Македонија
Македонија одбележува 30 години независност
По повод 30 години независност на државата денеска во центарот на главниот град ќе продефилираат здравствени работници, спортисти, пожарникари, полицајци и војници, рудари, земјоделци, волонтери на Црвен крст, извидници, како и националните ансабли и културно-уметничките друштва. Централната прослава ќе биде на отворено пред Собранието на Република Северна Македонија со почеток во 17:30 часот, а ќе започне со изведба на делото „Симфонија за филхармонија“ од композиторот Живоин Глишиќ по што следи дефилето.
Според протоколот, официјалниот дел ќе почне во 18:30 часот со интонирање на химната на Македонија од страна на Воениот оркестар, по што ќе следуваат говорите на државниот врв. Според најавите обраќање ќе имаат претседателот на државата Стево Пендаровски, претседателот на Собранието Талат Џафери и премиерот Зоран Заев.
Од 19:30 часот започнува музичкиот дел со изведба на песна специјално аранжирана за оваа прилика и музички дел со познати солисти кои заедно со Националната филхармонија ќе изведат неколку антологиски забавни нумери.
Покрај официјалните гости и медиумите, според протоколот и актуелната состојба со пандемијата, предвидено е присуство на околу 1000 акредитирани граѓани кои приложиле вакцинален сертификат или потврда за прележаност од Ковид-19.
Поради одбележувањето на празникот, затворени за сообраќај од 11 часот ќе бидат бул. „Кочо Рацин” на потегот од крстосницата со бул.„Кузман Јосифовски Питу” до ул.„Кирил и Методиј”, ул.„11-ти Октомври” на потегот од ул.„Крушевска Република” до ул.„Димитрие Чуповски”, ул. “Филип Втори” на потегот од бул.„Гоце Делчев” до ул.„11–ти Октомври”, Кеј „13–ти Ноември” на потегот од ул.„Филип Втори “до бул.„Кочо Рацин”, ул.„Мирче Ацев” на потегот од ул.„Филип Втори „до бул.”Кочо Рацин”, ул.„Димитрија Чуповски” на потегот од порта Македонија до бул.„Климент Охридски” и ул.„Даме Груев” од крстосницата со ул. „Македонија” до ул. „11-ти Октомври”
Претседателот Стево Пендаровски денеска по повод Денот на независноста, со орден „8 Септември“ ќе ги одликува Стојан Андов, прв претседател на првото повеќепартиско собрание, како и пратениците во Собранието на Република Македонија во мандатниот период од 1990 до 1994 година.
Претседателот Пендаровски, премиерот Зоран Заев, замениците на премиерот Артан Груби, Љупчо Николовски и Фатмир Битиќи како и министерка за образование и наука Мила Царовска ќе положат цвеќе на вечните почивалишта на поранешните претседатели Киро Глигоров и Борис Трајковски на градските гробишта Бутел во Скопје.
Цвеќе пред вечните почивалишта на Глигоров и Трајковски ќе положи и собраниска делегација предводена од потпретседателот на Собранието на Република Северна Македонија, Горан Мисовски, составена од пратеничките Снежана Калеска-Ванчева и Велика Стојкова-Серафимовска
Во пресрет на одбележувањето синоќа артилерискиот баталјон на Армијата изврши почесна артилериска стрелба со 10 плотуни.
Пред три децении на денешен ден, над 95 проценти од граѓаните на референдум се изјаснија за самостојна и суверена држава.
Претходно, на 25 јануари 1991 година, беше усвоена Декларацијата за независност од првото повеќепартиско македонско Собрание, а два дена подоцна пратениците го избраа Киро Глигоров за прв претседател на самостојна и суверена Република Македонија.
Важни чекори за утврдување на државноста беа усвојувањето на новиот Устав на 17 ноември 1991 година, монетарното осамостојување и воведувањето на денарот на 26 април 1992, формирањето на сопствени вооружени сили.
Меѓународно-правниот субјективитет на државата беше потврден на 8 април 1993 година, кога со акламација во Генералното собрание на Обединетите нации, беше примена како 181. полноправна членка на Светската организација. Поради противењето и притисоците од страна на Грција, која не го прифаќаше уставното име на Република Македонија, зачленувањето во ОН беше под привремената референца: Поранешна Југословенска Република Македонија.
Спорот со Грција поради името, по долгогодишни разговори под покровителство на Обединетите нации, беше решен на 17 јуни 2018 година во Преспа со потпишување договор меѓу двете држави. Со тоа се отвори патот на земјава кон НАТО и ЕУ.
На 27 март 2020 година Северна Македонија стана 30-та членка на НАТО.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Андоновски на Глобален дијалог во Будимпешта: Сајбер-нападите врз критичната инфраструктура не се виртуелна закана, туку реален ризик
Министерот за дигитална трансформација, Стефан Андоновски, еден од главните говорници на Budapest Global Dialogue 2026, истакна дека стратешката соработка меѓу државите и партнерите е суштинска за градење отпорни институции, стабилни демократии и безбедна дигитална инфраструктура во услови на зголемени глобални предизвици.
