Македонија
Костадиновски најави засилен судски активизам: Ќе поведуваме постапки и ако нешто побуди интерес кај јавноста или сомнеж кај нас, седниците ќе се пренесуваат во живо
Со пренесување во живо на седниците на Уставниот суд, оживување на атрофираната функција на судот за поведување постапки по сопствена иницијатива, засилен судски активизам, воведување уставна тужба и уставна жалба и донесување закон кој ќе ги гарантира самостојноста и независноста на Уставниот суд, новиот претседател, Дарко Костадиновски, ќе ја враќа довербата на граѓаните во институциите и во правниот систем. За него, приоритет над сите приоритети ќе биде враќањето на довербата оти е на историски најниско ново.
„За остварување на овој приоритет неопходни се неколку чекори, повеќе би ги нарекол предизвици. Прв е бескомпромисноста во обезбедувањето на самостојноста и независноста на Уставниот суд. Втор ќе биде мојата бескомпромисност во обидите за какви било политички или од каква било друга природа влијанија врз судот или врз уставните судии. Уставната и правната култура ќе биде високо на мојата агенда. Судскиот активизам, односно оживување на една наша атрофирана функција, поведување постапки на сопствена иницијатива, исто така ќе биде високо на мојата агенда. Транспарентноста и отвореноста на судот кон јавноста ќе продолжи и она што планирам да го направам во мојот мандат ќе биде поинтензивна соработка и поголема присутност на науката во Уставниот суд“, најави новиот претседател на Уставниот суд, Костадиновски.
Тој потсети дека од 1991 година, односно од донесувањето на првиот Устав на независна Република Македонија, Уставниот суд е најнереформираната институција во системот во поглед на правната рамка од каде ги црпи надлежностите.
„ Уставниот суд ја црпи својата надлежност директно од Уставот и од актот на судот, но се поставува прашањето дали ваквата статус кво во поглед на правната рамка е добра и кому му одговара да продолжи. Тука се надоврзува и прашањето дали се исполнети очекувањата на граѓаните 33 години по донесувањето на Уставот. Во таа смисла во наредниот период со сите релевантни фактори во општеството ќе разговарам за неопходноста од интервенција во Уставот со цел обезбедување уставен основ за донесување закон со кој ќе се операционализираат уставните одредби за Уставниот суд. И тоа не каков било закон, моето инсистирање е да биде системски закон затоа што тоа е начинот на кој ќе се гарантираат самостојноста и независноста на Уставниот суд“, објасни Костадиновски.
Ќе продолжи со настојувањето на сите негови претходници за зголемување на обемот на заштита на слободите и правата на граѓаните и воведување на уставната тужба и уставната жалба, но повика и граѓаните да го почитуваат и штитат Уставот.
Костадиновски смета дека се исполнети условите за зголемен судски активизам оти судот е комплетиран.
„Долго време откога сум јас судија, овој суд имаше сериозни предизвици, особено во бројот на судии со кои работевме. Предолг временски период работевме на кворум со петмина судии. Потоа постепено се пополнуваа. Денес, Уставниот суд е комплетен, со што се исполнети околностите и сите претпоставки за навистина оживување на таа атрофирана функција на судот – по сопствена иницијатива, не само по иницијатива на граѓаните, да се вклучиме во заштитата на правната држава, правната сигурност и владеењето на правото. Ќе направам сè што е во мојата моќ овој судски активизам да биде што е можно поприсутен. За сè што ќе наиде на интерес на јавноста или ќе побуди сомнеж кај мене како судија или кај кој било од судиите, затоа што не само јас туку и другите судии може да ја користат оваа алатка, ве уверувам дека ќе имаме засилен судски активизам“, вели Костадиновски.
Смета дека седниците на Уставниот суд, за што постојано се залагал, треба да се пренесуваат во живо како обид за враќање на довербата кај граѓаните, а истовремено најави поголема соработка со науката за сите проблеми и дилеми што ги имаат во работењето.
„И нам како судии ни се јавуваат многу важни уставно-правни и теми и дилеми. Често имаме спротивставени мислења, впрочем за тоа доволно говорат моите 55 издвоени мислења досега. Секогаш сум сметал дека ќе биде корисно ако ги викнеме и струката и науката на помош. Ништо не можеме да изгубиме, можеме да добиеме. И тоа ќе биде еден од моите приоритети“, вели Костадиновски.
