Македонија
Хелсиншки комитет: Системот не им дозволува на Ромите да излезат од маргините
Меѓународниот ден на Ромите е прилика за славење на ромската култура, но и повод да се осврнеме на фактичката состојба во која се наоѓа оваа заедница, односно на причините кои оневозможуваат вистинска социјална интеграција на ромската заедница во општеството, велат од Хелсиншкиот комитет за човекови права.
Според Комитетот, вкоренетиот расизам е во сржта на повеќекратната дискриминација со која Ромите секојдневно се соочуваат и таа се согледува и во односот на институциите кон нив, но и во третманот кој го добиваат од страна на општеството во целина.
„Токму расната дискриминација е клучниот проблем поради кој, децении наназад, сите посебни политики и мерки наменети за оваа заедница остануваат половични, недоволни и неефективни во пракса“, се наведува во извештајот.
Како што посочуваат од Хелсиншки, ова се согледува и во актуелниот проблем на неколку ромски семејства сместени во прифатниот центар во Визбегово.
„Иако една од главните цели на социјалните реформи е извлекување на луѓето од кругот на сиромаштија и искоренување на нејзините екстремни форми, последниот случај со плановите за иселување на Ромите од прифатниот центар покажува ригидно толкување на законските одредби. Со тоа што нивните деца конечно се вклучиле во образованието, а мал дел од родителите започнале самостојно да заработуваат, се смета дека овие семејства излегле од состојба на социјален ризик, иако нерешеното домување и нивното евентуално враќање на улица ќе значи поништување дури и на овие мали чекори напред.
Понатаму, и покрај тоа што образованието е еден од главните предуслови за излез од трансгенерациска сиромаштија, факт е дека голем број ромски деца се исклучени од образовниот процес, а тие кои посетуваат настава честопати се соочени со сегрегација во образовните установи. Хелсиншкиот комитет реагираше на овој проблем со поднесување тужба од јавен интерес за заштита од дискриминација (actio popularis) поради сегрегирање на ромските деца во во две основни училишта во Битола и Штип. Судската постапка е во тек, но со големи паузи помеѓу рочиштата, што укажува на задоцнета заштита и говори за односот на правосудните органи кон проблемите на оваа заедница.
Здравствената заштита е исто така право од кое Ромите често се лишени. Иако Комитетот за елиминација на сите облици на дискриминација врз жените при ООН утврди дискриминација при пристапот на сексуални и репродуктивни права на Ромки и препорача соодветно буџетирање и пристап за здравствени услуги за овие жени, токму овие програми сега се соочуваат со кратење на финансиите, што дополнително ќе ја влоши и онака неповолната состојба“, се наведува во соопштението на Комитетот.
Од таму констатираат дека расното профилирање на Ромите и понатаму останува клучниот фактор кој го спречува еднаквиот пристап до добра и услуги, предизвикува случаи на полициска бруталност и го цементира нивниот маргинализиран статус во општеството.
Повикуваат на значителна промена на односот на државните органи кон оваа заедница бидејќи, како што велат, само со системски промени се гради целосна инклузија и подобро општество.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Испитувањата завршија, водата за пиење во Берово е безбедна
Водата за пиење е повторно целосно безбедна за употреба, откако трите последователни анализи спроведени во акредитирана лабораторија потврдиле дека примероците ги исполнуваат сите законски пропишани стандарди за квалитет.
Од Јавното претпријатие за комунални работи „Услуга” појаснуваат дека анализите биле спроведени согласно барањата од Правилникот за безбедност и квалитет на вода за пиење (Сл. весник бр. 183/18), кој ги утврдува критериумите за бактериолошка и физичко-хемиска исправност на водата.
Резултатите покажале дека ниту еден од параметрите не отстапува од дозволените граници, што укажува на стабилизација на состојбата и квалитет кој е во согласност со строгите стандарди за здравствена безбедност.
Дополнително, инспектор од Агенцијата за храна и ветеринарство извршил увид во добиените резултати и официјално дал одобрение дека водата е целосно исправна за пиење и може без ограничувања да се користи од страна на домаќинствата и институциите.
