Македонија
Заедничка декларација за четирите темелни слободи на ЕУ во земјите од Западен Балкан
Заедничка декларација на српскиот претседател Александар Вучиќ, албанскиот премиер, Еди Рама и македонскиот премиер, Зоран Заев, беше објавена денеска во Нови Сад за спроведување на четирите темелни слободи на ЕУ во земјите од регионот на Западен Балкан.
Во продолжение декларацијата во целост:
„Свесни за нашата одговорност за насочувањето на иднината на нашите земји, се залагаме за јакнење на мирот, еднаквоста, владеењето на правото и просперитет за сегашните и идните генерации во земјите од Југоисточна Европа.
Целосно земајќи ја предвид важноста на нашата заедничка перспектива за пристапување кон ЕУ и цврстата заложба за заемна поддршка, почитување и помош на нашиот пат кон ЕУ,
Ги повикуваме лидерите на сите шест земји од Регионот на Западниот Балкан да ни се придружат во овој потфат,
Изразувајќи подготвеност за јакнење на регионалната соработка, а со цел поттикнување на економскиот раст, намалување на невработеноста, борбата против нелегалната миграција, борба против транснационалниот организиран криминал, потоа со цел подобрување на социјалната благосостојба на нашите граѓани, како и со цел зголемување на обемот на трговијата, инвестициите и вработеноста во областа на шесте земји од Регионот на Западниот Балкан,
Во светлина на процесот за воспоставување на Регионалната економска област (РЕО) во шесте земји од Регионот на Западниот Балкан, како што е предвидено во Повеќегодишниот акциски план, донесен на Самитот на Премиерите на земјите од Западниот Балкан, одржан во Трст, во јули 2017 г., а како дел од Берлинскиот процес,
Одново изразувајќи ја заложбата за основање на Регионалната економска областа во шесте земји од Регионот на Западниот Балкана, врз основа на начелото на сѐвклученост и начелото на ЕУ за „четирите слободи“: слободно движење на стоки, услуги, луѓе и капитал, при тоа надоврзувајќи се на заложбите на земјите од Регионот, како и на ЦЕФТА, СТО, како и Договорот на СТО за олеснување трговијата, Повеќегодишниот акциски план за Регионална економска областа и други,
Реафирмирајќи ја нашата заложба во однос на Повеќегодишниот акциски план (ПГАП), го поздравуваме досега постигнатиот напредок во четирите темелни области: трговија, инвестиции, мобилност и дигитална интеграција,
Земајќи ги предвид и настојувајќи да се забрза спроведувањето на „Спогодбата за стабилизација и асоцијација меѓу Европските заедници и нивните Држави – членки и Република Србија“, „Спогодбата за стабилизација и асоцијација меѓу Европските заедници и нивните Држави – членки и Република Албанија“ и „Спогодбата за стабилизација и асоцијација меѓу Европските заедници и нивните Држави – членки и Република Северна Македонија“ и нашите заложби, кои наоѓаат свој одраз во Стратегијата на ЕУ од февруари 2018 г. „Кредибилна перспектива за проширување за зајакнат ангажман на ЕУ во Западниот Балкан“,
Со ова ја изразуваме нашата намера за продлабочување на Регионалната економска областа во Западниот Балкан.
Од Самитот во Солун (2003 г.), процесот на регионална соработка се смета за инструмент за проширување на ЕУ со земјите од Западниот Балкан. Со почетокот на Берлинскиот процес (2014 г.) и Самитот во Трст (2017 г.), концептот на регионална соработка се подигна на повисоко ниво, преку воведување на конкретни мерки, меѓу другото и во областите на инфраструктурата, трговијата, инвестициите, мобилноста и дигитализацијата. Проектот за воспоставување на заеднички пазар и интегриран Регион наоѓа свое место и подоцна во Стратегијата на ЕУ од февруари 2018 г., „Кредибилна перспектива за проширување за зајакнат ангажман на ЕУ во Западниот Балкан“. Се смета дека овој потфат е од суштинска важност за создавање нови можности за развој и за јакнење на капацитетите за генерирање на поголем раст во Регионот.
ЕУ е клучниот двигател на трансформацијата на целиот Регион, особено од изнесувањето на ветувањата за проширување. До постигнувањето на членство во ЕУ, на самиот Регион му треба итен поттик за раст. Следствено, лидерите на земјите од Западниот Балкан треба суштински да се ангажираат за да се употреби сè уште неискористениот потенцијал за развој на Балканот. Потребен е поактивен и креативен приод кон размената на стоки и капитал, движењето на луѓето и прекуграничната соработка, интегрирање на услугите и работната сила. Лидерите на земјите од Регионот мораат да ја преземат нивната одговорност за насочување на иднината на Регионот и да воведат политики чија цел е да се обезбеди слободно движење на луѓето и капиталот. Ова е од централно значење не само заради постигнување на повисок степен на интеграција во самиот Регион, туку и за поттикнување на вкупниот развој на целиот Регион на Западниот Балкан. Процесот на европска интеграција се одвива преку процесот на регионална соработка.
