Најмалку 18 рудари загинаа, а еден е сериозно повреден во експлозија во нелегален рудник за јаглен во североисточната индиска држава Мегалаја. Полицијата соопшти дека спасувачките операции се во тек и дека се стравува дека уште рудари можеби се заробени под земја, објави Би-Би-Си.

#BREAKING At least 18 people were killed in a massive explosion at a coal mine in Jaintia Hills district of Meghalaya state of India, according to local officials #India #meghalaya #blast pic.twitter.com/fLyXDIcBHo

— The South Asia Times (@thesouthasiatim) February 5, 2026

Експлозијата се случила околу 11 часот по локално време во четврток во областа Ист Џаинтија Хилс, во пошумена област на 72 км од главниот град на државата Шилонг. Се верува дека експлозијата во рудникот е предизвикана од динамит.

Шефот на државната полиција, Викаш Кумар, им изјави на новинарите дека несреќата е предизвикана од рударство „со дупки од стаорци“. Опасната практика вклучува употреба на динамит за минирање на тесни тунели низ кои рударите потоа лазат за да извлечат јаглен. Активистите предупредуваат дека методот на рударство продолжил и покрај целосната забрана.

Досега се пронајдени 18 тела, а едно лице со тешки изгореници е однесено во болница во Шилонг, потврди Кумар. Тој додаде дека сè уште не е познато точно колку рудари можеби се заробени под земја.

Мексиканските власти бараат начин да испратат гориво во Куба, задоволувајќи ги основните потреби како што се електричната енергија и транспортот, без да предизвикаат одмазда од Вашингтон, кој се закани со царини за земјите што го снабдуваат карипскиот остров со нафта, според четири извори запознаени со ова прашање.

Изворите велат дека високи мексикански претставници разговараат со своите американски колеги за да добијат појасна слика за обемот на заканата со царини што претседателот Доналд Трамп ја наведе во извршна наредба.

На 30 јануари, Трамп потпиша Извршна наредба со која прогласува национална вонредна состојба и воспоставува процес за воведување тарифи на стоки од земји што продаваат или на друг начин испорачуваат нафта на Куба, заштитувајќи ја националната безбедност и надворешната политика на Соединетите Американски Држави од злонамерните дејствија и политики на кубанскиот режим.

Белата куќа го упати Ројтерс на претходните коментари на американскиот претседател, кој им рече на новинарите во понеделник дека Мексико ќе престане да испраќа нафта на Куба, без да објасни зошто го мисли тоа.

Стејт департментот на САД и Канцеларијата на мексиканскиот претседател не одговорија веднаш на барањата за коментар. Министерството за надворешни работи на Мексико соопшти дека нема информации за ова прашање. Куба увезува гориво за две третини од своите енергетски потреби и се бори со зголемени прекини на електричната енергија и долги редици на бензинските пумпи.

Испораките на венецуелска нафта на островот беа прекинати по американската блокада на венецуелските танкери во декември и апсењето на претседателот Николас Мадуро на почетокот на јануари, оставајќи го Мексико како најголем снабдувач на Куба.

Сепак, кон средината на јануари, мексиканската влада ги запре испораките на сурова и рафинирана нафта поради притисок од администрацијата на Трамп. „Разговорите се водат речиси секој втор ден“, рече еден од изворите, кој побара анонимност.

„Мексико не сака царини, но е исто така решено да му помогне на кубанскиот народ“, додаде изворот. Мексико, а особено владејачката партија Морена, долго време одржува идеолошки и историски врски со Куба, а претседателката Клаудија Шајнбаум е под притисок од нејзината коалиција да не ја напушта Хавана.

Саудиска Арабија тивко почна да им дозволува на богатите странски жители да купуваат алкохол, што е голема промена по 73-годишната забрана. Коментаторите очекуваат олеснувањето на регулативите на крајот да се прошири и на туристите како дел од пошироките социјални и економски реформи во кралството, објавува Би-Би-Си.

Со децении, Дипломатскиот кварт во Ријад се издвојуваше од остатокот од главниот град како богата енклава на амбасади и луксузни резиденции. Сега, во рамките на скромен, необележан комплекс во ексклузивниот кварт, се отвори мала продавница, која служи како дискретен тест за една од најчувствителните промени во саудиската политика – контролираната продажба на алкохол на богати немуслимански странци.

Саудиска Арабија, дом на двете најсвети места на исламот, ја забрани продажбата на алкохол во 1952 година. Но, под водство на престолонаследникот Мохамед бин Салман, кралството спроведе сеопфатни реформи во последниве години, претставувајќи се како поумерено општество отворено за инвестиции.

