паралелен свет во еден мал и затворен простор, многу е голема веројатноста оној што се обидува да го креира просторот многу лесно да преминува од егзистенцијалната реалност во новосоздадена или артифициелна реалност. Во таква ситуација веќе не може да се дефинира што е лудило, а што е нормалност“.„Лично сметам дека во природата на човекот е да ги поседува сите потенцијали. Доволен е само еден клик и човекот да скршне од насоката по која тргнал и да продолжи по насока за која никогаш не претпоставувал дека би можел да се движи. Во таа смисла, во претставата најважно е како тој човек жонглира со својата осаменост и со својот очај“ – објасни актерот Сашо Тасевски.Претпремиерата на претставата е на 15 април, додека официјалната премиера ќе се одржи на 16 април, во 20 часот на сцената на Градски театар Скопје во Младинскиот културен центар.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.
Култура
Почина Георги Сталев Поповски
Друштвото на писателите на Македонија информира дека на 30 декември 2025 година, во 95. година од животот, почина Георги Сталев Поповски, поет, прозаист, преведувач, драмски писател, научен работник и поранешен универзитетски професор, доктор по филолошки науки и најстар член на писателската асоцијација.
Георги Сталев Поповски е роден на 22 април 1930 година во Витолиште, а почина во Скопје. Високото образование го завршил на Филозофскиот факултет во Скопје. Во текот на својата богата професионална кариера, меѓу другото, бил и долгогодишен уредник на списанието „Современост“.
Член на Друштво на писателите на Македонија бил од 1956 година, како прв член примен во Друштвото по заслуга на своите достигнувања во областа на книжевниот превод.
Поповски е добитник на бројни признанија и награди, меѓу кои двапати наградата „Димитар Митрев“ на Друштвото на писателите на Македонија за книжевна критика и есеистика, наградата „Златен лавров венец“ за најдобар драмски текст на фестивалот „Мали и експериментални сцени“ во Сараево (1972), наградите „Григор Прличев“ и „Кирил Пејчиновиќ“ за книжевен превод, медалот од Фондот „Лермонтов“ во Москва, како и македонските државни награди „11 Октомври“ и „Св. Климент Охридски“, како и наградата на Град Скопје „13 Ноември“.
Тој останува актуелен и во 2025 година како еден од авторите на збирката раскази Она што се памети живее („Никогаш докрај раскажани приказни“) во издание на ДПМ, во која е застапен со расказот „Доста ми е власт играње“ – сеќавање на неговиот татко, Стале Попов, корифејот на македонскиот роман.

