Украинскиот претседател Володимир Зеленски нема да се појави на самитот на НАТО во Литванија во јули, освен ако алијансата не му ги обезбеди на Киев безбедносните гаранции што ги сака, објави во средата „Фајненшл тајмс“ цитирајќи луѓе запознаени со ова прашање.

„Зеленски јасно им стави до знаење на лидерите на НАТО дека нема да присуствува на самитот во Вилнус, без конкретни безбедносни гаранции и функционален план за членство“, пишува весникот.

Украина официјално поднесе барање да се приклучи на алијансата предводена од САД во септември 2022 година тврдејќи дека колективната одбрана што НАТО им ја обезбедува на членките е неопходна за безбедноста на Киев од Русија. Членот 5 од Северноатлантскиот договор предвидува дека вооружен напад врз една членка на НАТО „ќе се смета за напад врз сите нив“.

И покрај тоа што кандидатурата на Украина доби силна поддршка од нордиските и балтичките земји, како и од Полска, францускиот претседател Емануел Макрон во средата сугерира дека на Киев може да му се понуди „нешто помеѓу безбедноста што му се гарантира на Израел и полноправно членство“.

„Фајненшл тајмс“ цитира четворица неименувани функционери во април, кои посочиле дека САД и Германија се против да му понудат на Киев „подлабоки врски“ со алијансата, вклучително и потенцијален функционален план за членство.

„Ќе бараме начини да ги поддржиме евро-атлантските аспирации на Украина, но во моментот непосредните потреби во Киев се практични и затоа треба да бидеме фокусирани на градење на одбранбените и одвраќачки капацитети на земјата“, изјави минатиот месец Дерек Хоган, највисокиот претставник на Стејт департментот одговорен за европските прашања.

Москва го гледа проширувањето на НАТО кон исток како закана за својата национална безбедност и ја наведе политиката на отворени врати на алијансата како причина за воениот конфликт со Украина.

Рускиот заменик-министер за надворешни работи, Михаил Галузин, неодамна изјави дека неутралноста на Украина е еден од условите за траен мир меѓу Украина и Русија.

Генералниот секретар на НАТО, Јенс Столтенберг, утринава излезе со став дека сите сојузници се согласни Украина да стане членка на алијансата и дека Москва нема право на вето за проширување на НАТО.

Ултиматумот кон НАТО не го спречи Зеленски денеска ненајавено да се појави на самитот на Европската политичка заедница во замокот „Мими“, во источна Молдавија, иако не беше на списокот најавени лидери.

Зеленски беше пречекан од претседателката на Молдавија, Маја Санду, која е и домаќин на самитот, но не даде никакви изјави за медиумите.

Отворањето на самитот, на кој ќе присуствуваат 50-ина европски шефови на држави и влади и високи функционери, е планирано во 11 часот по средноевропско време.