Тој денес, на првото јавно обраќање како претседател на Уставниот суд, не сакаше да зборува за конкретни предмети или да изнесува ставови за актуелните случувања што не се на дневен ред на седниците на судот. Рече дека сите граѓани преку преносите во живо на седниците ќе имаат можност да го чујат неговото и мислењето на другите судии за сите проблеми кога ќе стигнат на ред во судот.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Македонија
Јаневска: Ред во образованието ќе ставиме со едносменска настава и продолжен престој во училиште
Во многу општини во државата има прекумерен број на наставници, односно работат со паралелки од неколку ученици и затоа блок дотациите кои ги исплаќаме за основното и средното образование во најголем дел се трошат за исплата на плати на наставниците. Проблемот може да се реши со оптимизација на училишната мрежа, воведување едносменска настава и продолжен престој во училиштата. Тоа ќе донесе и подобри резултати на нашите ученици на меѓународните тестирања како ПИСА.
Ова го истакна министерката за образование и наука, Весна Јаневска, во Собранието одговарајќи на пратеничко прашање во врска со неисплатениот регрес за годишен одмор на наставниците од средните училишта во општина Гостивар.
„Министерството за образование и наука во 2025 година кон општина Гостивар има исплатено блок дотација за финансирање на средното образование во износ од 320 милиони денари, а понатаму локалната самоуправа е надлежна да ги распредели средствата по ставки. Но, 96,9% од тие средства се исплатени за плати. Така што, јасно е зошто општината не исплатила регрес. Проблем е прекумерниот број на наставници и градоначалникот тоа го знае“, рече Јаневска.
Посочи дека од самиот почеток на мандатот се заложува за оптимизација на училишната мрежа и за воведување на едносменска настава.
„Не е добро да функционираат училишни објекти со по неколку ученици. Мораме да ги споиме со поголемите училишта. Тоа е добро за социјализација на децата и за намалување на режиските трошоци, а од друга страна со воведувањето на едносменската настава и продолжениот престој ќе ги задржиме сите наставници на работа и со нивен дополнителен ангажман од 2-3 часа дневно, нашите деца ќе постигнуваат многу подобри резултати од сегашните“, додаде министерката, потенцирајќи дека лани едносменската настава имало во 150 училишта, а годинава во повеќе од 200.
Македонија
Превозниците вечерва ја прекинуваат блокадата на границите
Вечерва во 20:00 часот ќе биде прекинат протестот на граничните премини за тешки товарни возила, информира АМСМ.
На патниот правец Р-1302 Берово – Струмица (кај с.Ратево) поради поголем одрон сообраќајот се одвива по направена девијација во должина од 50 метри.
Сообраќајот на државните патишта се одвива непречено, по претежно влажни коловози. Слаби врнежи од снег се бележат на патниот правец с.Лисец – Попова Шапка. Појава на магла и намалена видливост на планинските премини: Плетвар до 50 метри, Пресека до 100 метри и Стража до 150 метри.
Од 15.11.2025 година започна законската обврска за задолжително поседување на зимска опрема во возилата, без оглед на моменталната временска состојба. Оваа обврска ќе трае до 15.03.2026 година. Повеќе информации може да прочитате на овој линк.
Интензитетот на сообраќај на патните правци надвор од градските средини е умерен. На граничните премини од македонска страна, нема подолги задржувања за влез и излез од државата.
АМСМ препорачува прилагодена брзина на движење, почитување на поставената сообраќајна сигнализација и внимателно управување со возилата, особено на патиштата низ котлините, речните долини и клисурите, каде има можност од појава на одрони. Ова посебно се однесува за делниците Катланово – Велес, Маврово – Дебар – Струга, Виница – Берово и Кочани – Делчево.
Македонија
Муцунски и еврокомесарката за проширување, Марта Кос, разговараа за предизвиците на превозниците
Министерот за надворешни работи и надворешна трговија, Тимчо Муцунски, попладнево оствари телефонски разговор со еврокомесарката за проширување, Марта Кос.
Фокусот на разговорот беше ставен на актуелните економски предизвици и евроинтегративниот процес, соопштија од Министерството.
„Соговорниците разменија мислења за изнаоѓање конкретно и одржливо решение за предизвиците со кои се соочуваат професионалните превозници, како и за прашањето поврзано со тарифите за челик. Во тој контекст, министерот Муцунски ја нагласи потребата од навремена и координирана реакција, со цел да се избегнат дополнителни негативни ефекти врз домашната економија“, се наведува во соопштението.
Во контекст на евроинтегративниот пат на државата, министерот Муцунски ја потврди јасната и силна посветеност кон реформскиот процес, обезбедувањето континуитет во неговото спроведување, како и усвојувањето на законите кои се составен дел од европската агенда.

