Македонија
И денеска нема да биде објавен протоколот, јавноста пак нема да види кои се отстапките на Македонија
Министрите за надворешни работи на Македонија и на Бугарија, Бујар Османи и Теодора Генчовска го потпишаа билатералниот протокол кој беше еден од клучните документи за отворањето на преговорите со Европската Унија.
„ Задоволството е големо што денес сме со министрите Маричиќ, Бочварски, Бектеши да бидеме на втората меѓувладина седница. Имавме конструктивни разговори каде што разговаравме за петте области преку пет работни групи. Од овој протокол се гледа дека е сработено доста. Сите групи создадоа меморандуми, проекти, рече Османи, но не откри кога ќе се објави протоколот.
Јавноста и денес нема да има можност да види што точно пишува во протоколот и што точно Македонија ќе отстапи во преговорите со Бугарија.
Бугарското национално радио објави дека содржината на протоколот ќе биде објавена во следните денови, најверојатно по утрешната средба на амбасадорите на ЕУ во Брисел.
„ Познато е дека документот е на најмалку 10 страници и содржи конкретни мерки и рокови, особено расчистување на историските спорови меѓу Софија и Скопје. Во историската комисија има договори за Свети Наум, Свети Климент, Св. фигури и настани. Во 2024 година мора повторно да се договорат наставните програми, откако ќе се изјасни комисијата за историски прашања, Бугарите да се вклучат во Уставот на РСМ, да има рехабилитација на жртвите на југословенскиот режим и отворање на архивата на тајните служби“, соопшти бугарското радио.
Ова е втор протокол потпишан меѓу двете земји. Првиот протокол од првиот состанок на Мешовитата меѓувладина комисија меѓу Бугарија и Северна Македонија беше потпишан на 10 јуни 2019 година во Софија. Оттогаш, комисијата нема одржано никакви состаноци.
Според чл. 12 од Договорот за добрососедство од 2017 година, мешовитата меѓувладина комисија одржува редовни состаноци еднаш годишно со цел да се разгледа нејзината ефективна имплементација, да се усвојат мерки за подобрување на билатералната соработка и да се решат прашањата кои произлегуваат при спроведувањето на Договорот.
Потпишувањето на фамозниот протокол следуваше после тридневната дебата во македонското Собрание и гласањето на заклучоците по информацијата од Владата за францускиот предлог во кој беше и овој документ.
Овој документ Османи и Генчовска го криеја две недели колку што траеја и протестите во Скопје и останатите градови против прифаќањето на францускиот предлог и билатералниот протокол.
Орце Костов
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Филипче: Вратите на СДСМ се ширум отворени за секој чесен социјалдемократ, работник и интелектуалец
Вратите на СДСМ се ширум отворени за секој чесен социјалдемократ, за секој работник, за секој интелектуалец кој ѝ мисли добро на државата, изјави претседателот на партијата, Венко Филипче, во неговото обраќање на почетокот од 31. Конгрес што денеска се одржува во Скопје.
– За да го победиме ова зло надвор, мора прво да бидеме челични внатре. Знам дека во минатото имавме турбуленции. Знам дека имаше разочарувања. Некои си заминаа, некои се вратија, а некои сè уште стојат на прагот и калкулираат. Сакам денес да бидам кристално јасен. Вратите на СДСМ се ширум отворени за секој чесен социјалдемократ, за секој работник, за секој интелектуалец кој ѝ мисли добро на државата. Но, дозволете ми да испратам една порака до оние, кои мислат дека можат да седат на две столчиња. До оние, кои мислат дека можат да бидат во СДСМ, а да работат за интересите на власта, или да формираат фракции, нови движења и сето тоа, само за нивни лични интереси. Тоа време заврши. Денес ставаме точка на разединувањето. СДСМ не е пазар за пазарење функции. СДСМ е армија на вредности. Кој сака да се бори рамо до рамо со нас – добредојден е вистински, искрено, братски. Но, кој планира да нè поткопува од внатре, кој планира да биде „Тројански коњ“ на ВМРО или на некои други интересни групи – нека си замине веднаш. Немаме време за предавства. Немаме луксуз за суети. Или сме заедно во оваа битка за живот или смрт на демократијата, или не сме ништо. Јас бирам да бидеме сè. Бирам борба, искрена, силна и чесна, подвлече Филипче пред присутните.
