Македонија
Околу 500 тони медицински отпад фантомски исчезнува во официјалната евиденција
Најмалку 500 тони медицински отпад е количината која фантомски исчезнува кога ќе се споредат бројките на количеството од овој тип отпад што се собира во Македонија на годишно ниво и тоа што согорува во печката на Дрисла.
Како едно од најопасните жаришта што го причинуваат енормното загадување во Скопје и околината, граѓанските активисти го посочуваат токму согорувањето на медицинскиот отпад.
Количината на медицинскиот отпад што ја посочуваат институциите не е прецизна и веројатно далеку ја надминува официјалната статистика. Ако се земат предвид и сомнежите и сведоштвата на жителите од селото Батинци, кое се наоѓа до депонијата, дека медицински отпад нелегално влегува преку македонските граници и се истовара тука, тогаш се стигнува до фрапантни бројки и неконтролираното согорување создава смртоносно загадување на воздухот.
„Макфакс“ консултираше активисти од невладиниот сектор кои пред 4 години учествувале во регионален проект што ги вклучувал Македонија, Албанија, Косово, Босна и Херцеговина и Србија, а се однесувал токму на менаџирањето на медицинскиот отпад во регионот. Нивните анализи покажале дека станува збор за исклучително горчлив проблем и дека кај нас третманот на медицинскиот отпад не е контролиран од надлежните институции и се прават големи злоупотреби заради нечиј профит.
„Врз основа на нашите истражувања државата нема точна бројка за тоа колкава е количината на медицинскиот отпад што се создава во земјата. Иако се манипулира со некоја количина од 1.300 тони, количеството е многу поголемо. Но, дури и да е така инселераторот на Дрисла нема капацитет да согори повеќе од 900 000 килограми па во тој случај каде е разликата, односно каде се речиси 400 тони на отпад. Тоа изразено во бројки за транспорт се 15 шлепери или 25 специјални контејнери за транспорт“, вели Душко Христов, еден од партиципиентите во регионалниот проект кој ја истражувал оваа тема.
Според Христов, нивните истражувања покажале дека во Македонија се прави и несоодветен транспорт на опасниот отпад, односно механичкиот и органскиот медицински отпад се меша.
„Во цивилизираните земји оној органски отпад (мртвородени фетуси,тумори и други хируршко отстранети материи) се согорува во крематориуми. Кај нас ова гори заедно со останатиот медицински отпад во печката која работи со многу мал капацитет. Целата оваа приказна, вклучувајќи ги и сомнежите дека преку границите се внесува отпад што не е детектиран од страна на граничните служби, станува еден волшебен круг во кој интересите на поединци се ставаат над интересот за безбеден живот на граѓаните“, вели Христов.

Од Институтот за јавно здравје, професорот Михаил Кочуловски за „Макфакс“ изјави дека собирањето, транспортот и уништувањето на медицинскиот отпад во Македонија се врши во согласност со законските прописи.
„Ние немаме сознанија дека медицинскиот отпад има несоодветен третман. Се почитуваат сите законски прописи. Од болниците истиот се транспортира во ‘Дрисла’ и таму се уништува, а тоа не создава никаква опасност по јавното здравје“, вели Кочуловски.
Последните податоци покажуваат дека количествотоа согорен медицински отпад во изминативе години рапидно расте
Пред 1 година „Балкан грин енерџи њуз“ пишува дека Министерството за животна средина ќе направи проект за изградба на регионални депониии насекаде во земјата кои ќе бидат по највисоки европски стандарди, а ќе биде финансиран од фондовите на Европската Унија. За овој проект требале да бидат обезбедени 38,5 милиони евра од ИПА-фондовите.
Според податоците на Министерството за внатрешни работи во Македонија, постојат вкупно 54 активни и контролирани општински депонии, поделени на депонии со висок, среден и низок ризик, како и 270 неконтролирани депонии во скопскиот регион со близу 5.512 кубни метри на отпад.

Од „Дрисла“ тврдат дека капацитетот на печката за согорување на медицински отпад е 3 тони дневно.