Од Општина Берово посочуваат дека во изминатиот период биле преземени низа мерки за континуирано мониторирање на состојбата, со цел да се обезбеди максимална заштита на јавното здравје. Воедно упатуваат благодарност до граѓаните за нивната трпеливост, разбирање и соработка додека траеле дополнителните испитувања и контроли.
Како што истакнуваат од општината, мониторингот на квалитетот на водата ќе продолжи и во наредниот период, со цел навремена реакција и зачувување на високото ниво на безбедност во водоснабдувањето.
Македонија
Пензионерите да бидат спокојни, пензии редовно се исплаќаат и ќе се исплаќаат, велат од ПИОМ
Банките во текот на вчерашниот ден ја започнаа исплатата на пензиите за ноември и до понеделник, први декември, се очекува таа да заврши, соопшти денеска Фондот на пензиското и инвалидското осигурување (ПИОМ).
Фондот ја уверува јавноста дека исплатата на пензиите е стабилна, редовна и загарантирана, отфрлајќи ги шпекулациите за наводни ризици во пензискиот систем. Како што се наведува во соопштението, Фондот во координација со Владата продолжува со редовната исплата секој први во месецот и дека оваа практика ќе продолжи и во 2026 година.
– Пензионерите и осигурениците можат да бидат спокојни, пензии редовно се исплаќаат и ќе се исплаќаат и во иднина секој први во месецот. Исплатата на пензиите не е доведена во прашање, бидејќи Владата ја гарантира истата и не треба да има никаков сомнеж или страв дека пензии нема да има, велат од Фондот.
Во соопштението, ПИОМ ги демантира наводите дека исплатата на сегашните и идните пензии е загрозена. – Шпекулациите кои се пласираат од страна на СДСМ и политичкиот притисок кон Уставниот суд дека е загрозена исплатата на сегашните и идните пензии се неосновани и служат единствено за вознемирување на пензионерите и граѓаните во државата, стои во реакцијата.
Додаваат дека буџетот за 2026 година изнесува речиси 151 милијарда денари и е наменет за исплата на пензии, здравствено осигурување на пензионерите и транзициските трошоци кон пензиските друштва од вториот столб.
Во изминатата година, како што се посочува, пензиите биле зголемени линеарно за 6.000 денари за секој пензионер, со што просечната пензија од 21.000 денари во септември 2024 година се зголемила на 27.000 денари во септември 2025 година.
– Покачувањето и линеарното усогласување на пензиите се во насока на подобрување на животниот стандард на пензионерите и намалувањето на влијанието на инфлацијата, велат од Фондот.
Македонија
Преку 70 пациенти се прегледаа бесплатно во рамки на месецот на машкото здравје
Повеќе од 70 пациенти денеска во ЈЗУ Специјализирана болница за геријатриска и палијативна медицина „13 Ноември“ – Скопје направиле ЕХО и уролошки прегледи во рамки на акцијата посветена на Ноември – месецот на машкото здравје, познат и како Мовембер.
– Не само ноември туку и секој месец да биде како ноември. Мажите да се свесни за своето здравје, поготово постарата популација над 50 години би требало задолжително еднаш годишно да прават уролошки преглед што опфаќа ЕХО на уринарниот трахт и туморски маркери за простата. Тие што имаат фамилијарно оптеретување се препорачува да ги почнат прегледите од 45 години па дури и порано, изјави д-р Дарко Костовски, уролог во ГОБ „8 Септември“.
Директорката на Специјализирана болница за геријатриска и палијативна медицина „13 Ноември“ Ленче Нелоска рече дека акцијата се прави за да се подигне свеста кај мажите кои не сакаат да доаѓаат на прегледи односно кај уролог.
– Тоа е единствен начин каде што ќе може да се прегледаат и да се спречи навреме катастрофална последица кај нивното здравје, рече Нелоска.
На акцијата се придружи и градоначалникот на Општина Карпош Сотир Лукровски кој кажа дека дошол со цел да ја развиеме свеста во овој случај кај мажите за превентивни прегледи.
Аларм за посета на уролог се појава на крв во урина, болки при седење и зголемена потреба за мокрење.

