Култура
Вечерва почнува Охридско лето
Вечерва во традиционалниот термин 12-ти јули Петровден, со светската премиера на спектаклот „Трилогија Романа“ во продукција на познатата куќа „Ла Фура дел Баус“ од Барцелона, Шпанија,
Вечерва во традиционалниот термин 12-ти јули Петровден, со светската премиера на спектаклот „Трилогија Романа“ во продукција на познатата куќа „Ла Фура дел Баус“ од Барцелона, Шпанија, во копродукција со „Палау де лес Артес“ од Валенсија, Шпанија, и „Опера ди Рома“ од Рим, Италија ќе се случи свеченото отворање на 51-то издание на светски реномираната културна манифестација Охридско лето. Во проектот „Трилогија Романа“ учествува и Македонската филхармонија со состав од 96 музичари под диригентската палка на маестро Андреас С. Вајзер. Музичкиот спектакл на отворањето на фестивалот ќе се одржи во Античкиот театар во Охрид.Меѓу најзначајните концерти на фестивалот ќе бидат настапот на светски познатиот виолинист Најџел Кенеди, атрактивниот ансамбл од Русија во кој членуваат осум тенори, најавени како „Тенори на 21-иот век“, во оф-програмата ќе се одржат концертите на Влатко Стефановски и Стефан Миленковиќ, како и првиот настап на Дуке Бојаџиев по неговиот концерт во „Карнеги хол“ во Њујорк.Црквата „Света Софија“ е срцето на музичката програма на Фестивалот и во нејзиниот амбиент ќе настапат познатите пијанисти од помладата генерација Александар Гриндин и Алексеј Володин, како и миленикот на фестивалската публика во Охрид – Борис Березовски.Во програмата се и вечерите посветени на национални претставувања на музичари од Полска, која од 1 јули го презеде претседавањето со Советот на Европската Унија, како и музичари од САД, Германија и Франција, кои доаѓаат со поддршка на нивните амбасади во Република Македонија.Од македонските музичари на „Охридско лето“ ќе настапат Ѓорѓи Димчевски, младата пијанистка Јана Павловска, која живее во САД, Марија Ѓошевска, Владимир Костов, Александар Котевски, студенти и дипломци на ФМУ и други.Во театарската програма на Фестивалот посебно место заземаат значајни имиња на автори на драмски текстови, режисери, театарски ансамбли и значајни артисти на светската сцена.На фестивалот ќе гостуваат и режисерски имиња кои се со светски ранг и кои со својата работа оставаат печат на денешнината. Станува збор за Леван Цуладзе, Нада Кокотовиќ, Александар Морфов, Владлен Александров, Андреа Бенаглио, Маргарита Младенова и Дамир Златар-Фрај.Со особен акцент најавено е доаѓањето на иконата на театарот на движење, Јозеф Наѓ, кој со години живее во Париз. Неговата претстава „Без наслов“ ќе биде ексклузивен настан на годинашното „Охридско лето“, ќе биде прикажана на 9 и 10 август, а ќе можат да ја следат само по 50 гледачи.Во драмската програма се најавени и три премиери. Станува збор за „Свадбата на Фигаро“ од Бомарше, во режија на Леван Цуладзе, а во продукција на Македонскиот народен театар.Значаен театарски момент на фестивалот ќе биде првата премиера на новооснованиот Охридски народен театар, кој ќе ја изведе претставата „Кабаре мистериозо“, по текст на Дарио Фо, а во режија на Деан Дамјановски.Ако отворањето на годинашното „Охридско лето“ е во знакот на шпанскиот музички спектакл, тогаш за затворањето, на 20 август, предвидено е да се изведе третата фестивалска премиера. Станува збор за „Медеја“ по текстови на Еврипид и Хајнер Милер, а во режија и кореографија на Нада Кокотовиќ. Претставата е во реализација на Битолскиот народен театар.Значајно е гостувањето и на театрите „Вера Комесаржевска“ од Санкт Петерсбург, Русија, „Сфумато“ од Бугарија, Истарското народно казалиште од Пула, Хрватска, и истражувачкиот театар „Ателјекончон“ од Бергамо, Италија. /крај/макфакс/
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Култура
„Приказната за Силјан“ ја освои наградата од публиката на Cinema Eye Honors
Документарниот филм „Приказната за Силјан“, во режија на Тамара Котевска, е добитник на Audience Choice Prize на Cinema Eye Honors, една од најзначајните и највлијателни меѓународни награди за документарен филм.
Наградата, која се доделува исклучиво врз основа на гласовите на публиката, доаѓа по силна меѓународна конкуренција. „Приказната за Силјан“ победи во конкуренција со документарни филмови од Бразил, Канада, Палестина, Гана, САД, Данска и Нов Зеланд, потврдувајќи дека македонската приказна има моќ да одекне на светската сцена.