Настанот започна со воведно обраќање на министерот за надворешни работи и трговија на Република Унгарија, Петер Сијарто, по што следуваа високи панел-дискусии посветени на глобалната безбедност, геополитичките промени и дигиталната трансформација.
Во своето обраќање, министерот Андоновски нагласи дека светот се наоѓа во период на длабоки и комплексни промени.
„Денес се соочуваме со меѓународен поредок кој е под притисок на повеќе фронтови, воени, финансиски и демографски. Мултиполарноста повеќе не е тема за дискусија, туку реалност со која мораме одговорно да управуваме“, истакна Андоновски.
Тој предупреди дека сајбер-нападите врз критичната инфраструктура не се виртуелна закана, туку реален ризик со директни последици врз државите и секојдневието на граѓаните.
„Кога болници, енергетски мрежи, водоснабдителни системи или финансиска инфраструктура се мета на сајбер-напади, последиците се длабоко реални – нарушени животи, ослабени институции и зголемен ризик од ескалација“, порача министерот.
Андоновски посочи и на опасностите од дезинформациите и технолошките зависности:
„Кога дезинформациите ја разоруваат јавната доверба, демократиите потешко функционираат, а општествата ја губат кохезијата. Кога синџирите на снабдување со критични технологии стануваат средство за притисок, тогаш суверенитетот станува условен.“
Од перспектива на Република Македонија, како членка на НАТО и држава со јасна евроатлантска ориентација, министерот нагласи дека отпорноста на државите е темелот на секое успешно партнерство.
„Ние сме мала држава, но се наоѓаме на пресек на региони, пазари и стратешки интереси. Знаеме дека сојузништвата се клучни, но исто така знаеме дека силата на секој сојуз зависи од отпорноста на секој негов член“, истакна Андоновски.
Тој нагласи дека сајбер безбедноста мора да се третира како национална безбедност, а не како техничка формалност.
„Сајбер безбедноста не смее да биде додадена на крајот од проектите. Таа мора да биде вградена во начинот на кој функционираат Владите, како се набавува инфраструктурата, како се испорачуваат јавните услуги и како се управува со кризи.“
Во вториот дел од обраќањето, министерот Андоновски се осврна на значењето на дигиталната трансформација за јакнење на јавната доверба.
„Дигиталната трансформација треба да ја направи државата потранспарентна, подостапна и поодговорна. Кога граѓаните добиваат ефикасни услуги, а бизнисите работат во предвидлива и безбедна средина тогаш се зајакнува општествениот договор меѓу државата и граѓаните.“
Министерот истакна дека стратешката соработка мора да биде конкретна и оперативна:
„Тоа значи заедничка борба против сајбер-криминал, измами и рансомвер, споделување на најдобри практики, градење релации за брз одговор на инциденти и јакнење на нормите што го намалуваат ризикот од погрешни проценки и ескалација.“
Во рамки на својата посета на Будимпешта, министерот Андоновски ќе оствари неколку билатерални средби со високи владини претставници, како и посета на Министерството за енергетика на Република Унгарија, при што ќе се разговара за можностите за унапредување на соработката во областа на дигиталната трансформација, сајбер-безбедноста и поврзувањето на енергетските и дигиталните системи.
Македонија
Посебен режим на сообраќај во Скопје поради посетата на премиерот на Косово
Посебен режим на сообраќај денеска ќе биде воведен во Скопје поради посета на премиерот на Косово, Албин Курти.
„Денеска (10.02.2026) во официјална посета на Р.С.Македонија ќе присуствува претседателот на Владата на Република Косово, Албин Курти. Од тие причини Единицата за безбедност на патниот сообраќај ќе преземе мерки за посебен режим на сообраќајот во централното градско подрачје на Град Скопје“, соопшти МВР.
Од таму апелираат до сите граѓани учесници во сообраќајот да се почитуваат наредбите кои ќе ги даваат полициските службеници.
фото/Depositphotos
Македонија
Левица: Усвоен предлог – законот со кој се укинува дискреционото право на директорите за вработувања во болниците
На денешната седница, Собранието на Република Македонија, во прва фаза, го усвои Предлог-законот поднесен од Левица со кој се укинува дискреционото право на директорите на јавните здравствени установи при вработување, соопштија од Левица.
Според партијата, со оваа одлука, за првпат сериозно се нарушува долгогодишниот механизам на партиска контрола врз јавното здравство и се отвора пат кон систем заснован на знаење, стручност и професионални критериуми.
„Предложените законски измени ја затвораат правната празнина што со години ја легитимираше практиката на селективни и однапред договорени вработувања, дозволувајќи најквалитетните кандидати да бидат системски исклучувани. Наместо дискреционото право на директорот, сега воведуваме обврска за почитување на ранг-листите при секој јавен конкурс. Ова е суштински чекор кон департизација на јавното здравство и кон враќање на достоинството на медицинската професија. Државата конечно добива можност да го задржи најдоброто што го создава, наместо да го извезува поради неправда и клиентелизам“, велат од Левица.

