Свет
Експерти за „Њујорк Тајмс“: Тоа е глупост, Путин нема никаква вакцина
Експертите за вакцини се загрижени откако Владимир Путин објави дека Русија, без докази од сеопфатните клинички испитувања, одобрила вакцина против коронавирус.
„ Мислам дека тоа е навистина е ризично“ рекол Даниел Салмон, раководител на Институот за безбедност на вакцини на универзитетот „Џонс Хопкинс“.
Салмон и останатите експерти велат дека Русија презела опасен чекор прескокнувајќи ја третата фаза од испитувањата, која може да потврди дека вакцината делува подобро од плацебо и не нанесува штета на луѓето кои ја добиваат, за „Њујорк Тајмс“ пишува Карл Зимер.
За разлика од експерименталните лекови кои им се даваат на болните, вакцините се наменети за масовна примена кај здравите луѓе. Тие мораат да ги задоволат високите безбедносни стандарди. Ако стотина милиони луѓе добијат вакцина, дури и ретка нуспојава може да се појави кај илјада луѓе. За време на минатиот век истражувачите развиле силни начини за тестирање на вакцини за безбедност и ефективност.
Но, вакцините сега се меѓу најбезбедните медицински помагала во светот токму заради интензивната строгост на клиничките испитувања кои ја следат нивната безбедност и ефективност.
Тестот обично започнува пред секое лице да добие нова вакцина, продолжува Зимер, со тоа што истражувачите ја инјектираат во глувци или мајмуни за да ја видат реакцијата. Ако студијата за животни оди добро, истражувачите тогаш пронаоѓаат неколку десетина волонтери за фаза 1 од истражувањето, во кое волонтерите добиваат експериментална вакцина.
„И покрај ветувачките први резултати, испитувањата во фаза 3 може да пропаднат“ вели тој.
Лекарите обично ги одржуваат овие волонтери под контрола за да бидат сигурни дека немаат непосредни несакани реакции и да видат дали се формираат антитела на патогенот. Не е невообичаено луѓето да чувствуваат болки во мускулите или дури и блага треска, но ваквите благи симптоми обично не траат долго. Ако фазата 1 не предизвикува сериозни безбедносни проблеми, тогаш истражувачите обично продолжуваат со испитувања од фаза 2, во кои вакцината се дава на стотици луѓе и се прават детални набљудувања.
Првите клинички испитувања на вакцината против коронавирус започнаа во март и во моментов се спроведуваат 29, а наскоро ќе има и повеќе. Компаниите како „AстраЗенека“, „Mодерна“, „Новавакс“ и „Фицер“ се оптимистични, според првичните резултати. Досега се забележани само благи или умерени симптоми и нема сериозни несакани ефекти. Волонтерите развија антитела на коронавирусот, а во некои случаи дури и повеќе отколку што се произведува од луѓе кои се опоравиле од инфекцијата, истакнува Зимер.
„ Сепак, и покрај ветувањата од првите резултати, испитувањата во фаза 3 можат да бидат неуспешни. Терминот на руската објава укажува дека е малку веројатно дека постојат доволно податоци за ефективност на производот“ рекла Натали Дин, биостатистичарка и експерт за инфективни болести на Универзитетот на Флорида, која предупредува на брзањето во процесот за одобрување на вакцината. Доктор Дин напоменува дека дури и вакцинитекои имале ветувачки резултати во првите испитувања на луѓето, пропаднале во подоцнежните фази.
Институтот за истражување за епидемиологија и микробиологија при Министерството за здравство на Руската Федерација никогаш не објави податоци од фазите 1 и 2 од студијата. За време на објавувањето на Путин, рускиот министер за здравство Михаил Мурашко рече дека „сите волонтери развиле голема концентрација на антитела кон ковид-19; во исто време, никој од нив нема сериозни компликации со имунизација“. Ваквите резултати може да се очекуваат од фаза 1, но тоа не ни кажува дали вакцината навистина работи, истакнува Зимер.
„ Ова надминува глупост. Путин нема вакцина, тоа е само политичка изјава“, рече Johnон Мур, виролог во Медицинскиот колеџ Корнел во Newујорк.
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Регион
Транспортерите од БиХ и Србија не отстапуваат, продолжуваат со блокади на границите
Протестите на транспортерите од Босна и Херцеговина и Србија на граничните премини за товар со Европската Унија продолжуваат и денес, петти ден по ред. Членовите на Логистичкиот конзорциум на БиХ, како и нивните колеги од Србија, велат дека нема да се откажат додека не им се исполнат барањата, пишува Klix.ba.
Европската комисија вчера усвои нова визна стратегија која за прв пат ги признава возачите на камиони како посебна категорија. Ова се смета за почетна точка за решавање на проблемот со ограничен престој од 90 дена во Шенген зоната за возачи од земји кои не се членки на ЕУ. По оваа вест, превозниците од Црна Гора и Северна Македонија одлучија да ги прекинат протестите.
Сепак, превозниците од Босна и Херцеговина велат дека ова не им е доволно и продолжуваат со блокадите.