Audience Choice Prize е награда што произлегува директно од изборот на публиката и ја одразува нејзината поврзаност со филмот, поради што се смета за едно од најрелевантните признанија во современиот документарен филм, често препознаено како силен показател за меѓународен одек и понатамошен успех.
Ова признание е резултат на масовна поддршка од Македонија и светот, кои се вклучија во гласањето и ја претворија оваа награда во заедничка победа, надминувајќи национални и географски граници.
„Ова е можеби најважната награда што ја освои „Силјан“, затоа што доаѓа од публиката. Таа не е само признание за филмот, туку и за луѓето кои гласаа за него. Гласањето за оваа награда ја сплоти македонската јавност и безусловно го даде својот глас за оваа фолклорна бајка. Во силна меѓународна конкуренција, победи гласот на публиката и искрената емоција“, изјави режисерката и продуцентка на „Силјан“, Тамара Котевска.
Филмот, кој беше откупен од National Geographic Documentary Films и прикажан на низа престижни меѓународни фестивали, уште еднаш потврди дека локалните, автентични приказни имаат моќ да зборуваат универзален јазик и да обединат публика ширум светот.
Со освојувањето на Audience Choice Prize, „Приказната за Силјан“ го заокружува својот исклучителен меѓународен пат и јасно ја позиционира Македонија како простор од кој доаѓаат приказни со силен, препознатлив и човечки глас на светската документарна сцена.
Култура
Кинотеката на Македонија – Половина век филмска меморија
Програмата на Кинотеката на Македонија за јануари 2026 претставува внимателно осмислена и содржински богата целина што уште еднаш ја потврдува улогата на оваа институција како темел на филмската култура, едукацијата и критичката мисла во земјава. Во година во која Кинотеката одбележува значајни педесет години од своето формирање, јануарската програма функционира и како симболичен преглед на нејзината мисија — да го чува, прикажува и контекстуализира филмското наследство, истовремено отворајќи простор за современи авторски гласови и нови генерации гледачи.
Посебно место во програмата заземаат тематските целини КИНО УТРО, со проекции на анимирани филмови наменети за младата публика, чија цел е да ѝ се приближи киното како уметност и искуство уште од најрана возраст. Преку овие проекции, Кинотеката активно ја гради идната публика и ја зацврстува врската помеѓу младите и филмскиот медиум. Во јануарската селекција се вклучени и избрани содржини од фестивалот КИНЕНОВА, кои носат свежи авторски перспективи и современи филмски практики, како и проекции на значајни документарни остварувања, меѓу кои „Југо Флорида“ и „Фанк Ју“, филмови што со ангажиран и аналитичен пристап ги отвораат културните и општествените прашања на регионот.
Особено внимание привлекува и долгоочекуваниот музички документарец „Трет свет“, посветен на култниот хрватски бенд Хаустор, кој преку архивски материјали и сведоштва нуди длабински поглед кон една од највлијателните музички појави на екс-југословенскиот културен простор. Домашната продукција е застапена со проекции на најновите македонски филмови „Утре наутро“, во режија на Јани Бојаџи, и „Сите го викаат Реџо“, копродукција со Косово и Албанија, што сведочи за отвореноста на македонската кинематографија кон регионалната соработка и актуелните тематски предизвици.
Програмата се заокружува со проекцијата на антологиското ремек-дело „Небото над Берлин“ на Вим Вендерс — филм што и по децении останува непресушен извор на инспирација, поетски запис за човечката осаменост, љубовта и духовната потрага по смисла. Неговото прикажување во рамките на јубилејната година на Кинотеката има и дополнителна симболичка тежина, потсетувајќи на континуитетот на филмската уметност и нејзината моќ да опстои над времето.
Половина век по своето основање, Кинотеката на Македонија не е само простор за проекции, туку жив културен организам што активно ја обликува филмската свест, го чува колективното паметење и создава простор за дијалог меѓу минатото, сегашноста и иднината на киното. Јануари 2026 е уште една потврда дека оваа институција останува незаменлив столб на културниот живот и еден од најважните чувари на филмската уметност во земјава, се наведува во соопштението на Кинотеката.
Целосна ПРОГРАМА
Култура
Денеска ќе биде погребана Брижит Бардо
Француската филмска актерка Брижит Бардо, која почина минатиот месец на 91-годишна возраст, денеска ќе биде погребана во летувалиштето Сен Тропе на француската ривиера, објави Ројтерс, повикувајќи се на локалните власти.
Погребната церемонија ќе се одржи во 10 часот во црквата „Нотр Дам де л’Асумпсион“, по што Бардо ќе биде погребана во строга приватност на градските гробишта. Комеморација отворена за граѓаните и обожавателите ќе се одржи во старата градска четврт Ла Понш.
Бардо светската слава ја стекна со филмот „И Бог ја создаде жената“ и стана една од најголемите икони на француската поп-култура. По повлекувањето од филмот во 1973 година, се посвети на заштита на животните, но подоцна беше контроверзна фигура поради своите политички ставови.

