Свет
ЕУ против селењето на амбасадата на САД во Ерусалим
Високата претставничка на Европската унија за заедничка надворешна политика и безбедност, Федерика Могерини, предупреди во понеделникот вечерта дека е против секоја еднострана акција во врска со контроверзната изјава на новиот американски претседател Доналд Трамп за префрлување на амбасадата на САД во Израел од Тел Авив во Ерусалим.
„Мислам дека е многу важно за сите нас да се воздржиме од еднострани акции, особено од оние коишто би имале тешки последици на големи области од јавното мнение во светот“, предупреди шефицата на дипломатијата на ЕУ, Федерика Могерини на прес-конференцијата по состанокот на министрите за надворешни работи на земјите членки во Брисел.
Доналд Трамп, кој во петок ќе ја преземе должноста претседател на САД, вети дека ќе го признае Ерусалим за престолнина на Израел и во тој град ќе ја премести американската амбасада.
Статусот на Ерусалим е еден од големите камења на сопнување во изралеско-палестинските преговори. Палестинците сакаат Ерусалим, особено неговиот источен дел кој меѓународната заедница го смета за окупирана палестинска територија од Израел во војната од 1967 година, да го прогласат за главен град на својата идна држава. Израелската страна, пак, објави дека Ерусалим го смета за своја неделива и историска престолнина.
Во Париз во неделата делегации на околу 70 земји и организации се собраа на блискоисточната мировна конференција и повторија дека се заземаат за решението со две држави, палестинска и израелска и палестинска и порачаа дека нема да признаат еднострани акции кои би го загрозиле решението постигнато со преговори, особено по прашањето на границите и на статусот на Ерусалим.
Могерини во понеделникот во Брисел тврдеше и дека министрите на конференцијата на која присуствуваше и американскиот државен секретар Џон Кери од администрацијата на демократот Барак Обама на заминување, биле единствени и демантираше дека Велика Британија ја блокирала заедничката изјава на Париската конференција.
„Тоа не одговара на она што се одвиваше на состанокот. Изјавите за тоа прашање беа неофицијални“, тврди шефицата на дипломатијата на ЕУ.
Лондон, чии претставници беа многу резервирани во Париз, во неделата не ја потпиша заедничката изјава.
„Имаме одредени резерви за меѓународната конференција чија цел би требало да биде поттикнување на мирот меѓу двете страни, без нивното присуство, а конференцијата се одржува спротивно на волјата на Израел“, се прецизира во писмената изјава на британскиот Форин Офис, за која се дозна во понеделникот.
Овие пораки доаѓаат во многу експлозивна атмосфера кога решението за две држави се чини недостижно, речиси 70 години по основањето на Државата Израел и почетокот на конфликтот. Пораката од Париз, исто така, дојде пет дена пред стапувањето на власт на новата американска администрација која зазема силни произрелски ставови.
Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху оцени во неделата дека конференцијата е „бескорисна“, а палестинската страна изрази задоволство од заклучоците.
Израел остро се спротиставува на секој мултилатерален пристап на ова прашање и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху остро го критикуваше и пред конференцијата и оцени дека станува збор за палестинска измама под покровителство на Франција, за дополнително да бидат заземени антиизраелски ставови.
Израел тврди дека споменатата меѓународна конференција и неодамнешната резолуција на Советот за безбедност на ОН, за што ја обвини администрацијата на американскиот претседател на заминување Барак Обама, е оддалечување од мирот, бидејќи ги поттикнуваат Палестинците на одбивање на директни преговори со Израел. Министерството за надворешни работи во Ерусалим додаде и дека доколку земјите кои беа застапени во Париз навистина сакаат напредување на мировниот процес, би требало да извршат врз палестинскиот челник Махмуд Абас да ги прифати повикот на премиерот Бенјамин Нетанјаху на директни преговори.
„Конференцијата во Париз беше вештачки обид на лица надвор од Блискиот исток да им диктираат решенија на луѓето на Блискиот исток кои мора да живеат со нивните последици“, се заклучува во изјавата на израелското министерство за надворешни работи./крај/мф/сн
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Трамп: Многу добри работи се случуваат во преговорите за завршување на војната во Украина
Добри работи се случуваат во преговорите за завршување на војната во Украина, изјави денес американскиот претседател Доналд Трамп.
Како што објавува Ројтерс, Трамп не даде повеќе детали, туку зборуваше со „оптимистички тон“.
Минатата недела делегациите на Украина, Русија и Соединетите Американски Држави преговараа за завршување на војната во Абу Даби, каде што главната точка на спор беше прашањето за територијата, објавува Танјуг.
Трилатералните разговори ќе продолжат во недела, на 1 февруари, пишува медиумот.
Свет
Гнев во Европа поради изјавата на шефот на НАТО: „Срамно, не ни треба фанатик на Трамп“
Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, се најде под критики откако изјави дека Европската Унија може да „продолжи да сонува“ за независност од Соединетите Американски Држави во безбедносните и одбранбените прашања.
Неговите коментари следеа по обидот на американскиот претседател Доналд Трамп да го одземе Гренланд од Данска, невиден потег што ја доведе трансатлантската алијанса, стара речиси 80 години, на работ на колапс. Тензиите се ублажени со договорот за безбедноста на Арктикот, чие склучување беше посредувано од Руте, пишува „Euronews“.
Руте: Само продолжете да сонувате
„Ќе го фалам претседателот Трамп кога ќе направи нешто добро и немам ништо против да ги објави нашите приватни пораки“, им рече Руте на претставниците на Европскиот парламент во понеделникот попладне, осврнувајќи се на објавувањето на нивните приватни комуникации од страна на Трамп.