Тој рече дека нема пишување статуси на „Фејсбук“, партијата е на терен.
– Нема седење. Нема пишување статуси на Фејсбук од удобни фотелји. СДСМ е на терен. Одиме во секој град, во секое село, во секое маало. Ќе чукнеме на секоја една врата. Не да молиме за гласови, туку да ја разбудиме Македонија, додаде претседателот на СДСМ.
СДСМ, како што подвлече Филипче, е имунолошкиот одбранбен систем на оваа држава.
– Кога национализмот ќе почне да го јаде ткивото на општеството – ние сме лекот. Кога омразата ќе се обиде да нè скара сосед со сосед – ние сме врзивното ткиво. Кога режимот ќе се обиде да ја замолчи слободната мисла – ние сме гласот што грми. Низ историјата, кога и да се спуштел мрак, кога и да завладеел страв, СДСМ бил факелот што го покажувал патот кон излезот. Така беше во 90-тите, така беше во 2016-та, и ви ветувам – така ќе биде и сега, нагласи Филипче.
Тој праша што било донесено за овие речиси две години власт.
– Ни донесоа брутално отрезнување. Тие ветија гордост, а не донесоа до питачки стап. Ветија реформи, а донесоа грабеж од епски размери. Донесоа тендери за своите блиски луѓе, донесоа грабеж на европски пари од кои сите ние се срамиме. Да бидеме целосно искрени за тоа што ни го прават. Ова не е само неспособност. Кога не чистиш снег или ѓубре во Скопје – тоа е неспособност. Но, кога го креираш буџетот за 2026 година со дупка од две милијарди евра и за тоа треба да стигне ново задолжување – тоа почитувани присутни не е грешка, тоа е осмислен невооружен грабеж на оваа држава. Тоа е финансиско злосторство против иднината на децата. Тие пари не исчезнуваат во воздух. Тие пари се прелеваат во џебовите на нивната олигархија, додека граѓаните ќе ја плаќаат сметката преку инфлацијата која им го јаде лебот, додаде Филипче.
Претседателот на СДСМ посочи да се погледнат цените во маркет. „Потрошувачката кошничка“, нагласи тој, стана поскапа од злато.
– Замрзнуваа цени на хартија, а во реалноста цените дивеат. Зошто? Затоа што се штитат профитерите, а не граѓаните. Од 1 јануари, поскапе сè, и парното и струјата, а Мицкоски нè убедува дека сме четврта економија во Европа. Дали некој се чувствува како да живее во четвртата економија во Европа, денес јавно прашувам. Одговорот сите вие многу добро го знаете. И додека народот се бори за корка леб, каде е премиерот? Во Давос. Глуми светски лидер, прави селфија по ходници затоа што пет дена не направи ниедна средба. Човекот беше турист и ова не е хипербола. Додека дома државата пука по сите шавови, Мицкоски тераше скап туризам платен со народни пари. Македонија, почитувани присутни, почитувани граѓани е во дипломатска изолација. Европскиот патот е блокиран, а тие немаат план. Европа нè отпиша а Америка не нè запишува. Наместо во периметарот на САД, со Мицкоски завршивме надвор од кружницата наречена Европа. Вакво дипломатско лудило и конфузија не се оправдува. Ова е предавство на националните интереси. Вакво предавство ќе памтат многу следни генерации, смета Филипче.
Според Филипче, „нивниот единствен план е да нè држат во калта на Балканот, за да можат да владеат без правила, без европски судови, без контрола“.
– Кога беше СДСМ на власт, како велеше Мицкоски и ВМРО-ДПМНЕ, се сеќавате? Сме биле потчинети на Европа. Тој ќе ја враќаше гордоста. И што добивме? Добивме влада која е целосно потчинета, уценета и купена со кеш и проекти од Вучиќ и Орбан. Ја сведоа државата на последната дупка на Балканот со премиер кој не смее потпис да стави на ниедна одлука без одобрување од неговите газди, додаде тој.
Се осврна и на актуелната тема со мигранти.