Кината се отворија повторно, се одржаа големи музички фестивали, забраната за возење за жените е укината, а овластувањата на верската полиција се ограничени. Но, тивкото воведување на легална продажба на алкохол е веројатно најсмелиот експеримент досега.

Продавницата за алкохол првпат се отвори во јануари 2024 година, но влезот првично беше ограничен на немуслимански дипломати. Според новите правила, воведени без претходна најава кон крајот на 2025 година, богатите странски жители кои не се муслимани сега можат да купуваат пиво, вино и жестоки пијалоци.

За да се квалификува, странец мора да има премиум дозвола за престој, која чини 100.000 саудиски ријали (27.000 долари) годишно, или да докаже дека заработува најмалку 50.000 ријали месечно. При влегувањето, мора да покажат карта за престој, која содржи информации за нивната религија и статус на престој. Оние без премиум дозвола мора да обезбедат и доказ за плата.

Неколку клиенти кои купувале во продавницата разговарале со Би-Би-Си под услов на анонимност. Мобилните телефони се запечатуваат во специјални кеси пред да влезат, а редиците за влез можат да траат повеќе од еден час. Еден европски иселеник ја опиша продавницата како „добро снабдена“, со цени „два до три пати“ повисоки отколку на западните пазари, но значително пониски отколку на саудискиот црн пазар.

„Шише Џони Вокер Блек Лејбл ме чинеше 124 долари. Но, не ми пречи да платам толку повеќе“, рече еден британски извршен директор. Купувањето е регулирано со месечен систем на квоти базиран на поени, кој, според клиентите, е доволно дарежлив за да му овозможи на секое лице да купи десетици литри жестоки пијалоци месечно. Дипломатите добиваат попусти на своите купувања.

Владата не даде официјално соопштение за промената на политиката, а многу клиенти велат дека дознале за тоа преку усни информации. Продавницата дури и не се појавува на онлајн мапите. Аналитичарите веруваат дека двосмисленоста е намерна, за да се држат властите во неизвесност за тоа колку далеку може да оди промената.

Себастијан Сонс, виш истражувач во германскиот институт Карпо, вели дека властите внимателно дејствуваат.

„Тие се подготвени да направат два чекора напред и еден чекор назад, доколку е потребно, кога станува збор за чувствителни прашања. Истото може да биде и со алкохолот.“

Алкохолот е забранет со исламскиот закон но, и покрај забраната, тој е достапен со децении на црниот пазар или преку амбасади, кои би можеле да го увезуваат во неограничени количини.

Промената на политиката се совпаѓа со растечките економски притисоци врз земјата. Со пониските цени на нафтата, Саудиска Арабија се стреми да привлече повеќе странски посетители и висококвалификувани иселеници за да го поттикне растот во ненафтените сектори.

Туризмот е клучен столб на Визијата 2030, која има за цел да привлече 70 милиони меѓународни туристи до таа година. Земјата ќе биде домаќин на големи настани како што се Светскиот саем Експо во 2030 година и Светското првенство во фудбал во 2034 година.

Според извештаите на медиумите, властите планираат да отворат уште две продавници за алкохол, едната во Џеда, а другата во Дахран, со истите ограничувања. Угостителската индустрија веќе се подготвува за понатамошно ублажување на ограничувањата, при што неколку хотелски групи почнуваат да вработуваат шанкери во очекување на повторното отворање на продажбата на алкохол на туристите. „Доколку правилата се променат, сакаме да можеме веднаш да реагираме“, рече еден висок раководител во мултинационален хотелски синџир.

Експертите велат дека туристичките дестинации како што се островите на Црвеното Море и античкиот град Ал-Ула би можеле да бидат меѓу првите места што ќе го направат алкохолот пошироко достапен.

„Алкохолот можеби не е главниот двигател, но сигурно би можел да помогне во привлекувањето повеќе западни туристи“, рече Тим Кален од Институтот за арапски држави од Персискиот Залив.

Аналитичарите не очекуваат Саудиска Арабија да го следи либералниот модел на Дубаи, туку порестриктивен пристап сличен на Катар, каде што алкохолот е дозволен само во одредени хотели.

Алкохолот останува многу чувствително прашање во земја каде што речиси две третини од населението се саудиски државјани. Еден саудиски интелектуалец, зборувајќи под услов на анонимност, рече дека алкохолот останува „големо социјално табу“.

„Повеќето Саудијци кои ги поздравија реформите во последниве години, исто така, ќе се двоумат јавно да го поддржат ова. Дури и Саудијците кои пијат алкохол го прават тоа надвор од земјата или приватно во своите домови“.

Засега, многу Саудијци и емигранти продолжуваат да патуваат преку границата до Бахреин, каде што алкохолот е легално достапен за сите.

фото/Depositphotos