Македонија
В година со уште позаострени мерки против препишување, 3,25 била просечната оценка на државната матура
Просечната оценка што ја постигнаа средношколците на државната матура годинава е 3,25. Во споредба со минатите години постои намалување (3,65 во 2023 година, 3,78 во 2022 година и 3,61 во 2021 година,) кое, според Државниот испитен центар како надлежна институција за спроведување на процесот, било резултат на преземените заострените мерки при полагањето.
Од МОН објаснија дека вкупно 14.834 пријавени кандидати на 1 јуни го полагале задолжителниот екстерен испит по мајчин јазик, на 8 јуни се полагаше изборниот предмет, а тестирањето се спроведе во холовите и спортските сали на училиштата заради поголема прегледност и контрола на набљудувачите над учениците.
Резултатот, како што информира директорката на Државниот испитен центар, Билјана Михајловска, е: откриени 49 ученици кои за време на решавањето на тестовите користеле мобилен телефон, а 4 ученици биле фатени како препишуваат решенија по претходно добиени одговори на поставените прашања. При оценувањето на тестовите оценувачите детектирале 175 ученици што препишувале на тестовите, како и 22 плагијати. 268 ученици, на кои им била изречена мерката поништување на испитот, ќе може повторно да полагаат во августовскиот испитен рок.
Според Михајловска, најголем број прекршувања на правилата за полагање на државната матура се констатирани во СЕПУГС „Арсени Јовков“ – Скопје – вкупно 32, потоа во СУГС „Д-р Панче Караѓозов“ – Скопје, каде што се изречени 18 мерки, во СОУ „8 Септември“ – Тетово има 14 изречени мерки, по 13 мерки за прекршување на правилата на тестирањето се изречени во СОУ „Методија Митевски-Брицо“ – Скопје и ЦСНО „28 Ноевмри“ – Дебар. Во СУГС „Цветан Димов“ – Скопје биле изречени 12 мерки за остранување од процесот на полагање на државната матура.
Честитајќи им на учениците што успешно ја завршија матурата и го потврдија стекнатото знаење во средното образование, министерката за образование и наука, Весна Јаневска, истакна дека во согласност со законските прописи во земјата, па и во многу други држави, дипломата е предуслов за упис на факултет.
За в година најави две новини, кои ќе помогнат за подобра организација на полагањето на државната матура и, како што рече, тоа ќе биде обид да нема препишувања и други противзаконски, неетички и неморални дејства и на учениците, и на тестаторите, и на набљудувачи.
„Ќе инсистирам полагањето на државната матура да се реализира во амфитеатрите и други простории на јавните факултети, каде што има блокатори и друга технологија, која ќе оневозможи користење комуникациски уреди за време на полагањето затоа што најчесто поединечни и масовни препишувања се случуваат преку примена на мобилни телефони и други уреди на кои има инсталирани апликации за комуницирање“, истакна Јаневска.
Втората мерка се однесува на измена на правилниците за полагање државна матура од аспект на подигнување на одговорностите на лицата вклучени во процесот.
„Мора да постојат санкции за набљудувачите, тестаторите и за сите оние што ги делат просториите со учениците што полагаат, а прават пропусти и жаргонски кажано – замижуваат пред некоректни активности од страна на учениците“, додаде министерката.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
СЕММ: Половина од прекршувањата на кодексот на новинари се за неточно информирање
До Советот за етика во медиумите на Македонија (СЕММ) во текот на 2025 година беа поднесени 244 жалби за медиумски содржини, што е рекорден број претставки за една година.
Од нив, 96 се разгледани од Комисијата за жалби и се донесени 47 одлуки (за членови на СЕММ) и 43 мислења (за медиуми што не се членови на СЕММ).
„За 145 претставки е оценето дека немаат основа за разледување поради поминат рок, непознат жалител или, пак, се однесуваат на странски медиуми за што Комисијата за жалби при СЕММ нема надлежност. Најголем број од жалбите без основа за разгледување (преку 130) се однесуваа за медиумското известување за трагедијата во Кочани, главно за странски портали и телевизии. Сите стигнаа во интервал од само неколку часа, на 21 март 2025 година, што претставува уникатен случај во досегашната работа на медиумското саморегулаторно тело“, соопшти СЕММ.
Од разгледаните претставки, прекршување на Кодексот на новинари е утврдено во 58 жалби, додека во 32 жалби е утврдено дека нема прекршувања на професионалните и етички новинарски стандарди. Шест жалби се решени по пат на медијација или со т.н „пријателско решение“ меѓу жалителот и медиумот.
Најчестите подносители на жалби, со основа за да бидат разгледани, (36), се во групата „политичари, носители на јавни функции и јавни институции“. 25 жалби се поднесени од граѓани, 22 – од организации и здруженија од граѓанскиот сектор, 6 – од медиуми или новинари, 6 – од политички партии, додека жалители од други категории имаат поднесено уште 4 жалби.