– Но, има нешто уште пострашно што се подготвува во темнината. Слушаме, читаме, гледаме и пратиме. Се кројат планови, далеку од очите на јавноста, за прифаќање на мигранти од Западна Европа. За 10.000 веќе се донесе закон под превезот на странски работници. Сакаат да ја претворат Македонија во карантин зона, во тампон зона за туѓи проблеми, само за да добијат тапкање по рамо и кредит од 6 милијарди евра. Сакаат да ја продадат безбедноста на нашите домови и на нашите деца за ситни политички поени. Тоа е врвен чин на предавство на сопствениот народ. Нема да дозволиме Македонија да стане логор за туѓи геополитички поткусурувања додека децата ги пакуваат куферите да заминат од државата, рече Филипче.
Тој смета дека планот бил разоткриен.
– Планот е разоткриен, планот повеќе не може да го прикриваат. Прво, ја откривме оската со Србија и Унгарија. Сојузот со Орбан и Вучиќ каде што се застапуваат антиевропски и поддржуваат проруски ставови што нè доведоа до тоа да сме до листата на Америка со земји од третиот свет. Второ, намерно поради внатрешна кампања ги продлабочија врските со десничарските антиевропски лидери и се покренаа спорови со нашите соседи, ризикувајќи ја европската интеграција за домашна моќ и пари. Трето, таа оска ги штити интересите на Москва, на Балканот со инвестиции што нè врзуваат за авторитарните режими. Четврто, нивните планови за разбивање на Социјалдемократскиот сојуз на Македонија, ново здружение, ново движење, нова екипа, дури и нова партија со тројански коњи што ги започнаа наши другари, што седат на две столици и работат за интересите на власта, истакна Филипче.
СДСМ, нагласи претседателот на партијата, никогаш не била и нема да биде контролирана опозиција.
– Ние нудиме европска Македонија. Реформирано судство и судии кои судат по закон. Болници во кои се лекувате достоинствено. Училишта кои создаваат умови, а не послушници. Тоа е социјалдемократијата на 21. век – грижа, солидарност, човечност. Ние гарантираме вистински патриотизам, а не сиров национализам кој значи само лаги, лажна гордост и чукање во гради. Патриотизам кој значи чукање во гради на сите аспекти на живеењето, патриотизам кој сите аспекти на живеењето ги прави подобри, побогати и побезбедни. Патриотизам кој значи дека водиме сметка за секој еден, за помногу бројни, за послаби, без разлика дали станува збор за етничка, национална, верска, родова, полова или сексуална ориентација. Ние гарантираме општество без корупција во кое секој еден ќе живее и ќе напредува и ќе има еднакви шанси, а не само малата група околу центрите на моќ на власта, дециден беше претседателот на СДСМ на почетокот од 31. Конгрес во Скопје.
Отворениот дел од Конгресот на СДСМ заврши, сега е во тек делот што е затворен за јавноста.
Македонија
Филипче: Други ја гледаат Македонија како плен
Други ја гледаат Македонија како плен, како територија за владеење. Ние ја гледаме како дом, изјави претседателот на СДСМ, Венко Филипче, во неговото обраќање на почетокот од 31. Конгрес што денеска се одржува во Скопје.
– Ние нудиме нешто друго, ниво, поинаку. Мора да понудиме засолништето од ова лудило. Нашата платформа и програма е договор со секој граѓанин. Ние нудиме економија на достоинство, економски патриотизам, економски модел во кој централна фигура е човекот и неговите потреби. Економска стратегија која се фокусира на тоа како парите кои вие ги плаќате во буџетот да се вратат повторно кај вас, преку повисоки плати, подобро образование, подобро здравство, повисоки пензии, додаде претседателот на СДСМ.
Пред присутните, Филипче подвлече дека СДСМ се залага, не само за едноставна мала плата, туку за достоинствена плата за живот.
– Систем каде што профитот не е забранет, но, алчноста е одданочена. Враќањето на парите кај граѓаните – не преку лажни мерки, туку преку системски инвестиции во секој аспект на приходите и услугите кои вие како граѓани ги добивате од државата. За младите – држава дигитален центар, а не извозник на евтина работна сила или на наши креативни млади умови. Ако може да работат за странски компании, нека работат тука. Нека работат од дома, но, во европски услови за кои ние ќе гарантираме. За пензионерите, престанок на милостината пред избори, гарантиран раст на пензиите кој ја следи инфлацијата за да не мора да бираат помеѓу лекови и храна. За работниците ќе бидиме штитот кој ќе ги брани од самоволието на газдите кои оваа сегашна власт ги штити. Нас повеќе од кога било, потребна ни е социјална држава, а таква држава може да обезбеди само СДСМ, дециден беше Филипче.