„Вкупната количина согорен отпад во печката во 2018 година е 989.112 килограми. Медицинскиот отпад се селектира во медицинските јавни и приватни установи каде што се пакува во посебни кутии и вреќи за медицински отпад согласно со законските прописи за постапување со опасен отпад, и самите установи ставаат декларација за видот на медицинскиот отпад, а Дрисла не ги отвора кутиите и вреќите пред да го согори отпадот во печката“, тврдат од „Дрисла“.
Основното јавно обвинителство лани по допрен глас отвори постапка за незаконито работење на депонијата „Дрисла“. Државниот инспекторат за животна средина со вонреден инспекциски надзор пред година и пол утврди поголемо испуштање на јаглероден моноксид, сулфур двооксид и прав надвор од дозволените вредности.
Жителите на селото Батинце блиску до депонијата постојано се жалаат дека дишат чад. Докторите по медицина велат дека чадот од согорувањето на медицинскиот отпад ако не е соодветно филтриран преку респираторните органи многу токсично дејствува врз човековото тело.
Министерството за здравство вчера најави дека вакцините со поминат рок исто така ќе бидат уништени во „Дрисла“.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Орце Ѓорѓиевски: Нема компромис со загадувачите, изречени глоби oд 53.000 евра
Градоначалникот на Град Скопје, Орце Ѓорѓиевски, денеска се обрати на вонредната седница на Советот на Град Скопје, посветена на загадувањето на амбиенталниот воздух и неговите причинители, истакнувајќи дека нема компромис со загадувачите и дека институциите преземаат конкретни и засилени мерки за заштита на здравјето на граѓаните.
На седницата, како што беше посочено, се дискутирало отворено и конструктивно, без политиканство, со цел проблемот со загадувањето да се решава преку конкретни активности, редовни инспекции и заедничка одговорност.
Во објава на социјалните мрежи, Ѓорѓиевски информираше дека во периодот од 6 ноември до 1 јануари биле издадени 90 прекршочни платни налози и глоби, 33 решенија за задолжување, спроведени 35 вонредни надзори и изречени 290 опомени.
Инспекторите за животна средина извршиле над 45 вонредни контроли на правни субјекти во кругот на поранешните фабрики ОХИС и Стаклара, како и на територијата на општина Сарај. Изречените глоби се во висина од 1.000 до 53.000 евра, додека одговорни лица во правни субјекти биле казнети со по 3.000 евра.
Како што наведува градоначалникот, десетици физички лица кои неправилно одлагале отпад на јавни и приватни површини добиле казни од 250 до 500 евра за палење и неправилно одлагање отпад.
Инспекцијата за патен сообраќај и патишта извршила контроли на девет градилишта, од кои на седум им биле издадени решенија за времен режим на сообраќај, а на едно градилиште бил изречен прекршочен платен налог од 3.000 евра за правно лице и 900 евра за одговорното лице.
Комуналната инспекција спровела 240 контроли на градилишта низ Скопје, при што 25 објекти биле опоменати, а на 11 изречени глоби од по 1.300 евра. Комуналните редари, според објавата, изрекле и повеќе од 60 казни при контроли на јавните површини.
Ѓорѓиевски информираше дека во Буџетот за 2026 година се предвидени 64 милиони денари за животна средина, за разлика од 24 милиони денари во 2025 година, како и дополнителни 220 милиони денари за подигање и одржување на јавно зеленило и паркови.
Во план се и субвенции за инвертер-клима уреди, чистење и филтри за оџаци, како и субвенции за велосипеди.
„Скопје заслужува чист воздух, ред во јавниот простор и зелени паркови. Сега е време резултатите да бидат видливи, мерливи и трајни“, наведува градоначалникот во објавата.
Македонија
Хоџа: Со инвестиција од 11 милиони евра, доделуваме опрема за селекција на отпад на 18 општини во Пелагонија и Југозападниот регион
Министерот за животна средина и просторно планирање, Муамет Хоџа, денес од Новаци, најави дека управувањето со отпадот и намалувањето на аерозагадувањето се меѓу врвните приоритети на неговиот мандат. Во таа насока, денес започна реализацијата на регионалниот модел за управување со отпад, со инвестиција од околу 11 милиони евра во опрема за селекција и транспорт.