Сите шест земји од Регионот на Западниот Балкан настојуваат да се зачленат во Европската унија. Сепак остануваат големите структурни јазови меѓу ЕУ и земјите од Западниот Балкан. БДП со пазарни цени во 28-те Држави – членки на ЕУ е повеќе од 10 пати поголем од оној во шесте земји во Западниот Балкан, кој во 2018 г. изнесуваше околу 108 милијарди евра, а стапката на невработеност во ЕУ истата година е скоро три пати пониска отколку во шесте земји од Регионот на Западниот Балкан. Ова покажува дека лидерите на земјите од Регионот на Западниот Балкан се соочуваат со итната потреба да се справат со структурната неурамнотеженост, која на долгорочна основа може лесно да стане пречка за зачленување во ЕУ. Покрај тоа, отворените прашања меѓу самите шест земји од Регионот на Западниот Балкан се пречка за економскиот развој и го намалуваат квалитетот на животот на граѓаните.
Досега процесот на регионална соработка донел полза за граѓаните на шесте држави од Регионот на Западниот Балкан. Од 2010 г., во економиите на земјите од Западниот Балкан отворени се повеќе од 600.000 работни места, а повеќе од 500.000 високо образовани лица станаа дел од пазарот на трудот. Ова резултираше со зголемување на обемот на извозот, зајакната конкурентност и присуство на пошироките меѓународни пазари. Процесот на регионална соработка, како што се предвидува во рамките на Повеќегодишниот план за Регионална економска област, дополнително ќе ги засили овие позитивни трендови.
Лидерите на земјите од Регионот на Западниот Балкан мора да се прилагодат на новото политичко и економско опкружување во Регионот. Мнозинството граѓани од земјите од Западниот Балкан веруваат дека регионалната соработка може да даде позитивен придонес кон економиите во нивните земји. Деловните лидери изразуваат загриженост во однос на бирократските бариери кои го попречуваат проширувањето на регионалните пазари. Потребна е посилна политичка заложба за да се создадат соодветни услови за постигнување повисоко и посоодветно ниво на економски раст.
Целосното и слободно движење на стоките, услугите, капиталот и работната сила во целиот Регион е најдобриот начин вака мал Регион да постигне раст во глобализирана економија, којашто постојано се менува. Со овој потфат би се приближиле околу 20 милиони луѓе во заеднички и хармонизиран пазар, што пак истовремено би резултирало и со подобар животен стандард во целиот Регион, како и со можности за граѓаните, истовремено подготвувајќи го целиот Регион за идното членство во ЕУ. Овој проект е инспириран од други постоечки и успешни модели на отворени региони како што се Бенелукс земјите или Нордискиот регион. Крајната цел на овој потфат е да се искористат некои од најдобрите практики, со кои конечно ќе се стави крај на царинските бариери на нашите граници и ќе се обезбеди слободно движење на лица, стоки и услуги во Регионот на Западниот Балкан.
Како прв чекор во овој правец, се залагаме да ги отстраниме граничните контроли и други пречки за слободното движење во Регионот што е можно поскоро, а не подоцна од 2021 година.
Според Светската банка, камионите минуваат околу 26 милиони часа годишно на граничните премини во Регионот на Западниот Балкан. Ова покажува дека има простор за значајно подобрување на приодот кој сега го применуваме, а кој ги прави нашите економии побавни и поскапи отколку што треба за да можат да се натпреваруваат на рамниште на глобалната економија.
Граѓаните ќе може да патуваат во целиот Регион со важечка лична карта. Ќе може да работат во која било земја од Регионот, штом ќе се стекнат со квалификации во една од земјите од Регионот. Дипломите треба да се признаваат меѓу сите земји од Регионот. Ќе ја интензивираме соработката во борба против транснационалниот организиран криминал и ќе се залагаме меѓусебно да си помагаме во справувањето со итни состојби, како што се природните катастрофи.
Ова е смела инцијатива и ќе продолжиме да работиме за да постигнеме практични резултати и солидарност, за да можат нашите граѓани да ја видат ползата која ќе произлезе во овој контекст.
За оваа цел повторно ќе се сретнеме на 10 ноември, во Охрид“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Гаши и Бегај од Скопје порачаа: Заеднички кон ЕУ и подлабока регионална соработка
Претседателот на Собранието, Африм Гаши, денеска оствари средба со претседателот на Албанија, Бајрам Бегај.