И во 2025, како и во претходните години, жалителите главно се поплакуваа на содржини објавени на интернет порталите – дури 78 од разгледаните 96 жалби. На печатените изданија и нивното веб-издание се однесуваат 11 жалби, на веб-страниците на телевизиите – 6 жалби и една жалба е за телевизиска содржина.
Најчесто прекршувано правило од Кодексот на новинари на Македонија и во 2025 година според статистиката на СЕММ е Членот 1 кој од новинарот бара да објавува точни и проверени информации, со застапеност на втората страна. Потоа, според честотата на прекршување следува Членот 3 – кој вели дека „новинарот ќе настојува да објави исправка, демант или одговор кога ќе биде утврдена неточност на информацијата“. На третото место според бројот на прекршувања е Членот 10 од Кодексот – кој од новинарот бара да не создава ниту преарботува говор на омраза или дискриминација по која било основа.
„Прегледот на статистичките бројки и трендови укажува на тоа дека расте довербата во медиумската саморегулација, односно дека се повеќе индивидуалци и организации ја користат алатката за поднесување жалба – како сопствен придонес за поквалитетни медиумски содржини и одговорно новинарство“, велат од Советот.
Македонија
Чуповска-Ристова – Павлин: успешната македонско-словенечка одбранбена соработка ја зацврстува безбедноста на целиот регион
Државната секретарка во Министерството за одбрана, Елизабета Чуповска – Ристова се сретна со државниот секретар во словенечкото Министерство за одбрана, Боштјан Павлин кој престојува во посета на земјава.
Чуповска – Ристова со државниот секретар Павлин разговараше за зацврстување на сојузничката македонско-словенечка соработка во клучните области на одбраната како исполнувањето на НАТО – Целите на способности, развојот на воената индустрија и активностите за прилагодување на одбранбениот сектор на променливата безбедноста средина.
„Словенија е докажан и доверлив партнер и сојузник. Минатата година имавме успешно реализиран план за билатерална соработка, a годинава планираме повеќе од 20 заеднички активности меѓу кои и во делот на кризниот менаџмент и воено наменската индустрија. Исклучително ја цениме вашата подготвеност за пренесување искуство во аквизициските процеси кое е од голема помош за нас како и во делот на зановување на стратешките документи во одбраната“, рече Чуповска-Ристова на средбата.
Таа додаде дека земјава останува посветена на исполнувањето на НАТО – Целите на способности, со што се зацврстува националната, но и регионалната безбедност, додека истовремено се зајакнува и колективната одбрана на Алијансата.
„Убедени сме во потенцијалот за континуиран развој на нашата билатерална соработка“, рече Чуповска-Ристова и додаде дека и двете земји успешно придонесуваат во зацврстувањето на безбедноста и стабилноста на НАТО.
Државниот секретар во словенечкото Министерство за одбрана, Павлин, се заблагодари за средбата и порача дека во Словенија имаме искрен партнер, пријател и сојузник кој ќе продолжи да нè поддржува во развојот на одбранбените способности и капацитети. Во однос на Планот за билатерална соработка за 2026 година, Павлин рече дека по неговото финализирање и потпишување, соработката меѓу нашите две земји уште повеќе ќе добие на динамика, а со тоа и ќе покажеме дека заеднички градиме капацитети за зацврстување на безбедноста на нашите граѓани.
Македонско-словенечката одбранбена соработка датира од 1994 година кога е потпишан Рамковниот договор за соработка меѓу Министерствата за одбрана на двете земји. Билатералната соработка се реализира во повеќе области на одбраната меѓу кои и заедничките вежби и обуки, експертски разговори, соработка во доменот на против-воздушната одбрана, логистиката и јавните набавки, военото разузнавање, НАТО планирачкиот процес и друго.
Македонија
За една недела 4.490 сообраќајни прекршоци преку системот „Безбеден град“
Во периодот од 09 до 15 февруари од страна на системот „Безбеден град“ на подрачјата на градовите и Коридорите каде се поставени камери, регистрирани се вкупно 4.490 прекршоци, што претставува намалување за 10% во споредба со првата седмица во месец февруари кога беа регистрирани 4.991 прекршок, соопшти МВР.
Од вкупниот број на регистрирани прекршоци најголемиот број се за управување на возило со брзина поголема од дозволената – 4.297, потоа за минување на црвено светло – 33, а за управување со возило со измината важност на сообраќајната дозвола констатирани се 160 прекршоци.
Исто така, изречени се вкупно 148 мерки „забрана за управување со возило“, чиј број бележи намалување од 48,6% во однос на минатата седмица, од кои 33 се за минување на црвено светло, а 115 се за брзо возење, од кои 99 за брзина поголема од 80 км на час во населено место, 12 за брзина поголема од 10 км на час сопствено ограничување на возило и четири за брзина поголема од 170 км на час во ненаселено место.
МВР апелира до сите учесници во сообраќајот да се почитуваат сообраќајните правила и прописи и сите заедно да придонесеме за посигурни и побезбедни патишта.