„Ако некој овде, повторувам, мисли дека Европската Унија, или Европа како целина, може да се одбрани без САД, само продолжете да сонувате. Не можете. Ние не можеме. Ние сме потребни едни на други.“
Говорот на Руте во Парламентот брзо привлече внимание на социјалните мрежи, каде што корисниците масовно споделуваа снимки, а аналитичарите ги анализираа.
Како одговор, Паула Пињо, главната портпаролка на Европската комисија, рече дека политичкиот фокус треба да остане на тоа ЕУ да стане „сè поотпорна“ и „сè понезависна“ на „различни фронтови“, вклучувајќи ја безбедноста и одбраната.
„Можеме да се пофалиме со тоа како успеавме да ја намалиме нашата зависност од увозот на руски фосилни горива“, рече Пињо попладнево. „Ваквите зависности се видливи и во други области: во одбраната, во критичните суровини. Правиме сè што е потребно за да ја намалиме таа зависност и изложеност“, додаде таа.
Пињо се осврна на говорот од минатата недела на претседателката на Комисијата, Урсула фон дер Лајен, во кој повика на поголема „европска независност“ како одговор на растечката геополитичка нестабилност и конфликт. Фон дер Лајен, исто така, најави нова безбедносна стратегија со посебен фокус на спорниот арктички регион.
„Всушност поврзуваме низа мерки со една цел“, продолжи Пињо. „Да се осигураме дека можеме да постигнеме таква постепена независност“.
Сепак, најострите критики кон Руте дојдоа од Франција, гласен поборник на концептот на „стратешка автономија“ и давајќи предност на европските производи на јавните тендери.
„Не, драги Марк Руте. Европејците можат и мора да ја преземат одговорноста за сопствената безбедност. Дури и Соединетите Американски Држави се согласуваат. Тоа е европскиот столб на НАТО“, рече францускиот министер за надворешни работи Жан-Ноел Баро на својот Икс профил.
Натали Лоазо, истакната француска европратеничка која присуствуваше на состанокот на комитетот каде што зборуваше Руте, беше уште подиректна.
„Тоа беше засрамувачки момент“, напиша Лоазо на социјалните мрежи. „Руте мисли дека со тоа што ќе биде груб кон Европејците ќе се умилкува на Трамп. Не ни треба фанатикот на Трамп. НАТО треба да ја врати рамнотежата помеѓу американските и европските напори.“
Во меѓувреме, Шарл Мишел, поранешен претседател на Европскиот совет, му се потсмеваше на шефот на НАТО затоа што го нарече Трамп „тато“ за време на минатогодишниот конфликт меѓу Израел и Иран. Трамп подоцна го употреби терминот за да ги брани сопствените одлуки за надворешна политика.
„Драг Марк Руте, грешиш. Европа ќе се брани. А Доналд Трамп не ми е татко“, рече Мишел. „Иднината на Европа бара визија, храброст и лидерство. Не оставка, покорност и фатализам.“
Свет
(Видео) Канадскиот премиер: Трамп ми се јави, му реков дека го мислев сèто тоа што го кажав во Давос
Канадаскиот премиер Марк Карни изјави дека стои зад својот говор во Давос во кој ги нарече „нескротливите суперсили“ откако функционер од администрацијата на Трамп тврдеше дека Карни „агресивно“ ги повлекол тие забелешки во телефонски разговор со американскиот претседател Доналд Трамп. „Мислев на она што го кажав во Давос“, им рече Карни на новинарите во Отава.
„Му реков на претседателот дека стојам зад моите зборови“
„Да бидам сосема јасен, и му реков на претседателот, мислам на она што го кажав во Давос“, рече Карни, потврдувајќи дека разговарал со Трамп по телефон. Неговата изјава дојде откако американскиот министер за финансии Скот Бесент изјави за „Фокс њуз“ во понеделникот дека Карни „многу агресивно повлекол“ некои од своите изјави во телефонски разговор со Трамп.
Mark Carney’s outstanding Davos speech. His best speech yet, I think!
Here it is in full. pic.twitter.com/DrZVF64tEo— Gandalv (@Microinteracti1) January 20, 2026
Говорот на Карни во Давос се најде во насловите низ целиот свет, индиректно повикувајќи го американскиот претседател за „пукнатина“ во повоениот светски поредок. Трамп одговори следниот ден, исто така во Давос, велејќи дека „Канада живее поради Соединетите Американски Држави“.
Зборувајќи со новинарите во Отава, Карни ја поби верзијата на Бесент за телефонскиот повик. Тој потврди дека американскиот претседател го повикал во понеделникот и дека двајцата имале „многу добар разговор за широк спектар на теми“, вклучувајќи ги Украина, Венецуела, безбедноста на Арктикот и неодамнешниот трговски договор на Канада со Кина.
Карни рече дека тие разговарале и за USMCA, договорот за слободна трговија меѓу Канада, САД и Мексико, кој треба да биде задолжителен за преглед подоцна оваа година. Премиерот рече дека неговиот говор во Давос јасно ставил до знаење дека „Канада беше првата земја што ја разбра промената во трговската политика на САД што ја иницираше Трамп и ние реагираме на тоа“.
Трамп ѝ се закани на Канада со 100 проценти царини на нејзините стоки ако дозволи кинеските стоки слободно да течат во САД, заобиколувајќи ги американските царини. Карни додаде дека верува оти последната закана на Трамп со царини е преговарачка тактика пред разговорите за ревидирање на USMCA. „Претседателот е силен преговарач и мислам дека некои од овие изјави и позиционирање треба да се гледаат во тој поширок контекст“, заклучи тој.