Гаши изрази големо задоволство од средбата и истакна дека очекува пријателството и соработката што постојат меѓу двете земји во иднина уште повеќе да се зајакнат и унапредат. На меѓународен план, двете држави имаат исти цели и интереси, а тоа се членството во Европската унија, меѓусебната поддршка како непосредни соседи и сојузници во НАТО и продлабочувањето на регионалната соработка.
Тој изрази очекување и надеж дека двете држави заеднички ќе го продолжат својот пат кон европската интеграција, бидејќи тоа е многу важно не само за Северна Македонија и Албанија, туку и за останатите земји од регионот на Западен Балкан. Во функција на промоција на парламентарната дипломатија и градење на билатералните парламентарни односи, претседателот Гаши истакна дека одржува редовни контакти со колегите од Парламентот на Албанија и дека посетите на највисоко парламентарно ниво се одржуваат речиси секоја година.
Претседателот Бегај истакна дека Република Северна Македонија и Албанија се две пријателски земји кои делат исти вредности, визии и предизвици и претставуваат пример за соработка во регионот. Тој посочи дека е унапредена соработката во многу сфери од заеднички интерес, што е во функција на подобрување на животниот стандард на граѓаните во двете држави. Останува определбата за уште поголема соработка, особено во економската сфера.
Двајцата соговорници ја потенцираа важноста и улогата на Македонците и Албанците кои живеат во двете земји и претставуваат мост за градење стабилни и пријателски односи. Патничкото, енергетското и железничкото поврзување меѓу двете земји во рамките на Коридорот VIII ќе придонесе за уште поголема размена на луѓе, стоки и услуги, за што постои огромен потенцијал.
Албанскиот претседател Бајрам Бегај се потпиша во Книгата на впечатоци и се обрати пред пратениците во Собранието.
Македонија
Движење ЗНАМ: Иницираме кратење на пратеничкиот состав од 120 на 90 во новото решение на Изборниот Законик
Потпретседателката на Движење ЗНАМ за Наша Македонија, Весна Бендевска, на првата конститутивна седница на работната група за реформи во изборното законодавство, ја потврди заложбата на Движењето во однос на неопходноста од суштински и системски измени на изборниот модел во Република Македонија.
„Заложбите на Движење ЗНАМ се за воведување на една изборна единица со изборен праг од 2 до 3 проценти, со што ќе се овозможи правична застапеност и на помалите политички субјекти и независните пратенички листи. Што всушност беше и барање во одлуката на Уставниот суд.“ – истакна Бендевска.
Дополнително, таа нагласи дека цврст став на Движењето е намалување на бројот на пратеници во законодавниот дом на 90, бројка што, како што посочи, ќе соодветствува на реалната големина на популацијата во државата.
„Го афирмирам односно реафирмирам ставот на Движење ЗНАМ за намалување на бројот на пратеници на 90 со што ќе се придонесе за рационализација на трошоците, материјални, финансиски и човечки и ќе значи значителна придобивка за Буџетот на државата. Воедно, ќе се добие пофункционално, поефикасно и поконсолидирано законодавно тело, кое ќе биде во служба на побрз, поквалитетен и посериозен законодавен процес.“ – потенцираше потпретседателката.
Во однос на гласањето на дијаспората, таа потсети дека воведувањето на ваквиот модел беше проследено со зголемување на бројот на пратеници на 123, што, како што нагласи, отвори низа прашања за финансиската оправданост и ефикасноста на изборниот процес во странство.
„Сведоци сме колку чини изборната постапка која подразбира испраќање избирачки одбори во дијаспората, при што бројот на гласачи во повеќе случаи не соодветствуваше со првичната намера и очекувањата.“ – изјави Бендевска.
ЗНАМ додава дека ќе продолжи да се залага за изборен модел што гарантира еднаква вредност на секој глас и институции што работат ефикасно, транспарентно и во интерес на граѓаните на Република Македонија.
Македонија
Поради јазични бариери одложено продолжението на конститутивната седница на работната група за реформи во изборното законодавство, кажа Филков
Поради технички причини денешната конститутивна седница на работната група за реформи во изборното законодавство беше одложена за следната недела. Министерот за правда Игор Филков изјави дека членовите на работната група не се впуштиле во материјална расправа затоа што прво треба да се утврди дневниот ред.
,,Иако денес требаше да биде одржана првата конститутивна седница на работната група за реформи во изборно законодавство на која требаше да се избере претседател, како и да се донесе предлог-деловник за утврдување на методологијата и динамиката на работење, сепак тоа не се случи поради одредени јазични бариери. Од дел од присутните претставници на политичките партии беше побарано материјалите да бидат преведени за полесно да можат да се разберат’’, рече Филков.
Филков се надева дека следната недела членовите ќе се усогласат за термин , ќе се избере претседател на работната група и ќе се отпочне со работа каде што сите ќе имаат можност да ги дадат своите предлози и сугестии за реформите во изборното законодавство.