Зијад Шариќ, член на Управниот одбор на конзорциумот „Логистика“, изјави дека бараат итен состанок со премиерот на Република Српска Саво Миниќ, премиерот на Федерацијата БиХ Нермин Никшиќ и претседателот на Советот на министри на БиХ Борјана Кришта. Целта на состанокот, како што изјави, е да се најде конкретно и итно решение за проблемите со кои транспортерите се соочуваат секојдневно во својата работа.
Свет
„Епл“ ги надмина очекувањата благодарение на силната продажба на Ајфон 17
Продажбата на Ајфон достигна рекордно високо ниво во последните три месеци од минатата година, соопшти „Епл“.
Приходите се зголемија за 16% во однос на истиот период лани, на 143,8 милијарди долари (82,5 милијарди фунти) – најсилниот раст од 2021 година – благодарение на порастот на продажбата во Кина, како и во Европа, Северна и Јужна Америка и Јапонија.
Резултатите ги надминаа очекувањата на Волстрит, главно поради силната продажба на Ајфон 17, што ги ублажи загриженостите на инвеститорите за стратегијата за вештачка интелигенција на „Епл“, објави Си-ен-ен.
„Епл“ објави приход од 143,8 милијарди долари во последниот квартал, што е зголемување во однос на 124,3 милијарди долари во истиот период од претходната година. Приходите од Ајфон изнесуваа 85,3 милијарди долари, надминувајќи ги проценките на аналитичарите од 78,2 милијарди долари. Овие резултати го опфаќаат првиот целосен квартал во кој беше достапен Ајфон 17, објавен во септември минатата година.
Влоговите беа високи бидејќи се смета дека „Епл“ заостанува во вештачката интелигенција, ставајќи дополнителен притисок врз клучните производи да испорачаат врвни резултати.
Компанијата, исто така, соопшти дека низ целиот свет има 2,5 милијарди активни уреди на „Епл“. Главниот извршен директор Тим Кук во четврток им изјави на аналитичарите дека компанијата забележала рекорден број клиенти кои преминуваат од постари модели на новиот Ајфон, како и двоцифрен раст на бројот на луѓе кои преминуваат од Андроид.
Приходите во Кина, пазар каде што Apple се мачи, исто така значително се зголемија, од 18,5 милијарди долари на 25,5 милијарди долари во однос на претходната година.
„Побарувачката за Ајфон е едноставно зачудувачка“, рече Кук.
Свет
Чудните светли линии на Меркур сугерираат дека сепак не е „мртов“
Најмалата планета во Сончевиот систем, Меркур, можеби крие голема тајна. Според новите модели, необичните светли ленти што се протегаат низ неговите кратери и падини веројатно се знак за неодамнешна геолошка активност. Ова откритие сугерира дека Меркур, спротивно на претходните претпоставки на астрономите, не е геолошки „мртва“ и неинтересна планета, туку дека нејзиниот „пеколен пејзаж“ е сè уште активен, пишува Science Alert.
До неодамна, научниците знаеја само за мал број од овие светли ленти, официјално наречени линеи. Но, астрономот Валентин Бикел од Универзитетот во Берн и неговите колеги од Астрономската опсерваторија во Падова спроведоа студија што вклучуваше 402 такви формации. Нивната работа овозможува сосема нова слика за Меркур како изненадувачки нестабилна планета, со оглед на тоа што е мало небесно тело без атмосфера кое се лади веќе 4,5 милијарди години.
Користејќи машинско учење, тимот анализираше 100.000 слики со висока резолуција направени помеѓу 2011 и 2015 година. Тие открија дека долгите светли линии на површината на Меркур се претежно групирани на падините на кратерите свртени кон сонцето, иако не секогаш изгледа дека потекнуваат од постоечки вдлабнатини.
Се смета дека ваквите геолошки формации на други планети би еродирале брзо. Затоа, авторите на студијата претпоставуваат дека лентите на Меркур сè уште се формираат и развиваат денес. Со други зборови, тие не се траги од турбулентно минато, туку од сегашноста на планетата, поттикната од протокот на топлина и испарливи материи, како што е сулфурот, под површината.
Бикел објаснува можен механизам: „Испарителните материи можеби стигнале до површината од подлабоките слоеви преку мрежа од пукнатини во карпите, создадени од претходен удар.“
Повеќето од лентите, велат истражувачите, се чини дека потекнуваат од светли вдлабнатини познати како „шуплини“. Се верува дека овие шуплини се создадени и со ослободување на испарливи материи и обично се наоѓаат плитко под површината или по должината на рабовите на големи ударни кратери.
Тимот се надева дека ќе ја потврди својата хипотеза со нови слики од Меркур од мисиите на Европската вселенска агенција (ESA) и Јапонската агенција за истражување на вселената (JAXA). Доколку површината на Меркур е навистина сè уште активна, наскоро треба да добиеме подетален увид. Студијата е објавена во списанието Nature Communications Earth & Environment.