„Проектот ќе опфати над 400.000 граѓани од 18 општини во Пелагонискиот и Југозападниот регион и е директно поврзан со идниот регионален центар за управување со отпад во Новаци, како и со претоварните станици во Прилеп, Охрид, Кичево и Дебар“, изјави Хоџа, додавајќи дека 2026 година ќе биде клучна за поставување на основната инфраструктура.
Хоџа најави дека во тек е подготовка на јавна постапка за регионалната депонија за Пелагонискиот и Југозападниот регион, која треба да биде реализирана во рок од шест месеци.
„Паралелно, се финализира постапката за депонијата во Полошкиот регион во Русино, а објавен е и јавен повик за депонијата во Свети Николе, која ќе ги опфати Североисточниот и Источниот регион’“, рече Хоџа.
На настанот во Битола, каде што присуствуваше и претседателот на Владата Христијан Мицкоски, Хоџа изјави дека со започнувањето на изградбата на три регионални депонии во 2026 година, државата влегува во нова ера на модерно, одржливо и европски усогласено управување со отпад.
Министерот упати благодарност до ЕБОР, SECO, Инвестициската рамка за Западен Балкан, Владата на Шведска, преку кои се обезбедени околу 90 милиони евра за изградба на овие центри, како и до локалните самоуправи и јавните комунални претпријатија, при што упати апел за широка соработка со сите чинители во државата за почиста и поздрава животна средина.
Македонија
(Видео) Мицкоски: Со промоцијата и испораката на опремата за справување со цврстиот отпад правиме исчекор кон почиста животна средина
Денес испраќаме силна и недвосмислена порака дека чекориме напред – од систем кој со децении беше запоставуван, кон современо, одржливо и европско управување со отпадот.
Со промоцијата и испораката на новата опрема за справување со цврстиот отпад, правиме конкретен чекор кон почиста животна средина, повисок квалитет на живот и посилна заштита на здравјето на граѓаните, изјави премиерот Христијан Мицкоски.
„Оваа опрема не е само техничко средство. Таа е симбол на системска промена. Со нејзината распределба овозможуваме значително зголемување на покриеноста со услугата за собирање на отпад, како во урбаните, така и во руралните средини. Тоа значи дека секое населено место, секој граѓанин, добива еднаков третман и еднаква грижа од државата.
Со оваа инвестиција директно удираме по дивите депонии – по долгогодишниот проблем на неформално и неконтролирано исфрлање на отпад. Наместо хаос, воведуваме ред. Наместо импровизација, градиме систем.
Особено важно е што воспоставуваме услови за селекција на отпадот уште на изворот. Ова е културна промена, а не само техничка мерка“.
Како што рече тоа е практичен доказ за вложувањата што се прават и дека тоа не е изолиран проект.
Проектот, како што појасни, опфаќа изградба на три регионални санитарни депонии, санација и затворање на три постојни нестандардни депонии, изградба на претоварни станици, како и набавка на опрема и механизација за собирање и транспорт на отпадот, за вкупно пет плански региони во државата.
„Особено значајно е што со оваа опрема го подготвуваме системот за целосно функционирање на идната регионална депонија и центар за управување со отпад во Новаци, како и претоварните станици во Кичево, Охрид, Прилеп и Дебар. Тоа е регионален пристап што носи ефикасност, економска оправданост и долгорочна одржливост.
Финансиската конструкција на овој проект е пример за успешна соработка помеѓу државата и меѓународните партнери. Обезбедени се средства преку заем, грантови и поддршка кои заедно создаваат силна основа за реализација на еден од најкомплексните еколошки проекти во државата.
Со оваа инвестиција не исполнуваме само европски стандарди. Ние градиме држава во која чистата животна средина не е привилегија, туку право. Држава која мисли долгорочно. Држава која ги штити идните генерации“, порача Мицкоски.

