Свет
ЕУ против селењето на амбасадата на САД во Ерусалим
Високата претставничка на Европската унија за заедничка надворешна политика и безбедност, Федерика Могерини, предупреди во понеделникот вечерта дека е против секоја еднострана акција во врска со контроверзната изјава на новиот американски претседател Доналд Трамп за префрлување на амбасадата на САД во Израел од Тел Авив во Ерусалим.
„Мислам дека е многу важно за сите нас да се воздржиме од еднострани акции, особено од оние коишто би имале тешки последици на големи области од јавното мнение во светот“, предупреди шефицата на дипломатијата на ЕУ, Федерика Могерини на прес-конференцијата по состанокот на министрите за надворешни работи на земјите членки во Брисел.
Доналд Трамп, кој во петок ќе ја преземе должноста претседател на САД, вети дека ќе го признае Ерусалим за престолнина на Израел и во тој град ќе ја премести американската амбасада.
Статусот на Ерусалим е еден од големите камења на сопнување во изралеско-палестинските преговори. Палестинците сакаат Ерусалим, особено неговиот источен дел кој меѓународната заедница го смета за окупирана палестинска територија од Израел во војната од 1967 година, да го прогласат за главен град на својата идна држава. Израелската страна, пак, објави дека Ерусалим го смета за своја неделива и историска престолнина.
Во Париз во неделата делегации на околу 70 земји и организации се собраа на блискоисточната мировна конференција и повторија дека се заземаат за решението со две држави, палестинска и израелска и палестинска и порачаа дека нема да признаат еднострани акции кои би го загрозиле решението постигнато со преговори, особено по прашањето на границите и на статусот на Ерусалим.
Могерини во понеделникот во Брисел тврдеше и дека министрите на конференцијата на која присуствуваше и американскиот државен секретар Џон Кери од администрацијата на демократот Барак Обама на заминување, биле единствени и демантираше дека Велика Британија ја блокирала заедничката изјава на Париската конференција.
„Тоа не одговара на она што се одвиваше на состанокот. Изјавите за тоа прашање беа неофицијални“, тврди шефицата на дипломатијата на ЕУ.
Лондон, чии претставници беа многу резервирани во Париз, во неделата не ја потпиша заедничката изјава.
„Имаме одредени резерви за меѓународната конференција чија цел би требало да биде поттикнување на мирот меѓу двете страни, без нивното присуство, а конференцијата се одржува спротивно на волјата на Израел“, се прецизира во писмената изјава на британскиот Форин Офис, за која се дозна во понеделникот.
Овие пораки доаѓаат во многу експлозивна атмосфера кога решението за две држави се чини недостижно, речиси 70 години по основањето на Државата Израел и почетокот на конфликтот. Пораката од Париз, исто така, дојде пет дена пред стапувањето на власт на новата американска администрација која зазема силни произрелски ставови.
Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху оцени во неделата дека конференцијата е „бескорисна“, а палестинската страна изрази задоволство од заклучоците.
Израел остро се спротиставува на секој мултилатерален пристап на ова прашање и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху остро го критикуваше и пред конференцијата и оцени дека станува збор за палестинска измама под покровителство на Франција, за дополнително да бидат заземени антиизраелски ставови.
Израел тврди дека споменатата меѓународна конференција и неодамнешната резолуција на Советот за безбедност на ОН, за што ја обвини администрацијата на американскиот претседател на заминување Барак Обама, е оддалечување од мирот, бидејќи ги поттикнуваат Палестинците на одбивање на директни преговори со Израел. Министерството за надворешни работи во Ерусалим додаде и дека доколку земјите кои беа застапени во Париз навистина сакаат напредување на мировниот процес, би требало да извршат врз палестинскиот челник Махмуд Абас да ги прифати повикот на премиерот Бенјамин Нетанјаху на директни преговори.
„Конференцијата во Париз беше вештачки обид на лица надвор од Блискиот исток да им диктираат решенија на луѓето на Блискиот исток кои мора да живеат со нивните последици“, се заклучува во изјавата на израелското министерство за надворешни работи./крај/мф/сн
©Makfax.com.mk Доколку преземете содржина од оваа страница, во целост сте се согласиле со нејзините Услови за користење.
Свет
Фон дер Лајен свика состанок за смирување на тензиите во Европската комисија
Претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, свика состанок на европските комесари со цел да ги смири растечките тензии и да го подобри начинот на работа во Колегиумот, објави Политико.