Отворениот дел од Конгресот на СДСМ заврши, сега е во тек делот што е затворен за јавноста.
Македонија
Уставниот суд поведе постапка за оценување на уставноста од Законот за извршување
Уставниот суд на Македонија поведе постапка за оценување на уставноста на член 218 од Законот за извршување, поради сомнеж дека одредбата е нејасна, непрецизна и создава правна непредвидливост во спроведувањето на извршните постапки. Судот оцени дека постои основано прашање дали со оспорените законски решенија се ограничува можноста за ефективно остварување на паричните побарувања кон државните органи, општините и јавните претпријатија, што може да доведе до повреда на уставно загарантираните права.
Оспорениот член предвидува дека врз предмети и права на државата, општините и јавните претпријатија не може да се спроведе извршување, доколку тие се неопходни за вршење на нивната дејност. Дополнително, претседателот на надлежниот суд може да утврди кои предмети се неопходни доколку странките не се согласат.
– Член 218 – (1) Врз предмети и права на Република Македонија и нејзините органи, единиците на локалната самоуправа и јавните претпријатија не може да се спроведе извршување за наплата на парични побарувања, доколку тие се неопходни за вршење на нивната дејност, односно задачи. (2) Кои предмети и права се неопходни за вршење на дејноста и задачите на должникот ќе определи претседателот на судот на чие подрачје се спроведува извршното дејство, ако во текот на спроведувањето на извршувањето, странките за тоа прашање не се согласат или инаку се укаже тоа како потреба, гласи членот.
Судот смета дека одредбата е нејасна и непрецизна, бидејќи не утврдува кои предмети и права се сметаат за неопходни.
-Уставниот суд во оваа фаза од постапката изрази сомнеж дека одредбата е нејасна и непрецизна. Имено, Судот смета дека со ова законско решение Законодавецот воведува генерална и нејасна забрана за извршување на предмети и права, без притоа да се воспостават правни стандарди и да се прецизира кои се предметите и правата кои се неопходни за вршење на нивната дејност, односно задачи, стои во соопштението од Уставен.
Според судиите, ваквата формулација може да ја направи извршната постапка практично невозможна, со што правосилните пресуди остануваат само на хартија.
Од Уставен велат дека е проблематичен и вториот став од членот 218, кој му дава дискреционо право на претседателот на судот да одлучува што е неопходно за работа на должникот. Уставниот суд оцени дека овој став не може да опстои самостојно ако првиот дел од членот падне.
-Судот смета дека став 2 кој се надоврзува на став 1 сам по себе не може да опстои во правниот поредок без став 1. Покрај тоа, основано се постави прашањето за неговата содржина, според која претседателот на Судот на чие подрачје се спроведува извршувањето, да има дискреционо право да одлучи кои предмети и права се неопходни за вршење на дејноста, дополнуваат оттаму.
Судот изразува сомнеж дека одредбата создава правна непредвидливост и непосредно ја повредува правната сигурност на субјектот, што е во спротивност со уставното начело на владеење на правото уредено со членот 8 од Уставот. Воедно, како што велат оттаму, пред Судот основано се поставило и прашањето дека со ограничување на можноста за ефективно остварување на паричните побарувања, се задира и во уставно загарантираното право на сопственост, уредено со член 30 од Уставот.
Иницијативата за поведување постапка е поднесена од Николче Митевски, кој го оспорува првиот став. Но, врз основа на расправата, Судот одлучил по службена должност да отвори постапка и за вториот став.
Во иницијативата бил посочен и пример на работник во комунално претпријатие кој добил правосилна пресуда за неисплатени пензиски придонеси, но не можел да наплати поради ограничувањата од членот 218.
Уставниот суд најави дека при носењето на конечната одлука ќе ги земе предвид последиците што евентуалното укинување би ги имало врз државните институции и јавните претпријатија кои се предмет на извршни постапки.
-При носењето на оваа одредба Уставниот суд ќе го земе предвид правното дејство на одлуките, од евентуалното укинување или поништување и што тоа би значело за државните органи, јавните претпријатија и општините кои се соочуваат со извршувања и согласно тоа ќе цени каква ќе биде одлуката, велат од Уставен суд.
Постапката била поведена на првата седница на Уставен суд одржана на 21 јануари 2026.