Состанокот, кој не е задолжителен, е закажан за 4 февруари во Левен, Белгија, и е отворен за сите членови на Колегиумот. Според извори од Комисијата, идејата за собирот произлегла по серија напнати разменувања меѓу комесарите и незадоволство поради доцнење на клучни документи.
На состанокот ќе се разговара за конкурентноста на ЕУ, геополитиката и работните методи на Комисијата, а како специјална гостинка ќе учествува директорката на Меѓународниот монетарен фонд, Кристалина Георгиева.
Според повеќе извори, атмосферата во Брисел е опишана како невообичаено напната, а како еден од поводите се наведува вербален судир меѓу еврокомесарот за енергетика Дан Јоргенсен и извршната потпретседателка Тереса Рибера на состанок во декември.
Незадоволство постои и поради практиката важни документи да пристигнуваат само неколку часа пред состаноците или непосредно пред јавно претставување, што, според функционери, го отежнува професионалното работење.
Тензии, според изворите, има и меѓу извршниот потпретседател Стефан Сежурне и еврокомесарот за здравство Оливер Вархеји, особено околу Законот за биотехнологија.
Состанокот во Левен се одржува во пресрет на неформалното повлекување на лидерите на ЕУ, посветено на конкурентноста, закажано за 12 февруари.
Европа
Дрон се урна во воен комплекс во Полска
Полската воена полиција истражува пад на беспилотно летало од непознато потекло кое се урна во воен комплекс на североистокот на земјата, на само неколку метри од складиште за оружје. Инцидентот, кој властите го потврдија во понеделник, се случил на 28 јануари во Вториот радиоелектронски центар во Пжасниш, град на околу деведесет километри северно од Варшава, пренесува Анадолија.
Според Радио Зет, дежурен офицер во единицата го забележал дронот како лета над базата, по што леталото ја изгубило контролата и се урнало во близина на складиштето за оружје. Војниците го обезбедиле дронот и го преместиле во воена зграда за испитување. Портпаролот на Врховниот командант на воената полиција изјавил дека воената полиција била известена и набргу потоа официјално започнала истрага, која вклучува обезбедување на леталото и земање изјави од сведоци.
Инцидентот се случува во време на растечка загриженост низ Полска и другите членки на НАТО за неовластена активност на беспилотни летала во близина на клучни инфраструктурни и воени објекти. Загриженоста се зголеми особено по руската инвазија на Украина и брзото ширење на технологијата за беспилотни летала со ниска цена.
Во Германија и балтичките држави, безбедносните служби истражуваат повторени видувања на неидентификувани дронови во близина на воени полигони за обука, пристаништа и енергетски објекти, што ги зголемува стравувањата од шпионажа и проверка на подготвеноста.
Иако засега нема индикации дека инцидентот во Пжасниш бил непријателски чин, официјалните лица не исклучуваат ниту едно сценарио, вклучувајќи грешка на операторот, технички дефект или намерно извидување. Полското Министерство за одбрана сè уште јавно не коментирало за потеклото или видот на дронот, ниту дали бил опремен со уреди за снимање или друг товар.
Свет
Иран разгледува гаснење на нуклеарната програма и трансфер на ураниум во Русија
Двајца ирански функционери изјавиле за „Њујорк тајмс“ дека е можен драматичен нуклеарен компромис меѓу Иран и Соединетите Американски Држави, кој би вклучувал суспензија или целосно гаснење на иранската нуклеарна програма.
Според наводите, Техеран ја фаворизира идејата за регионален нуклеарен конзорциум, при што збогатувањето на ураниумот би се вршело надвор од Иран, а постои можност веќе збогатениот ураниум да биде префрлен во Русија, слично на аранжманите од нуклеарниот договор од 2015 година.
Иранските функционери наведуваат дека целта на ваков компромис би била намалување на тензиите, во услови на закани со американски воен напад. Како дел од дипломатските контакти, Али Лариџани пренел лична порака од врховниот лидер Али Хамнеи до рускиот претседател Владимир Путин за време на неодамнешна средба во Москва.
Портпаролот на Кремљ Дмитриј Песков изјавил дека ова прашање одамна е на дневен ред.
Извештајот доаѓа во пресрет на најавените разговори во Истанбул меѓу американскиот специјален пратеник Стив Виткоф и иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи, кои, според „Тајмс“, овојпат би требало да се водат директно меѓу двете делегации.
Одделно, високиот советник на Хамнеи, Али Шамкани, изјавил дека постои можност за избегнување катастрофа доколку предлозите бидат без закани и со разумни услови, нагласувајќи дека разговорите се во рана фаза и дека нуклеарното прашање мора да остане единствен фокус.

